Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրների ցանկ

Վիքիմեդիայի նախագծի ցանկ

Այս էջը ներկայացված է գնահատման

Այս հոդվածը ներկայացված է գնահատման։ Խնդրում ենք հայտնել ձեր կարծիքը գնահատման ենթաէջում։

Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ (շվեդ.՝ Nobelpriset i fysik), Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիայի կողմից ֆիզիկայի տարբեր ոլորտների ֆիզիկոսներին տրվող ամենամյա մրցանակ։ Ըստ Ալֆրեդ Նոբելի (մահացել է 1896 թ.[1]) կտակի տրվող հինգ մրցանակներից մեկը, որը տրվում է ֆիզիկայի բնագավառում բացառիկ ներդրում ունեցած անձանց[2]։ Ըստ Նոբելի կտակի՝ մրցանակը կառավարում է Նոբելյան հիմնադրամը և տրվում է Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիայի կողմից ընտրված՝ հինգ հոգուց բաղկացած հանձնաժողովի կողմից[3]։ Մրցանակը տրվում է Ստոկհոլմում ամենամյա հանդիսավոր արարողության ժամանակ՝ Ալֆրեդ Նոբելի տարելիցին՝ դեկտեմբերի 10-ին[4]։ Յուրաքանչյուր մրցանակ բաղկացած է մեդալից, դիպլոմից և դրամական պարգևից[5]։

ՎիճակագրությունԽմբագրել

Առաջին Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակը շնորհվել է գերմանացի Վիլհելմ Ռենտգենին 1901 թվականին, որն ստացել է 150,782 շվեդական կրոնա, որը 2019 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ հավասար է 9 միլիոն շվեդական կրոնայի։ Ընդհանուր առմամբ Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակը շնորհվել է 113 անգամ (բացառություն են եղել՝ 1916, 1931, 1934, 1940, 1941 և 1942 թվականները), որոնցից 47-ը շնորհվել է մեկ, 32-ը՝ երկու իսկ 34-ը երեք դափնեկրի, սակայն Նոբելյան մրցանակ ստացել է 213 դափնեկիր, քանի որ Ջոն Բարդինը ստացել է Նոբելյան մրցանակ երկու անգամ։ Ամենաերիտասարդ դափնեկիրը Ուիլյամ Լորենս Բրեգն է (25 տարեկանում), ով կիսել է 1915 թվականի Նոբելյան մրցանակը հոր՝ Ուիլյամ Հենրի Բրեգի հետ, ամենածերը Արթուր Աշկինն է (96 տարեկանում)։ Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի արժանացել են երեք կին՝ 1903 թվականին Մարիա Կյուրին (նաև արժանացել է 1911 թվականի Քիմիայի Նոբելյան մրցանակին), 1963 թվականին Մարիա Գյոպերտ-Մայերը և 2018 թվականին Դոննա Սթրիքլենդը։ Ամուսիններ Մարի և Պիեռ Կյուրիները միասին կիսել են 1903 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակը Անրի Բեքերելի հետ (հետագայում՝ 1935 թվականին, նրանց աղջիկներից Իրեն Ժոլիո-Կյուրին իր ամուսնու՝ Ֆրեդերիկ Ժոլիո-Կյուրիի հետ արժանացել է Քիմիայի Նոբելյան մրցանակի)։ Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակակիրներ Ուիլյամ Հենրի Բրեգի, Նիլս Բորի, Կարլ Սիգբանի և Ջոզեֆ Ջոն Թոմսոնի որդիները՝ համապատասխանաբար Ուիլյամ Լորենս Բրեգը, Օգե Բորը, Կայ Սիգբանը և Ջորջ Փաջեթ Թոմսոնը, նույնպես ստացել են Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ[5]։

ԴափնեկիրներԽմբագրել

1900-ական թթ.1910-ական թթ.1920-ական թթ.1930-ական թթ.1940-ական թթ.1950-ական թթ.

1960-ական թթ.1970-ական թթ.1980-ական թթ.1990-ական թթ.2000-ական թթ.2010-ական թթ.


1900-ական թթ.Խմբագրել

Տարի Մրցանակակիր[1] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1901    Վիլհելմ Ռենտգեն
1/1
«Ի նշան ուշագրավ ճառագայթների, որոնք հետագայում կոչվեցին իր անունով, հայտնաբերման գործում իր ունեցած բացառիկ ծառայության»
Մյունխենի համալսարան [6]
1902    Հենդրիկ Լորենց
1/2
«Ի նշան ճառագայթման երևույթի վրա մագնիսականության ազդեցության հետազոտման գործում նրանց ունեցած բացառիկ ծառայության»
Լեյդենի համալսարան [7]
   Պիտեր Զեեման
1/2
Ամստերդամի համալսարան [8]
1903    Անրի Բեքերել
1/2
«Ի նշան ինքնաբուխ ռադիոակտիվության բացահայտման գործում իր ունեցած բացառիկ ծառայության»
Փարիզի պոլիտեխնիկական դպրոց [9]
   Պյեռ Կյուրի
1/4
«Ի նշան պրոֆեսոր Անրի Բեքերելի հայտնաբերած ռադիացիոն երևույթների հետազոտության գործում իրենց բացառիկ ծառայությունների»
Ֆիզիկայի և քիմիայի արդյունաբերական մունիցիպալային դպրոց [10]
    Մարիա Կյուրի
1/4
[11]
1904    Ջոն Ուիլյամ Ստրետ (Ռելեյ)
1/1
«Ամենակարևոր գազերի խտությունների վերաբերյալ իր հետազոտությունների և այս ուսումնասիրություններով պայմանավորված արգոնի հայտնագործման համար»
Մեծ Բրիտանիայի թագավորական ինստիտուտ [12]
1905     Ֆիլիպ Լենարդ
1/1
«Կատոդային ճառագայթների վերաբերյալ իր աշխատանքների համար»
Քիլի համալսարան [13]
1906    Ջոզեֆ Ջոն Թոմսոն
1/1
«Ի նշան գազերում էլեկտրականության անցման վերաբերյալ իր փորձարարական և տեսական հետազոտությունների բարձր վաստակի»
Քեմբրիջի համալսարան [14]
1907    Ալբերտ Մայքելսոն
1/1
«Ճշգրիտ օպտիկական գործիքների ստեղծման և դրանց օգնությամբ սպեկտրոսկոպիկ և չափագիտական հետազոտությունների համար»
Չիկագոյի համալսարան [15]
1908    Գաբրիել Լիպման
1/1
«Ինտերֆերեցիայի երևույթի հիման վրա լուսանկարի գունավոր վերարտադրության մեթոդի ստեղծման համար»
Սորբոնի համալսարան [16]
1909    Գուլիելմո Մարկոնի
1/2
«Անլար հեռագրի ստեղծման գործում իրենց ներդրման համար»
Մարկոնի ընկերություն [17]
   Ֆերդինանդ Բրաուն
1/2
Ստրասբուրգի համալսարան [18]

1910-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[2] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1910    Յոհանես Դիդերիկ Վան-դեր-Վալս
1/1
«Գազերի և հեղուկների վիճակի հավասարումների վերաբերյալ իր աշխատանքի համար»
Ամստերդամի համալսարան [19]
1911    Վիլհելմ Վին
1/1
«Ջերմային ճառագայթման օրենքների վերաբերյալ իր հայտնագործույթունների համար»
Վյուրզբուրգի համալսարան [20]
1912    Նիլս Դալեն
1/1
«Ավտոմատ փականների հայտնագործման համար, որոնք նախագծվել են փարոսներում և խութանշաններում գազի կուտակիչների հետ օգատգործման համար»
Շվեդական գազիային մարկոցների ընկերություն [21]
1913    Հեյկե Կամերլինգ Օնես
1/1
«Ցածր ջերմաստիճաններում նյութի հատկությունների վերաբերյալ իր հետազոտությունների համար, որը ի թիվս այլոց հանգեցրեց հեղուկ հելիումի արտադրությանը»
Լեյդենի համալսարան [22]
1914    Մաքս Լաուե
1/1
«Բյուրեղներով ռենտգենյան ճառագայթների դիֆրակցիան հայտնագործելու համար»
Ֆրանկֆուրտի համալսարան [23]
1915    Ուիլյամ Հենրի Բրեգ
1/2
«Ռենտգենյան ճառագայթների միջոցով բյուրեղների վերլուծության վերաբերյալ իրենց ծառայությունների համար»
Լոնդոնի համալսարանական քոլեջ [24]
    Ուիլյամ Լորենս Բրեգ
1/2
Մանչեստրի Վիկտորիա համալսարան [25]
1916 Այս տարի Նոբելյան մրցանակ չի շնորհվել։ Գումարը հատկացվել է մրցանակի այս բաժնի մասնավոր ֆոնդին: [26]
1917    Չարլզ Գլովեր Բարկլա
1/1
«Քիմիական տարրերին բնորոշ ռենտգենյան ճառագայթման հայտնաբերման համար»
Էդինբուրգի համալսարան [27]
1918    Մաքս Պլանկ
1/1
«Ի նշան էներգիայի քվանտի հայտնաբերման շնորհիվ ֆիզիկայի զարգացման գործընթացում իր ունեցած նշանակալի ծառայությունների»
Բեռլինի համալսարան [28]
1919    Յոհանես Շտարկ
1/1
«Կանալային ճառագայթներում Դոպլերի էֆեկտի և սպեկտրային գծերի ճեղքումը էլեկտրական դաշտերում հայտնաբերելու համար»
Գրայֆսվալդի համալսարան [29]

