Բացել գլխավոր ցանկը

Բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի Նոբելյան մրցանակի դափնեկիրների ցանկ

Նոբելյան մրցանակը

Բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի Նոբելյան մրցանակ (շվեդ.՝ Nobelpriset i fysiologi eller medicin), ամենամյա միջազգային պատվավոր պարգև, որը շնորհվում է ֆիզիկայի, քիմիայի, ֆիզիոլոգիայի, բժշկագիտության, գրականության, տնտեսագիտության (1969 թվականից) բնագավառների ամենաակնառու աշխատանքների և ի նպաստ խաղաղության ամրապնդմանը ծավալած գործունեության համար։ Պատվավոր մրցանակ՝ ֆիզիոլոգիայում և բժշկությունում գիտական մեծ նվաճումների համար, որը ամեն տարի պարգևատրել է Նոբելյան հիմնադրամը Ստոկհոլմում։ 5 նոբելյան մրցանակներից մեկը։

Բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի Նոբելյան մրցանակը շնորհվում է ամեն տարի՝ սկսած 1901 թվականից, բայց 1915, 1916, 1917, 1918, 1921, 1925, 1940, 1941 և 1942[1] թվականներին չի շնորհվել։ Առաջին անգամ մրցանակը ստացել է Էմիլ Ադոլֆ ֆոն Բերինգը[2]։

ՊատմությունԽմբագրել

Բժշկության և ֆիզիոլոգիայի նոբելյան մրցանակը Ալֆրեդ Նոբելը ստեղծել է իր կամքով, որը հաստատվել է Փարիզում 1895 թվականի նոյեմբերի 27-ին։

Դափնեկիրների ցանկԽմբագրել

1900-ական թթ.1910-ական թթ.1920-ական թթ.1930-ական թթ.1940-ական թթ.1950-ական թթ.

1960-ական թթ.1970-ական թթ.1980-ական թթ.1990-ական թթ.2000-ական թթ.2010-ական թթ.


1900-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Երկիր, մրցանակակիր Մրցանակների հիմնավորումը #
1901     Էմիլ Ադոլֆ ֆոն Բերինգ
(գերմ.՝ Emil Adolf von Behring)
Համբերատար աշխատանքի համար, հինականում դիֆտերիայի օգտագործման համար, քանի որ դա նոր ճանապարհ էր դեպի բժշկություն, որը թույլ տվեց շատ բժիշկների պայքարել հիվանդությունների և մահվան դեմ։
[2]
1902

 

  Ռոնալդ Ռոս
(անգլ.՝ Ronald Ross)
Մալարիայի դեմ աշխատանքի համար, ինչպես է վարակը թափանցում օրգանիզմ, և հատուկ մեթոդ մշակեց, որի շնորհիվ կարողացան պայքարել մալարիայի դեմ։
[3]
1903     Նիլս Ռյուբերգ Ֆինզեն
(դան․՝ Niels Ryberg Finsen)
Ի նշան իր կատարած աշխատանքների տարբեր հիվանդությունների բուժման համար-հատկապես գայլախտ հիվանդության դեմ պայքարի համար, օգտագործելով կենտրոնական ճառագայթներ, որը բացեց նոր հեռանկարներ բժշկության ոլորտում։
[4]
1904

 

  Պավլով Իվան Պետրովիչ
(ռուս.՝ Ива́н Петро́вич Па́влов)
կատարած աշխատանքների համար ֆիզոլոգիական մարսողությունում, ընդլայնելու և փոփոխելու համար։
[5]
1905

 

  Ռոբերտ Կոխ
(գերմ.՝ Heinrich Hermann Robert Koch)
Կատարած հետազոտությունների և բացահայտումների համար, տուբերկուլյոզի բուժման հարցում։
[6]
1906

 
 

  Կամիլո Գոլջի
(իտալ.՝ Camillo Golgi)

  Սանտյագո Ռամոնի Կախալ
(իսպ.՝ Santiago Ramón y Cajal)

Նյարդային համակարգի կառուցման համար։
[7]
1907     Շառլ Լուի Ալֆոնս Լավրեն
(ֆր.՝ Charles Louis Alphonse Laveran)
Պարզագույն հիվանդությունների ուսումնասիրման համար։
[8]
1908  

 

  Պաուլ Էրլիխ
(գերմ.՝ Paul Ehrlich)

  Իլյա Իլիչ Մեչնիկով
(ֆր.՝ Élie Metchnikoff)