1920-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[3] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1920    Շառլ Էդուար Գիյոմ
1/1
«Ի նշան նիկել-պողպատ համաձուլվածքի անոմալիաների բացահայտման միջոցով ֆիզիկայում ճշգրիտ չափումների վերաբերյալ իր մատուցած ծառայությունների»
Կշիռների և չափերի միջազգային բյուրո [30]
1921     Ալբերտ Այնշտայն
1/1
«Տեսական ֆիզիկայում իր ծառայությունների, հատկապես ֆոտոէֆեկտի օրենքի հայտնաբերման համար»
Կայզեր Վիլհելմի անվան ֆիզիկայի ինստիտուտ [31]
1922    Նիլս Բոր
1/1
«Ատոմների կառուցվածքի և նրանց ճառագայթման հետազոտություններում իր ծառայությունների համար»
Կոպենհագենի համալսարան [32]
1923    Ռոբերտ Միլիկեն
1/1
«Ֆոտեֆեկտի և էլեկտրականության տարրական լիցքի վերաբերյալ իր աշխատանքների համար»
Կալիֆորնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [33]
1924    Կարլ Սիգբան
1/1
«Ռենտգենյան սպեկտրադիտումների վերաբերյալ իր հետազոտությունների և հայտնագործությունների համար»
Ուփսալայի համալսարան [34]
1925    Ջեյմս Ֆրանկ
1/2
«Ատոմում էլեկտրոնի ազդեցությունը ղեկավարող օրենքների հայտնագործման համար»
Գոթինգենի համալսարան [35]
   Գուստավ Հերց
1/2
Հալեի համալսարան [36]
1926    Ժան Բատիստ Պերրեն
1/1
«Նյութի դիսկրետ կառուցվածքի վերաբերյալ իր աշխատանքների, և հատկապես նստվածքագոյացման հավասարակշռության հայտնագործման համար»
Սորբոնի համալսարան [37]
1927    Արթուր Քոմփթոն
1/2
«Իր պատվին կոչված երևույթի հայտնագործման համար»
Չիկագոյի համալսարան [38]
   Չառլզ Թոմսոն Ռիս Վիլսոն
1/2
«Գերհագեցած գոլորշու կոնդենսացման միջոցով լիցքավորված մասնիկների հետագծերի դիտման մեթոդ ստեղծելու համար»
Քեմբրիջի համալսարան [39]
1928    Օուեն Ուիլանս Ռիչարդսոն
1/1
«Ջերմաէլեկտրական էմիսիայի վերաբերյալ իր աշխատանքների և հատկապես իր պատվին կոչված օրենքի համար»
Լոնդոնի համալսարան [40]
1929    Լուի դը Բրոյլ
1/1
«Էլեկտրոնի ալիքային բնույթի հայտնագործման համար»
Սորբոնի համալսարան, Անրի Պուանկարեի անվան ինստիտուտ [41]

1930-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[4] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1930    Չանդրասեկհարա Վենկատա Ռաման
1/1
«Լույսի ցրման վերաբերյալ իր աշխատանքների և իր պատվին կոչված երևույթի հայտնագործման համար»
Կալկաթայի համալսարան [42]
1931 Այս տարի Նոբելյան մրցանակ չի շնորհվել։ Գումարը հատկացվել է մրցանակի այս բաժնի մասնավոր ֆոնդին: [43]
1932    Վերներ Հայզենբերգ
1/1
«Քվանտային մեխանիկայի ստեղծման համար, ինչի կիրառությունը, ի թիվս այլոց հանգեցրեց ջրածնի ալոտրոպ ձևերի հայտնագործմանը»
Լայպցիգի համալսարան [44]
1933    Էրվին Շրյոդինգեր
1/2
«Ատոմային տեսության նոր՝ ավելի արդյունավետ ձևի հայտնագործման համար»
Բեռլինի համալսարան [45]
   Պոլ Դիրակ
1/2
Քեմբրիջի համալսարան [46]
1934 Այս տարի Նոբելյան մրցանակ չի շնորհվել։ Գումարի 1/3 մասը հատկացվել է Նոբելյան հիմնադրամի հիմնական բաժնին, իս 2/3 մասը այս բաժնի մասնավոր ֆոնդին: [47]
1935    Ջեյմս Չադվիկ
1/1
«Նեյտրոնի հայտնաբերման համար»
Լիվերպուլի համալսարան [48]
1936    Վիկտոր Հեսս
1/2
«Տիեզերական ճառագայթման հայտնաբերման համար»
Ինսբրուքի համալսարան [49]
   Կառլ Անդերսոն
1/2
«Պոզիտրոնի հայտնաբերման համար»
Կալիֆորնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [50]
1937    Քլինտոն Դևիսոն
1/2
«Բյուրեղներով էլեկտրոնների բեկման փորձարարական հայտնաբերման համար»
Bell Telephone Laboratories [51]
   Ջորջ Փաջեթ Թոմսոն
1/2
Լոնդոնի համալսարան [52]
1938    Էնրիկո Ֆերմի
1/1
«Մի շարք տարրերի նեյտրոնային ռմբակոծումից առաջ եկող արհեստական ռադիոակտիվությունը դիտելու և նեյտրոնների դանդաղեցման երևույթը հայտնագործելու համար»
Հռոմի համալսարան [53]
1939    Էռնեստ Լոուրենս
1/1
«Ցիկլոտրոնի գյուտի և կառուցման, ինչպես նաև դրանով ստացված արդյունքների, հատկապես՝ արհեստական ռադիոակտիվ տարրերի հայտնաբերման համար»
Կալիֆորնիայի համալսարան (Բերկլի) [54]

1940-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[5] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1940 Այս տարիներին Նոբելյան մրցանակ չի շնորհվել։ Գումարի 1/3 մասը հատկացվել է Նոբելյան հիմնադրամի հիմնական բաժնին, իսկ 2/3 մասը այս բաժնի մասնավոր ֆոնդին: [55]
1941 [56]
1942 [57]
1943    Օտտո Շտեռն
1/1
«Մոլեկուլային ճառագայթման մեթոդի մշակաման վերաբերյալ իր ներդրումների և պրոտոնի մագնիսական մոմենտը բացահայտելու համար»
Քարնեգինի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [58]
1944    Իզիդոր Այզեկ Ռաբի
1/1
«Ատոմի միջուկի մագնիսական հատկությունները գրանցող իր ռեզոնանսային մեթոդի համար»
Կոլումբիայի համալսարան [59]
1945    Վոլֆգանգ Պաուլի
1/1
«Արգելման սկզբունքը հայտնաբերելու համար, որը նաև կոչվում է՝ Պաուլիի սկզբունք»
Փրինսթոնի համալսարան [60]
1946    Պերսի Ուիլյամս Բրիջմեն
1/1
«Խիստ բարձր ճնշում ստեղծող սարք հայտնագործելու, և բարձր ճնշման ֆիզիկայի բնագավառում հայտնագործությունների համար»
Հարվարդի համալսարան [61]
1947    Էդուարդ Վիկտոր Էփլթոն
1/1
«Մթնոլորտի վերին շերտի ֆիզիկայի հետազոտության և հատկապես Էպլտոնի շերտի հայտնագործության համար»
Գիտական և արդյունաբերական հետազոտությունների վարչություն (Մեծ Բրիտանիա) [62]
1948    Պատրիկ Բլեկետ
1/1
«Վիլսոնի խցիկի մեթոդի զարգացման, և միջուկային ֆիզիկայի և տիեզերական ճառագայթների վերաբերյալ իր հայտնագործությունների համար»
Մանչեստրի Վիկտորիա համալսարան [63]
1949    Հիդեկի Յուկավա
1/1
«Միջուկային ուժերի վերաբերյալ իր տեսական աշխատանքների հիման վրա մեզոնների գոյության կանխատեսման համար»
Կիոտոյի համալսարան, Կոլումբիայի համալսարան [64]

1950-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[6] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1950    Սեսիլ Փաուել
1/1
«Միջուկային գործընթացները ուսումնասիրող լուսանկարչական մեթոդի զարգացման և այս մեթոդով մեզոների հետ կապված հայտնագործությունների համար»
Բրիստոլի համալսարան [65]
1951    Ջոն Կոկրոֆտ
1/2
«Ատոմային մասնիկների արհեստական արագացմամբ ատոմի միջուկի փոխակերպման վերաբերյալ իրենց աննախադեպ աշխատանքների համար»
Ատոմային էներգիայի հետազոտական հաստատություն [66]
   Էռնեստ Ուոլտոն
1/2
Դուբլինի Երորդության քոլեջ [67]
1952     Ֆելիքս Բլոխ
1/2
«Միջուկային մագնիսական մոմենտի ճշգրիտ չափման նոր մեթոդի զարգացման և այս աշխատանքներով պայմանավորված հայտնագործությունների համար»
Սթենֆորդի համալսարան [68]
   Էրնեստ Միլս Պարսել
1/2
Հարվարդի համալսարան [69]
1953    Ֆրից Ցերնիկե
1/1
«Փուլային ցայտունության մեթոդի ցուցադրման, հատկապես փուլացայտուն մանրադիտակի գյուտի համար»
Գրոնինգենի համալսարան [70]
1954     Մաքս Բոռն
1/2
«Քվանտային մեխանիկայում իր հիմնարար հետազորությունների, հատկապես ալիքային ֆունկցիայի վիճակագրական մեկնաբանության համար»
Էդինբուրգի համալսարան [71]
   Վալտեր Բոթե
1/2
«Համընկման մեթոդի և դրա շնորհիվ կատարված հայտնագործությունների համար»
Հայդելբերգի համալսարան, Մաքս Պլանկի անվան բժշկական հետազոտությունների ինստիտուտ [72]
1955    Ուիլլիս Լեմբ
1/2
«Ջրածնի սպեկտրի նուրբ կառուցվածքի վերաբերյալ իր հայտնագործությունների համար»
Սթենֆորդի համալսարան [73]
   Պոլիկարպ Կաշ
1/2
«Էլեկտրոնի մագնիսական մոմենտը ճշգրիտ որոշելու համար»
Կոլումբիայի համալսարան [74]
1956    Ջոն Բարդին
1/3
«Կիսահաղորդիչների վերաբերյալ իրենց հետազոտությունների և տրանզիստորային էֆեկտը հայտնաբերելու համար»
Իլինոյսի համալսարան (Ուրբանա) [75]
   Վոլտր Բրատեյն
1/3
Bell Telephone Laboratories [76]
   Ուիլյամ Շոկլի
1/3
Բեքման ինստրումետսի կիսահաղորդիչների լաբարատորիա [77]
1957     Ցզունդաո Լի
1/2
«Այսպես կոչված զույգության օրենքների վերաբերյալ իրենց խորը հետազոտությունների համար, որոնք հանգեցրել են տարրական մասնիկների հետ կապված կարևոր հայտնագործությունների»
Կոլումբիայի համալսարան [78]
    Չժեննին Յանգ
1/2
Առաջատար ուսումնասիրությունների ինստիտուտ [79]
1958    Պավել Չերենկով
1/3
«Չերենկովի էֆեկտի հայտնաբերման և մեկնաբանման համար»
Լեբեդևի անվան ֆիզիկայի ինստիտուտ [80]
   Իլյա Ֆրանկ
1/3
Մոսկվայի պետական համալսարան, Լեբեդևի անվան ֆիզիկայի ինստիտուտ [81]
   Իգոր Տամմ
1/3
[82]
1959    Օուեն Չեմբեռլեն
1/2
«Հակապրոտոնի հայտնաբերման համար»
Կալիֆորնիայի համալսարան [83]
    Էմիլիո Սեգրե
1/2
[84]

1960-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[7] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1960    Դոնալդ Արթուր Գլեզեր
1/1
«Բշտիկային խցիկի գյուտի համար»
Կալիֆորնիայի համալսարան [85]
1961    Ռոբերտ Հոֆստեդեր
1/2
«Ատոմային միջուկում էլեկտրոնի ցրման վերաբերյալ բացառիկ ուսումնասիրությունների և դրա շնորհիվ նուկլոնների կառուցվածքի վերաբերյալ իր հայտնագործությունների համար»
Սթենֆորդի համալսարան [86]
   Ռուդոլֆ Մյոսբաուեր
1/2
«Գամմա ճառագայթների ռեզոնանսային կլանման վերաբերյալ իր հետազոտությունների և իր անունը կրող երևույթի հայտնագործման համար»
Մյունխենի տեխնիկական համալսարան, Կալիֆորնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [87]
1962    Լև Լանդաու
1/1
«Խտացված նյութի՝ հատկապես հեղուկ հելիումի վերաբերյալ իր բացառիկ տեսությունների համար»
Մոսկվայի գիտությունների ակադեմիա [88]
1963     Յուջին Վիգներ
1/2
«Ատոմի միջուկի և տարրական մասնիկների տեսության վերաբերյալ իր ներդրումների, հատկապես սիմետրիայի հիմնարար սկզբունքները հայտնաբերելու և կիրառելու համար»
Փրինսթոնի համալսարան [89]
   Մարիա Գյոպերտ-Մայեր
1/4
«Միջուկի թաղանթի կառուցվածքի վերաբերյալ իրենց հայտնագործությունների համար»
Կալիֆորնիայի համալսարան (Լա Հոլյա) [90]
   Յոհանես Հանս Դանիել Ենսեն
1/4
Հայդելբերգի համալսարան [91]
1964    Նիկոլայ Բասով
1/4
«Քվանտային էլեկտրոնիկայի բնագավառում իրենց հիմնարար աշխատանքների համար, որոնք, հիմնավելով մազեր-լազերի սկզբունքի վրա, հանգեցրեցին գետերատորներ և արագացուցիչներ կառուցելը»
Մոսկվայի Լեբեդևի անվան ինստիտուտ [92]
   Ալեքսանդր Պրոխորով
1/4
[93]
   Չարլզ Հարդ Թաունս
1/2
Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [94]
1965    Ռիչարդ Ֆեյնման
1/3
«Քվանտային էլեկտրադինամիկայի վերաբերյալ իրենց հիմնարար աշխատանքների համար, որոնք ունեցան խորը հետևանքներ տարրական մասնիկների ֆիզիկայում»
Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [95]
   Յուլիուս Շվինգեր
1/3
Հարվարդի համալսարան [96]
   Սինյիտիրո Տոմոնագա
1/3
Տոկիոյի կրթության համալսարան [97]
1966    Ալֆրեդ Կաստլեր
1/1
«Ատոմներում Հերցյան ռեզոնանսը ուսումնասիրող օպտիկական մեթոդի հայտնաբերման և զարգացման համար»
Փարիզի Նորմալ դպրոց [98]
1967    Հանս Բետե
1/1
«Միջուկային ռեակցիաների տեսության վերաբերյալ իր ներդրումների, հատկապես աստղերում առաջացող էներգիային առնչվող հայտնագործությունների համար»
Կորնելի համալսարան [99]
1968    Լուիս Ուոլթեր Ալվարես
1/1
«Տարրական մասնիկների ֆիզիկայում խոշոր ներդրումների, հատկապես մեծ թվով ռեզոնանսային վիճակների հայտնագործման համար, որը հնարավոր է դարձել տվյալների վերլուծության և ջրածնային բշտիկային խցիկի տեխնիկայի բնագավառում իր ներդրումների միջոցով»
Կալիֆորնիայի համալսարան [100]
1969    Մարի Գել-Ման
1/1
«Տարրական մասնիկների և նրանց փոխազդեցությունների դասակարգման վերաբերյալ ներդրումների և հայտնագործությունների համար»
Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [101]

1970-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[8] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1970    Հանես Ալֆվեն
1/2
«Մագնիսական հիդրոդինամիկայի վերաբերյալ իր հիմնարար հայտնագործությունների համար, որոնք կիրառվեցին պլազմայի ֆիզիկայի տարբեր բաժիններում»
Թագավորական տեխնոլոգիական ինստիտուտ [102]
   Լուի Նեել
1/2
«Ֆեռիմագնիսականություն և հակաֆեռոմագնիսականության վերաբերյալ իր հիմնարար աշխատանքների համար, որոնք կարևոր կիրառում ստացան պինդ մարմնի ֆիզիկայում»
Գրենոբլի համալսարան [103]
1971     Դենիս Գաբոր
1/1
«Հոլոգրամիայի մեթոդի հայտնագործման և կառուցման համար»
Լոնդոնի կայսրական քոլեջ [104]
1972    Ջոն Բարդին
1/3
«Գերհաղորդիչների, սովորաբար կոչվում է ԲԿՇ-տեսություն, տեսության զարգացման համար»
Իլինոյսի համալսարան (Ուրբանա) [105]
   Լեոն Կուպեր
1/3
Բրաունի համալսարան [106]
   Ջոն Ռոբերտ Շրիֆեր
1/3
Փենսիլվանիայի համալսարան [107]
1973    Լեո Էսակի
1/4
«Կիսահաղորդիչներում թունելային երևույթին վերաբերող իր փորձարարական հայտնագործությունների համար»
Թոմաս Ջ. Վաթսոնի անվան գիտահետազոտական կենտրոն [108]
    Այվար Ջայեվեր
1/4
«Գերհաղորդիչներում թունելային երևույթին վերաբերող իր փորձարարական հայտնագործությունների համար»
Ջեներալ էլեկտրիկ [109]
   Բրայան Ջոզեֆսոն
1/2
«Թունելային արգելքի միջով անցնող գերհաղորդիչ հոսանքների հատկությունների տեսական կանխատեսումների համար` հատկապես այն ֆենոմեններում, որոնք հայտնի են Ջոզեֆսոնի երևույթ անվամբ»
Քեմբրիջի համալսարան [110]
1974    Մարտին Ռայլ
1/2
«Ռադիո աստղաֆիզիկայում իրենց աննախադեպ հետազոտությունների համար․ Ռայլը իր դիտարկումների և հայտնագործությունների, մասնավորապես ապերտուրային սինթեզի տեխնիկայի համար, Հյուիշը՝ բաբախիչների հայտնաբերման գործում իր վճռորոշ դերի համար»
Քեմբրիջի համալսարան [111]
   Անտոնի Հյուիշ
1/2
[112]
1975    Օգե Բոր
1/3
«Ատոմի միջուկում հավաքական և մասնիկային շարժի կապը հայտնաբերելու և այս կապի հիման վրա ատոմի միջուկի կառուցվածքի տեսությունը զարգացնելու համար»
Նիլս Բոր ինստիտուտ [113]
   Բեն Ռոյ Մոտելսոն
1/3
Տեսական ֆիզիկայի սկանդինավյան ինստիտուտ [114]
   Ջեյմս Ռեյնուոտեր
1/3
Կոլումբիայի համալսարան [115]
1976    Բարթոն Ռիխտեր
1/2
«Նոր տեսակի ծանր տարրական մասնիկի հայտնաբերման գործում իրենց աննախադեպ աշխատանքի համար»
«SLAC» արագացուցիչների ազգային լաբարատորիա [116]
   Սեմյուել Թինգ
1/2
Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [117]
1977    Ֆիլիպ Անդերսոն
1/3
«Մագնիսական և չկարգավորված համակարգերի էլեկտրական կառուցվածքի վերաբերյալ իրենց կատարած հիմնարար հետազոտությունների համար»
Bell Telephone Laboratories [118]
   Նեվիլ Մոտտ
1/3
Քեմբրիջի համալսարան [119]
   Ջոն Վան Ֆլեք
1/3
Հարվարդի համալսարան [120]
1978    Պյոտր Կապիցա
1/2
«Ցածր ջերմաստիճանների ֆիզիկայի վերաբերյալ իր հիմնարար հայտնագործությունների և բացահայտումների համար»
Մոսկվայի գիտությունների ակադեմիա [121]
   Առնո Փենզիաս
1/4
«Տիեզերական միկրոալիքային ֆոնի ճառագայթումը հայտնաբերելու համար»
Bell Laboratories [122]
   Ռոբերտ Վիլսոն
1/4
[123]
1979    Շելդոն Գլեշոու
1/3
«Տարրական մասնիկների միջև թույլ և էլեկտրամագնիսական փոխազդուցությունների միասնական տեսության վերաբերյալ իրենց ներդրումների, այդ թվում թույլ չեզոք լիցքի կանխատեսման համար»
Հարվարդի համալսարան, Լայման լաբարատորիա [124]
   Աբդուս Սալամ
1/3
Տեսական ֆիզիկայի միջազգային կենտրոն, Լոնդոնի կայսրական քոլեջ [125]
   Սթիվեն Վայնբերգ
1/3
Հարվարդի համալսարան [126]

1980-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[9] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1980    Ջեյմս Կրոնին
1/2
«Չեզոք K-մեզոնների քայքայման ժամանակ հիմնարար համաչափության սկզբունքի խախտումները բացահայտելու համար»
Չիկագոյի համալսարան [127]
   Վալ Ֆիտչ
1/2
Փրինսթոնի համալսարան [128]
1981    Նիկոլաս Բլոմբերգեն
1/4
«Լազերային սպեկտրոսկոպիայի զարգացման գործում իրենց ներդրումների համար»
Հարվարդի համալսարան [129]
   Արթուր Շավլով
1/4
Սթենֆորդի համալսարան [130]
   Կայ Սիգբան
1/2
«Բարձր հստակության էլեկտրոնային սպեկտրասկոպիայի զարգացման գործում իր ներդումների համար»
Ուփսալայի համալսարան [131]
1982    Քենետ Վիլսոն
1/1
«Փուլային անցումների հետ կապված ծայրահեղ ֆենոմեների վերաբերյալ իր տեսության համար»
Կորնելի համալսարան [132]
1983     Սուբրամանյան Չանդրասեկար
1/2
«Աստղերի կառուցվածքում և էվոլյուցիայում կարևոր դեր կատարող ֆիզիկական գործընթացների վերաբերյալ իր տեսական ուսումնասիրությունների համար»
Չիկագոյի համալսարան [133]
   Ուիլյամ Ֆաուլեր
1/2
«Տիեզերքում քիմիական տարրերի ձևավորման համար կարևոր դեր կատարող միջուկային ռեակցիաների վերաբերյալ իր տեսական և փորձարարական ուսումնասիրությունների համար»
Կալիֆորնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [134]
1984    Կառլո Ռուբիա
1/2
«Մեծ նախագծում իրենց ունեցած որոշիչ ներդրումների համար, որոնք հանգեցրին թույլ փոխազդեցությունների կրող W և Z դաշտային մասնիկների հայտնաբերմանը»
ՑԵՌՆ [135]
   Սիմոն վան դեր Մեեր
1/2
[136]
1985    Քլաուս Ֆոն Քլիտցինգ
1/1
«Հոլի քվանտացված էֆեկտի հայտնաբերման համար»
Մաքս Պլանկի անվան պինդ մարմնի հետազոտությունների ինստիտուտ [137]
1986    Էռնստ Ռուսկա
1/2
«Էլեկտրոնային օպտիկայում իր հիմնարար աշխատանքի և առաջին էլեկտրոնային մանրադիտակը նախագծելու համար»
Ֆիրց Հաբերի անվան ՄՊԳԸ-ի ինստիտուտ [138]
   Գերդ Բինինգ
1/4
«Տեսածրող թունելային մանրադիտակի նախագծման համար»
Ցյուրիխի «IBM» հետազոտությունների լաբարատորիա [139]
   Հենրիխ Ռորեր
1/4
[140]
1987    Գեորգ Բեդնորց
1/2
«Կերամիկական նյութերում գերհաղորդականության բացահայտման վերաբերյալ իրենց կարևոր նվաճումների համար»
Ցյուրիխի «IBM» հետազոտությունների լաբարատորիա [141]
   Կարլ Մյուլլեր
1/2
[142]
1988    Լեոն Լեդերման
1/3
«Նեյտրոնային փնջի մեթոդի և մյուոնային նեյտրոնների բացահայտման միջոցով լեպտոների կրկնակ կառուցվածքը ցույց տալու համար»
Ֆերմիի անվան արագացուցիչների ազգային լաբարատորիա [143]
   Մելվին Շվարց
1/3
Digital Pathways [144]
   Ջեք Սթեյնբերգեր
1/3
ՑԵՌՆ (Ժնև) [145]
1989    Նորման Ֆոսթեր Ռամզեյ
1/2
«Անջատված տատանակի դաշտերի մեթոդի հայտնագործման, ջրածնային մազերներում և այլ ատոմային ժամացույցներում դրա օգտագործման համար»
Հարվարդի համալսարան [146]
   Հանս Գեորգ Դեմելտ
1/4
«Իոնային թակարդի տեխնիկայի զարգացման համար»
Վաշինգտոնի համալսարան [147]
   Վոլֆգանգ Պաուլ
1/4
Բոնի համալսարան [148]

1990-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[10] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
1990    Ջերոմ Այզեկ Ֆրիդման
1/3
«Պրոտոնների վրա էլեկտրոնների խորը ոչառաձգական ցրման վերաբերյալ իրենց աննախադեպ հետազոտությունների համար, որոնք կարևորագույն դեր են ունեցել տարրական մասնիկների ֆիզիկայում քվարկների մոդելի զարգացման գործում»
Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [149]
   Հենրի Քենդալ
1/3
[150]
   Ռիչարդ Թեյլոր
1/3
Սթենֆորդի համալսարան [151]
1991    Պիեռ-Ժիլ դե Ժեն
1/1
«Բացահայտելու համար այն, որ պարզ համակարգերում կարգավորված երևույթները ուսումնասիրելու համար մշակված մեթոդները կարող են ընդհանրացվել ավելի բարդ նյութի տեսակների, մասնավորապես՝ հեղուկ բյուրեղների և պոլիմերների համար»
Քոլեջ դե Ֆրանս [152]
1992     Ժորժ Շարպակ
1/1
«Տարրական մասնիկների դետեկտորների, մասնավորապես՝ բազմալար համաչափ խցիկների գյուտի և մշակման համար»
Փարիզի արդյունաբերական ֆիզիկայի և քիմիայի բարձրագույն ինստիտուտ [153]
1993    Ռասել Ալան Հալս
1/2
«Նոր տեսակի բաբախիչների հայտնաբերման համար՝ հայտնագործություն, որը ձգողականության ուսումնասիրման համար նոր հնարավորություններ բացեց»
Փրինսթոնի համալսարան [154]
   Ջոզեֆ Հուտոն Թեյլոր
1/2
[155]
1994    Բերթրամ Բրոքհաուզ
1/2
«Նեյտրոնային սեպկտրադիտման զարգացման համար» և «Խտացված նյութը ուսումնասիրող նեյտրանային ցրման տեխնիկայի զարգացման բնագավառում ունեցած աննախադեպ ներդրումների համար»
Մքմաստեր համալսարան [156]
   Կլիֆորդ Շալլ
1/2
«Նեյտրոնային դիֆրակցիայի տեխնիկայի զարգացման համար» և «Խտացված նյութը ուսումնասիրող նեյտրանային ցրման տեխնիկայի զարգացման բնագավառում ունեցած աննախադեպ ներդրումների համար»
Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [157]
1995    Մարտին Պեռլ
1/2
«Տաու լեպտոնի հայտնաբերման համար»
Սթենֆորդի համալսարան [158]
   Ֆրեդերիկ Ռեյնես
1/2
«Նեյտրինոի հայտնաբերման համար»
Կալիֆորնիայի համալսարան (Իրվայն) [159]
1996    Դեյվիդ Լի
1/3
«Հելիում-3-ի գերհոսունության հայտնաբերման համար»
Կորնելի համալսարան [160]
   Ռոբերտ Քոլման Ռիչարդսոն
1/3
[161]
   Դուգլաս Օշերոֆ
1/3
Սթենֆորդի համալսարան [162]
1997    Սթիվեն Չու
1/3
«Լազերային լույսի միջոցով ատոմները սառեցնելու և որսալու մեթոդը զարգացնելու համար»
Սթենֆորդի համալսարան [163]
   Կլոդ Կոեն-Թուննիջի
1/3
Քոլեջ դե Ֆրանս, Փարիզի Նորմալ դպրոց [164]
   Ուիլիամ Դենիել Ֆիլիպս
1/3
Տեխնոլոգիաների և ստանդարտների ազգային ինստիտուտ [165]
1998    Ռոբերտ Լաֆլին
1/3
«Քվանտային հեղուկի նոր՝ կոտարակային լիցքով գրգռված, ձևի հայտնաբերման համար»
Սթենֆորդի համալսարան [166]
   Հորստ Ստորմեր
1/3
Կոլումբիայի համալսարան [167]
   Դենիել Ցուի
1/3
Փրինսթոնի համալսարան [168]
1999    Ջերարդ Հուֆտ
1/2
«Ֆիզիկայում էլեկտրաթույլ փոխազդեցությունների քվանտային կառուցվածքը լուսաբանելու համար»
Ուտրեխտի համալսարան [169]
   Մարտինուս Վելտման
1/2
Միչիգանի համալսարան [170]

2000-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[11] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
2000    Ժորես Ալֆերով
1/4
«Բարձր արագության և օտտո էլեկտրոնիկայում օգտագործվող կիսահաղորդչային հետերոկառուցվածքների զարգացման համար»
Աբրամ Իոֆֆեի անվան ֆիզիկա-տեխնիկական ինստիտուտ [171]
   Հերբերտ Կրեմեր
1/4
Կալիֆոռնիայի համալսարան (Սանտա Բարբարա) [172]
   Ջեք Քիլբի
1/2
«Ինտեգրված շղթաների հայտնաբերմանը իր մասնակցության համար»
Տեխաս ինստրումենտս [173]
2001    Էրիկ Ալին Քորնել
1/3
«Ալկալիների ատոմների նոսր գազերում Բոզե-Այնշտայնի կոնդենսատ ստանալու և կոնդենսատների հատկությունների հիմնարար հետազոտությունների համար»
Կոլորադոյի համալսարան (Բոուլդեր) [174]
   Կարլ Վիման
1/3
[175]
   Վոլֆգանգ Քեթերլե
1/3
Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [176]
2002    Ռայմոնդ Դեյվիս
1/4
«Աստղաֆիզիկայում աննախադեպ ներդրումների համար, մասնավորապես տիեզերական նեյտրինոների հայտնաբերման համար»
Փենսիլվանիայի համալսարան [177]
   Մասատոշի Կոշիբա
1/4
Տոկիոյի համալսարան [178]
    Ռիկարդո Ջակոնի
1/2
«Աստղաֆիզիկայում աննախադեպ ներդրումների համար, որոնք հանգեցրեցին տիեզերական ռենտգենյան ճառագայթների աղբյուրների հայտնաբերմանը»
Associated Universities [179]
2003    Ալեքսեյ Ալեքսեևիչ Աբրիկոսով
1/3
«Գերհաղորդիչների և գերհոսունություն տեսություններում աննախադեպ ներդրումների համար»
Արգոնն ազգային լաբարատորիա [180]
   Վիտալի Գինզբուրգ
1/3
Լեբեդևի անվան ֆիզիկայի ինստիտուտ [181]
    Էնթոնի Ջեյմս Լեգետ
1/3
Իլինոյսի համալսարան (Ուրբանա) [182]
2004    Դեյվիդ Գրոս
1/3
«Ուժեղ փոխազդեցությունների տեսությունում ասիմպտոտիկ ազատության հայտնաբերման համար»
Կալիվի տեսական ֆիզիկայի ինստիտուտ (Սանտա Բարբարա) [183]
   Հյու Դեյվիդ Փոլիտցեր
1/3
Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [184]
   Ֆրենկ Վիլչեկ
1/3
Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ [185]
2005    Ռոյ Գլաուբեր
1/2
«Օպտիկական կոհերենտության քվանտային տեսության մեջ իր ներդրումների համար»
Հարվարդի համալսարան [186]
   Ջոն Հոլ
1/4
«Լազերների վրա հիմնված ճշգրիտ սպեկտրոսկոպիայի զարգացման մեջ ներդրման համար, որը ներառում էր օպտիկական ստանդարտների հաճախությունների (օպտիկական սանրներ) բարձր ճշտության հաշվարկներ»
Կոլորադոյի համալսարան (Բոուլդեր), Ստանդարտների և տեխնոլոգիաների ազգային ինստիտուտ [187]
   Թեոդոր Հենշ
1/4
Մաքս Մլանկի անվան քվանտային օպտիկայի ինստիտուտ, Մյունխենում Լյուդվիգ Մաքսիմիլիանի համալսարան [188]
2006    Ջոն Քրոմվել Մադեր
1/2
«Տիեզերական ֆոնային ճառագայթման էներգետիկ սպեկտրի անիզոտրոպության և սև մարմնային կառուցվածքի հայտնաբերման համար»
Գոդարդի տիեզերական թռիչքների կենտրոն [189]
   Ջորջ Սմութ
1/2
Կալիֆորնիայի համալսարան (Բերկլի) [190]
2007    Ալբեր Ֆերտ
1/2
«Հսկայական մագնետոդիմադրության էֆեկտի հայտնաբերման համար»
Փարիզի XI համալսարան, [191]
   Պետեր Գրունբերգ
1/2
Յուլիխի հետազոտությունների կենտրոն [192]
2008     Յոիչիրո Նամբու
1/2
«Ներատոմային ֆիզիկայում համաչափության ինքնաբուխ խախտման միխանիզմի բացահայտման համար»
Էնրիկո Ֆերմիի անվան ինստիտուտ [193]
   Մակոտո Կոբայաշի
1/4
«Համաչափության խախտման ծագումը բացահայտելու համար, որով կանխատեսվում է բնության մեջ առնվազն երեք քվարկների ընտանիքի գոյությունը»
Բարձր էներգիայի արագացուցչային հետազոտությունների կենտրոն [194]
   Տոշիհիդե Մասկավա
1/4
Կյոտոյի Սանգիո համալսարան, Տեսական ֆիզիկայի Յուկավա ինստիտուտ [195]
2009      Չարլզ Կաո
1/2
«Օպտիկական հաղորդակցության համար մանրաթելերում լույսի հաղորդման վերաբերյալ հիմնարար նվաճումների համար»
Ստանդարտ հեռահաղորդակցության լաբորատորիա, Հոնգ Կոնգի չինական համալսարան [196]
    Վիլլարդ Բոյլ
1/4
«ԼԿՍ մատրիցաների օպտիկական կիսահաղորդիչ տվիչների նախագծման համար»
Bell Laboratories [197]
   Ջորջ Էլվուդ Սմիթ
1/4
[198]

2010-ական թթ.Խմբագրել

Դեպի վեր
Տարի Մրցանակակիր[12] Պարգևատրման հիմնավորում Պարգևատրման պահին հետևյալ կրթական հաստատության ներկայացուցիչ Ծ․
2010     Անդրեյ Գեյմ
1/2
«Երկչափ նյուրթ գրաֆենի վերաբերյալ իրենց նորարարական հետազոտությունների համար»
Մանչեստրի համալսարան [199]
    Կոնստանտին Նովոսելով
1/2
[200]
2011    Սոլ Փերլմութեր
1/2
«Հեռավոր գերնոր աստղերի դիտարկումների միջոցով տիեզերքի արագացմամբ ընդարձակումը բացահայտելու համար»
Բերկլիի Լաուրենսի անվան ազգային լաբարատորիա, Կալիֆոռնիայի համալսարան (Բերկլի) [201]
    Բրայան Շմիդտ
1/4
Ավստրալիայի ազգային համալսարան [202]
   Ադամ Ռիս
1/4
Ջոնս Հոփքինսի համալսարան, Տիեզերական աստղադիտակի գիտական ինստիտուտ [203]
2012    Սերժ Արոշ
1/2
«Աննախադեպ փորձարարական մեթոդների համար, որոնք առանձին քվանտային համակարգերի չափման և կառավարման հնարավորություն տվեցին»
Քոլեջ դե Ֆրանս, [204]
   Դևիդ Վայնլենդ
1/2
Կոլորադոյի համալսարան (Բոուլդեր), Տեխնոլոգիաների և ստանդարտների ազգային ինստիտուտ [205]
2013    Ֆրանսուա Էնգլեր
1/2
«Ներատոմային մասնիկների զանգվածի ծագման վերաբերյալ մեր պատկերացումներին նպաստող մեխանիզը տեսականորեն հայտնաբերելու համար, որը վերջերս հաստատվեց ՑԵՌՆ-ի մեծ հադրոնային բախիչում արված «ATLAS» և «CMS» փորձարկումների ժամանակ՝ ենթադրվող հիմնարար մասնիկի բացահայտման միջոցով»
Բրյուսելի ազատ համալսարան [206]
   Պիտեր Հիգս
1/2
Էդինբուրգի համալսարան [207]
2014    Իսամու Ակասակի
1/3
«Արդյունավետ կապույտ լուսադիոդ հայտնաբերելու համար, ինչը վառ և էներգախնայող սպիտակ լույսի աղբյուրի հնարավորություն տվեց»
Մեիջոյի համալսարան, Նագոյայի համալսարան [208]
   Հիրոսի Ամանո
1/3
Նագոյայի համալսարան [209]
    Սուձի Նակամուրա
1/3
Կալիֆորնիայի համալսարան (Սանտա Բարբարա) [210]
2015    Տակաակի Կաջիտա
1/2
«Նեյտրինոյի տատանումների (օսցիլիացիա) բացահայտման համար, ինչը ցույց է տալիս, որ նեյտրինոները զանգված ունեն»
Տոկիոյի համալսարան [211]
   Արթուր ՄըքԴոնալդ
1/2
Քուինս համալսարան [212]
2016     Դեյվիդ Ջեյմս Թաուլես
1/2
«Տոպոլոգիական փուլային անցումների և մատերիայի տոպոլոգիական փուլերի տեսական բացահայտման համար»
Վաշինգտոնի համալսարան [213]
    Դունքան Հալդեյն
1/4
Փրինսթոնի համալսարան [214]
    Ջոն Մայքլ Քոսթերլից
1/4
Բրաունի համալսարան [215]
2017    Ռայներ Վայս
1/2
«Գրավիտացիոն ալիքների դիտարկման և LIGO դետեկտորի համար որոշիչ ներդրումների համար»
Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ և LIGO գիտական համագործակցություն [216]
   Կիպ Թորն
1/4
Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ և LIGO գիտական համագործակցություն [217]
   Բարի Բերիշ
1/4
Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ և LIGO գիտական համագործակցություն [218]
2018    Արտուր Էշկին
1/2
«Լազերային ֆիզիկայի բնագավառում հիմնարար գյուտերի, մասնավորապես՝ օպտիկական պտուտակի և կենսաբանական համակարգերում դրա կիրառությունների համար»
Բելլի լաբորատորիա [219]
   Ժերար Մուրու
1/4
«Լազերային ֆիզիկայի բնագավառում հիմնարար գյուտերի, մասնավորապես՝ բարձր ինտենսիվության, ուլտրակարճ օպտիկական իմպուլսների առաջացման մեթոդի համար»
Փարիզի պոլիտեխնիկական դպրոց և Միչիգանի համալսարան [220]
   Դոննա Սթրիքլենդ
1/4
Ուաթերլուի համալսարան [221]
2019     Ջիմ Փիբլս
1/2
«Ֆիզիկական տիեզերագիտությունում տեսական բացահայտումների համար»
Փրինսթոնի համալսարան [222]
   Միշել Մայոր
1/4
«Արևանման աստղի շուրջը պտտվող էկզոմոլորակ հայտնաբերելու համար»
Ժնևի համալսարան [223]
   Դիդյե Կելո
1/4
Քեմբրիջի համալսարան և Ժնևի համալսարան [224]

Տես նաևԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Ընդհանուր
Հատուկ
  1. «Alfred Nobel» [Ալֆրեդ Նոբել] (անգլերեն)։ Britannica.com։ 2012-03-19։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-05-02-ին։ Վերցված է 2014-01-26 
  2. «Alfred Nobel’s will» [Ալֆրեդ Նոբելի կտակ] (անգլերեն)։ Nobel Foundation։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-27-ին։ Վերցված է 2020-07-24 
  3. «The Nobel Prize Awarders» [Նոբելյան մրցանակ պարգևատրողները] (անգլերեն)։ Nobel Foundation։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-10-12-ին։ Վերցված է 2008-10-29 
  4. «The Nobel Prize Award Ceremonies» [Նոբելյան մրցանակի հանձնման արարողությունները] (անգլերեն)։ Nobel Foundation։ Արխիվացված է օրիգինալից 2008-08-22-ին։ Վերցված է 2008-10-29–ին 
  5. 5,0 5,1 «Facts on the Nobel Prize in Physics» [Փաստեր Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակի մասին] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-24-ին 
  6. «Wilhelm Conrad Röntgen - Facts» [Վիլհելմ Կոնարդ Ռենտգեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-28-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  7. «Hendrik A. Lorentz - Facts» [Հենդրիկ Ա. Լորենց — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  8. «Pieter Zeeman - Facts» [Պիտեր Զեեման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  9. «Henri Becquerel - Facts» [Անրի Բեքերել — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-12-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  10. «Pierre Curie - Facts» [Պյեռ Կյուրի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-07-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  11. «Marie Curie - Facts» [Մարի Կյուրի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-24-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  12. «Lord Rayleigh - Facts» [Լորդ Ռելեյ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  13. «Philipp Lenard - Facts» [Ֆիլիպ Լենարդ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  14. «J.J. Thomson - Facts» [Ջ.Ջ Թոմսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-12-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  15. «Albert A. Michelson - Facts» [Ալբերտ Ա. Մայքելսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  16. «Gabriel Lippmann - Facts» [Գաբրիել Լիպման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  17. «Guglielmo Marconi - Facts» [Գուլիելմո Մարկոնի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  18. «Ferdinand Braun - Facts» [Ֆերդինանդ Բրաուն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  19. «Johannes Diderik van der Waals - Facts» [Դիդերիկ վան դեր Վալս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  20. «Wilhelm Wien - Facts» [Վիլհելմ Վին — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-29-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  21. «Gustaf Dalén - Facts» [Գուստավ Դալեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-08-22-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  22. «Heike Kamerlingh Onnes - Facts» [Հեյկե Կամերլինգ Օնես — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-03-09-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  23. «Max von Laue - Facts» [Մաքս վոն Լաուե — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  24. «William Bragg - Facts» [Ուիլյամ Բրեգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-05-10-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  25. «Lawrence Bragg - Facts» [Լորենս Բրեգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-08-06-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  26. «The Nobel Prize in Physics 1916» [1916 թվականի ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  27. «Charles Glover Barkla - Facts» [Չարլզ Գլովեր Բարկլա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  28. «Max Planck - Facts» [Մաքս Պլանկ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-07-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  29. «Johannes Stark - Facts» [Յոհանես Շտարկ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  30. «Charles Edouard Guillaume - Facts» [Շառլ Էդուար Գիյոմ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  31. «Albert Einstein - Facts» [Ալբերտ Այնշտայն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-24-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  32. «Niels Bohr - Facts» [Նիլս Բոր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-12-15-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  33. «Robert A. Millikan - Facts» [Ռոբերտ Ա. Միլիկեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  34. «Manne Siegbahn - Facts» [Մաննե Սիգբան — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  35. «James Franck - Facts» [Ջեյմս Ֆրանկ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-08-31-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  36. «Gustav Hertz - Facts» [Գուստավ Հերց — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-08-30-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  37. «Jean Baptiste Perrin - Facts» [Ժան Բատիստ Պերրեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-02-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  38. «Arthur H. Compton - Facts» [Արթուր Հ. Քոմփթոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  39. «C.T.R. Wilson - Facts» [Չ. Թ. Ռ. Վիլսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  40. «Owen Willans Richardson - Facts» [Օուեն Ուիլանս Ռիչարդսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-11-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  41. «Louis de Broglie - Facts» [Լուի դը Բրոյլ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  42. «Sir Chandrasekhara Venkata Raman - Facts» [Չանդրասեկհարա Վենկատա Ռաման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-30-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  43. «The Nobel Prize in Physics 1931» [1931 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  44. «Werner Heisenberg» [Վերներ Հայզենբերգ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  45. «Erwin Schrödinger - Facts» [Էրվին Շրյոդինգեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-18-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  46. «Paul A.M. Dirac - Facts» [Պոլ Ա. Մ. Դիրակ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-08-31-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  47. «The Nobel Prize in Physics 1934» [1934 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  48. «James Chadwick - Facts» [Ջեյմս Չադվիկ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  49. «Victor F. Hess - Facts» [Վիկտոր Ֆ. Հեսս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-03-22-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  50. «Carl D. Anderson - Facts» [Կառլ Դ. Անդերսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  51. «Clinton Davisson - Facts» [Քլինտոն Դևիսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  52. «George Paget Thomson - Facts» [Ջորջ Փաջեթ Թոմսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  53. «Enrico Fermi - Facts» [Էնրիկո Ֆերմի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-29-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  54. «Ernest Lawrence - Facts» [Էռնեստ Լոուրենս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  55. «The Nobel Prize in Physics 1940» [1940 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  56. «The Nobel Prize in Physics 1941» [1941 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  57. «The Nobel Prize in Physics 1942» [1942 թվականի Ֆիզիկայի Նոբելյան մրցանակ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  58. «Otto Stern - Facts» [Օտտո Շտեռն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  59. «Isidor Isaac Rabi - Facts» [Իզիդոր Այզեկ Ռաբի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  60. «Wolfgang Pauli - Facts» [Վոլֆգանգ Պաուլի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  61. «Percy W. Bridgman - Facts» [Պերսի Ու. Բրիջմեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  62. «Edward V. Appleton - Facts» [Էդուարդ Վ. Էփլթոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  63. «Patrick M.S. Blackett - Facts» [Պատրիկ Մ. Ս. Բլեկետ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  64. «Hideki Yukawa - Facts» [Հիդեկի Յուկավա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-24-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  65. «Cecil Powell - Facts» [Սեսիլ Փաուել — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  66. «John Cockcroft - Facts» [Ջոն Կոկրոֆտ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  67. «Ernest T.S. Walton - Facts» [Էռնեստ Թ. Ս. Ուոլտոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  68. «Felix Bloch - Facts» [— տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  69. «E. M. Purcell - Facts» [Է. Մ. Պարսել — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  70. «Frits Zernike - Facts» [Ֆրից Ցերնիկե — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  71. «Max Born - Facts» [Մաքս Բոռն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-24-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  72. «Walther Bothe - Facts» [Վալտեր Բոթե — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  73. «Willis E. Lamb - Facts» [Ուիլլիս Լեմբ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-09-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  74. «Polykarp Kusch - Facts» [Պոլիկարպ Կաշ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-09-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  75. «John Bardeen - Facts» [Ջոն Բարդին — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-31-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  76. «Walter H. Brattain - Facts» [Վոլտր Հ. Բրատեյն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-02-27-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  77. «William B. Shockley - Facts» [Ուիլյամ Բ. Շոկլի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  78. «Tsung-Dao Lee - Facts» [Ցզունդաո Լի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  79. «Chen Ning Yang - Facts» [Չժեննին Յանգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  80. «Pavel A. Cherenkov - Facts» [Պավել Ա. Չերենկով — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  81. «Il´ja M. Frank - Facts» [Իլյա Մ. Ֆրանկ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  82. «Igor Y. Tamm - Facts» [Իգոր Տամմ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-20-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  83. «Owen Chamberlain - Facts» [Օուեն Չեմբեռլեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  84. «Emilio Segrè - Facts» [Էմիլիո Սեգրե — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-12-06-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  85. «Donald A. Glaser - Facts» [Դոնալդ Ա. Գլեզեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  86. «Robert Hofstadter - Facts» [Ռոբերտ Հոֆստեդեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  87. «Rudolf Mössbauer - Facts» [Ռուդոլֆ Մյոսբաուեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  88. «Lev Landau - Facts» [Լև Լանդաու — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-22-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  89. «Eugene Wigner - Facts» [Յուջին Վիգներ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-12-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  90. «Maria Goeppert Mayer - Facts» [Մարիա Գյոպերտ-Մայեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  91. «J. Hans D. Jensen - Facts» [Յ. Հանս Դ. Ենսեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  92. «Nicolay G. Basov - Facts» [Նիկոլայ Գ. Բասով — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-13-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  93. «Aleksandr M. Prokhorov - Facts» [Ալեքսանդր Մ. Պրոխորով — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-29-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  94. «Charles H. Townes - Facts» [Չարլզ Հ. Թաունս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  95. «Richard P. Feynman - Facts» [Ռիչարդ Ֆ. Ֆեյնման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-15-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  96. «Julian Schwinger - Facts» [Յուլիուս Շվինգեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-20-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  97. «Sin-Itiro Tomonaga - Facts» [Սինյիտիրո Տոմոնագա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-20-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  98. «Alfred Kastler - Facts» [Ալֆրեդ Կաստլեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  99. «Hans Bethe - Facts» [Հանս Բետե — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-01-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  100. «Luis Alvarez - Facts» [Լուիս Ալվարես — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  101. «Murray Gell-Mann - Facts» [Մարի Գել-Ման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-12-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  102. «Hannes Alfvén - Facts» [Հանես Ալֆվեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-13-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  103. «Louis Néel - Facts» [Լուի Նեել — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-25-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  104. «Dennis Gabor - Facts» [Դենիս Գաբոր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-07-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  105. «John Bardeen - Facts» [Ջոն Բարդին — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-12-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  106. «Leon N. Cooper - Facts» [Լեոն Ն. Կուպեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-09-02-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  107. «Robert Schrieffer - Facts» [Ռոբերտ Շրիֆեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-01-01-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  108. «Leo Esaki - Facts» [Լեո Էսակի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-21-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  109. «Ivar Giaever - Facts» [Այվար Ջայեվեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-21-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  110. «Brian D. Josephson - Facts» [Բրայան Դ. Ջոզեֆսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-21-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  111. «Martin Ryle - Facts» [Մարտին Ռայլ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  112. «Antony Hewish - Facts» [Անտոնի Հյուիշ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-06-20-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  113. «Aage N. Bohr - Facts» [Օգե Ն. Բոր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-07-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  114. «Ben R. Mottelson - Facts» [Բեն Ռ. Մոտելսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  115. «James Rainwater - Facts» [Ջեյմս Ռեյնուոտեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  116. «Burton Richter - Facts» [Բարթոն Ռիխտեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  117. «Samuel C.C. Ting - Facts» [Սեմյուել Չ. Թինգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  118. «Philip W. Anderson - Facts» [Ֆիլիպ Ու. Անդերսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-21-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  119. «Sir Nevill F. Mott - Facts» [Նեվիլ Ֆ. Մոտտ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-14-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  120. «John H. van Vleck - Facts» [Ջոն Հ. վան Ֆլեք — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-13-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  121. «Pyotr Kapitsa - Facts» [Պյոտր Կապիցա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  122. «Arno Penzias - Facts» [Առնո Փենզիաս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-03-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  123. «Robert Woodrow Wilson - Facts» [Ռոբերտ Վուդրո Վիլսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-02-15-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  124. «Sheldon Glashow - Facts» [Շելդոն Գլեշոու — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-16-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  125. «Abdus Salam - Facts» [Աբդուս Սալամ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-09-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  126. «Steven Weinberg - Facts» [Սթիվեն Վայնբերգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-09-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  127. «James Cronin - Facts» [Ջեյմս Կրոնին — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  128. «Val Fitch - Facts» [Վալ Ֆիտչ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-25-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  129. «Nicolaas Bloembergen - Facts» [Նիկոլաս Բլոմբերգեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-09-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  130. «Arthur L. Schawlow - Facts» [Արթուր Լ. Շավլով — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  131. «Kai M. Siegbahn - Facts» [Կայ Մ. Սիգբան — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-07-01-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  132. «Kenneth G. Wilson - Facts» [Քենետ Գ. Վիլսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-28-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  133. «Subramanyan Chandrasekhar - Facts» [Սուբրամանյան Չանդրասեկար — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-30-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  134. «William A. Fowler - Facts» [Ուիլյամ Ա. Ֆաուլեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-03-21-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  135. «Carlo Rubbia - Facts» [Կառլո Ռուբիա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  136. «Simon van der Meer - Facts» [Սիմոն վան դեր Մեեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  137. «Klaus von Klitzing - Facts» [Քլաուս Ֆոն Քլիտցինգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-13-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  138. «Ernst Ruska - Facts» [Էռնստ Ռուսկա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  139. «Gerd Binnig - Facts» [Գերդ Բինինգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  140. «Heinrich Rohrer - Facts» [Հենրիխ Ռորեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  141. «J. Georg Bednorz - Facts» [Գեորգ Բեդնորց — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  142. «K. Alex Müller - Facts» [Կ. Ալեքս Մյուլլեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-06-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  143. «Leon M. Lederman - Facts» [Լեոն Մ. Լեդերման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-01-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  144. «Melvin Schwartz - Facts» [Մելվին Շվարց — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  145. «Jack Steinberger - Facts» [Ջեք Սթեյնբերգեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-01-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  146. «Norman F. Ramsey - Facts» [Նորման Ֆ. Ռամզեյ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-05-12-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  147. «Hans G. Dehmelt - Facts» [Հանս Գ. Դեմելտ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-05-12-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  148. «Wolfgang Paul - Facts» [Վոլֆգանգ Պաուլ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  149. «Jerome I. Friedman - Facts» [Ջերոմ Ա. Ֆրիդման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-24-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  150. «Henry W. Kendall - Facts» [Հենրի Ու․ Քենդալ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  151. «Richard E. Taylor - Facts» [Ռիչարդ Է․ Թեյլոր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  152. «Pierre-Gilles de Gennes - Facts» [Պիեռ-Ժիլ դե Ժեն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  153. «Georges Charpak - Facts» [Ժորժ Շարպակ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  154. «Russell A. Hulse - Facts» [Ռասել Ա․ Հալս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  155. «Joseph H. Taylor Jr. - Facts» [Ջոզեֆ Հ․ Թեյլոր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  156. «Bertram N. Brockhouse - Facts» [Բերթրամ Ն․ Բրոքհաուզ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  157. «Clifford G. Shull - Facts» [Կլիֆորդ Շալլ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  158. «Martin L. Perl - Facts» [Մարտին Լ․ Պեռլ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  159. «Frederick Reines - Facts» [Ֆրեդերիկ Ռեյնես — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  160. «David M. Lee - Facts» [Դեյվիդ Մ․ Լի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  161. «Robert C. Richardson - Facts» [Ռոբերտ Ք․ Ռիչարդսոն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  162. «Douglas D. Osheroff - Facts» [Դուգլաս Դ․ Օշերոֆ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  163. «Steven Chu - Facts» [Սթիվեն Չու — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-03-27-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  164. «Claude Cohen-Tannoudji - Facts» [Կլոդ Կոեն-Թուննիջի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  165. «William D. Phillips - Facts» [Ուիլիամ Դ․ Ֆիլիպս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-14-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  166. «Robert B. Laughlin - Facts» [Ռոբերտ Բ․ Լաֆլին — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  167. «Horst L. Störmer - Facts» [Հորստ Լ․ Ստորմեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  168. «Daniel C. Tsui - Facts» [Դենիել Չ․ Ցուի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  169. «Gerardus 't Hooft - Facts» [Ջերարդ Հուֆտ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  170. «Martinus J.G. Veltman - Facts» [Մարտինուս Ջ․ Գ․ Վելտման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  171. «Zhores Alferov - Facts» [Ժորես Ալֆերով — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-05-31-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  172. «Herbert Kroemer - Facts» [Հերբերտ Կրեմեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-12-19-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  173. «Jack Kilby - Facts» [Ջեք Քիլբի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-12-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  174. «Eric Cornell - Facts» [Էրիկ Քորնել — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  175. «Carl Wieman - Facts» [Կարլ Վիման — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  176. «Wolfgang Ketterle - Facts» [Վոլֆգանգ Քեթերլե — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-08-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  177. «Raymond Davis Jr. - Facts» [Ռայմոնդ Դեյվիս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-22-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  178. «Masatoshi Koshiba - Facts» [Մասատոշի Կոշիբա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-20-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  179. «Riccardo Giacconi - Facts» [Ռիկարդո Ջակոնի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-20-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  180. «Alexei Abrikosov - Facts» [Ալեքսեյ Աբրիկոսով — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  181. «Vitaly L. Ginzburg - Facts» [Վիտալի Գինզբուրգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-06-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  182. «Anthony J. Leggett - Facts» [Էնթոնի Ջ․ Լեգետ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-06-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  183. «David J. Gross - Facts» [Դեյվիդ Ջ․ Գրոս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-06-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  184. «H. David Politzer - Facts» [Հ․ Դեյվիդ Փոլիտցեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-27-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  185. «Frank Wilczek - Facts» [Ֆրենկ Վիլչեկ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-06-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  186. «Roy J. Glauber - Facts» [Ռոյ Գլաուբեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-03-30-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  187. «John L. Hall - Facts» [Ջոն Լ․ Հոլ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-04-10-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  188. «Theodor W. Hänsch - Facts» [Թեոդոր Վ․ Հենշ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  189. «John C. Mather - Facts» [Ջոն Ք․ Մադեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  190. «George F. Smoot - Facts» [Ջորջ Ֆ․ Սմութ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  191. «Albert Fert - Facts» [Ալբեր Ֆերտ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  192. «Peter Grünberg - Facts» [Պետեր Գրունբերգ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-01-22-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  193. «Yoichiro Nambu - Facts» [Յոիչիրո Նամբու — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-02-16-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  194. «Makoto Kobayashi - Facts» [Մակոտո Կոբայաշի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-02-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  195. «Toshihide Maskawa - Facts» [Տոշիհիդե Մասկավա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-03-10-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  196. «Charles K. Kao - Facts» [Չարլզ Կ․ Կաո — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-13-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  197. «Willard S. Boyle - Facts» [Վիլլարդ Ս․ Բոյլ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-03-25-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  198. «George E. Smith - Facts» [Ջորջ Է․ Սմիթ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-03-25-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  199. «Andre Geim - Facts» [Անդրեյ Գեյմ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-17-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  200. «Konstantin Novoselov - Facts» [Կոնստանտին Նովոսելով — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-25-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  201. «Saul Perlmutter - Facts» [Սոլ Փերլմութեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-28-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  202. «Brian P. Schmidt - Facts» [Բրայան Փ․ Շմիդտ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-28-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  203. «Adam G. Riess - Facts» [Ադամ Գ․ Ռիս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-28-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  204. «Serge Haroche - Facts» [Սերժ Արոշ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  205. «David J. Wineland - Facts» [Դևիդ Վայնլենդ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-26-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  206. «François Englert - Facts» [Ֆրանսուա Էնգլեր — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-02-19-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  207. «Peter Higgs - Facts» [Պիտեր Հիգս — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-01-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  208. «Isamu Akasaki - Facts» [Իսամու Ակասակի — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-06-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  209. «Hiroshi Amano - Facts» [Հիրոսի Ամանո — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-10-04-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  210. «Shuji Nakamura - Facts» [Սուձի Նակամուրա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-01-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  211. «Takaaki Kajita - Facts» [Տակաակի Կաջիտա — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2019-12-21-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  212. «Arthur B. McDonald - Facts» [Արթուր Բ․ ՄըքԴոնալդ — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-09-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  213. «David J. Thouless - Facts» [Դեյվիդ Ջ․ Թաուլես — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  214. «F. Duncan M. Haldane - Facts» [Ֆ․ Դունքան Մ․ Հալդեյն — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-12-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  215. «J. Michael Kosterlitz - Facts» [Ջ․ Մայքլ Քոսթերլից — տվյալներ]։ NobelPrize.org (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  216. «Rainer Weiss - Facts» [Ռայներ Վայս — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-02-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  217. «Kip S. Thorne - Facts» [Կիպ Ս․ Թորն — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-06-03-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  218. «Barry C. Barish - Facts» [Բարի Ք․ Բերիշ — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-05-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  219. «Arthur Ashkin - Facts» [Արտուր Էշկին — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-16-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  220. «Gérard Mourou - Facts» [Ժերար Մուրու — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-04-25-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  221. «Donna Strickland - Facts» [Դոննա Սթրիքլենդ — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-05-18-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  222. «James Peebles - Facts» [Ջիմ Փիբլս — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-15-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  223. «Michel Mayor - Facts» [Միշել Մայոր — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-25-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
  224. «Didier Queloz - Facts» [Դիդյե Կելո — տվյալներ] (անգլերեն)։ Նոբելյան հիմնադրամ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2020-07-25-ին։ Վերցված է 2020-07-27 
Նշումներ

^

  • Ա. Երկրի մասին տեղեկությունը վերցված է nobelprize.org կայքից՝ Նոբելյան հիմնադրամի պաշտոնական կայքից, և պետք չէ շփոթել անձի ծննդավայրի կամ քաղաքացիության հետ։
  • Բ. Անվան ներքևում գրված թիվը՝ ցույց է տալիս, թե դափնեկիրը մրցանակի որ մասն է ստացել։

Արտաքին հղումներԽմբագրել