Իմունիտետի հայտնաբերման համար։
[9]
1909     Էմիլ Թեոդոր Կոխեր
(գերմ.՝ Emil Theodor Kocher)
Օպտիկական աչք աշխատության համար։
[10]

1910-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Երկիր, մրցանակակիր մրցանակների հիմնավորումը #
1910     Ալֆրեդ Կոսսել
(գերմ.՝ Albrecht Kossel)
Քիմիական բջիջների ուսումնասիրություններում ունեցած ներդրման, սպիտակուցների և նուկլեինաթթուների էության ուսումնասիրությունների համար։
[11]
1911     Ալվար Գուլստրանդ
(շվեդ.՝ Allvar Gullstrand)
Աչքի դիօպտիկայում կատարած աշխատանքի համար։
[12]
1912     Կապպել Ալեքսիս
(ֆր.՝ Alexis Carrel)
Անոթային կարերի, արյունատար անոթների և օրգանների փոխպատվաստման աշխատանքների ուսումնասիրությունների համար։
[13]
1913     Շարլ Ռիշե
(ֆր.՝ Charles Robert Richet)
Ի նշան անաֆիլակսիայում կատարած աշխատանքների ճանաչման։
[14]
1914     Ռոբերտ Բարանին
(պարգևատրվել 1915 թվականին)
(գերմ.՝ Róbert Bárány)
Ֆիզոլոգիայում և վերտիկուլյար ապարատի պաթոլոգիայում կատարած աշխատանքի համար։
[15]
1915 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին [16]
1916 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին [17]
1917 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին [18]
1918 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին [19]
1919   Ժյուլ Բորդե
(պարգևատրվել 1920 թվականին)
(ֆր.՝ Jules Jean-Baptiste Vincent Bordet)
Դիմադրողականության հետ կապված բացահայտումների համար։
[20]

1920-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Հաղթող երկիր մրցանակների հիմնավորումը #
1920     Ավգուստ Կրոգ
(դան․՝ Schack August Steenberg Krogh)
Կապիլյարների ռեգուլյացիայի մեխանիզմի ստեղծման համար։
[21]
1921 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին [22]
1922     Արչիբալդ Հիլլ
(անգլ.՝ Archibald Vivian Hill)
Մկաներում ջերմառաջացման շրջանում կատարած բացահայտումների համար։
[23]
1922     Օտտո Մեյերգոֆ
(գերմ.՝ Otto Fritz Meyerhof)
Թթվածնի կլանման գործընթացի և մկաններում կաթնաթթվի նյութափոխանակության միջև սերտ կապի բացահայտումների համար։
[23]
1923     Ֆրեդերիկ Բանտինգ
(անգլ.՝ Frederick Grant Banting)
Ինսուլինի բացահայտման համար։
Ինսուլինի բացահայտման համար։
[24]
1923     Ջոն Մակլեոդ
(անգլ.՝ John James Rickard Macleod)
Ինսուլինի բացահայտման համար։
1924     Վիլլեմ Էյնտհովեն
(հոլ.՝ Willem Einthoven)
Էլեկտրասրտագրի բացահայտման համար։
[25]
1925 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին [26]
1926     Յոհաննես Ֆիբիգեր
(դան․՝ Johannes Andreas Grib Fibiger)
Կարցինոմայի (ուռուցք) բացահայտման համար, որը կոչվում է Spiroptera։
[27]
1927     Յուլիուս Վագներ-Յաուրեգ
(գերմ.՝ Julius Wagner Ritter von Jauregg)
մալարիայի հարուցիչի թերապևտիկ ազդեցության բացահայտման համար։
[28]
1928     Շարլ Նիկոլ
(ֆր.՝ Charles Jules Henry Nicolle)
Բծավոր տիֆի հաղորդիչի բացահայտման համար։
[29]
1929     Քրիստիան Էյկման
(հոլ.՝ Christiaan Eijkman)
Վիտամինների բացահայտման համար։
[30]

1930-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Հաղթող երկիր մրցանակների հիմնավորումը #
1930     Կարլ Լանդշտեյներ
(գերմ.՝ Karl Landsteiner)
Մարդու արյան խմբերի բացահայտման համար։
[31]
1931     Օտտո Հենրիխ Վարբուրգ
(գերմ.՝ Otto Heinrich Warburg)
Շնչառական ֆերմենտի գործողության մեխանիզմի բացահայտման համար։
[32]
1932     Չարլզ Սկոտ Շերինգթոն
(անգլ.՝ Charles Scott Sherrington)
Նեյրոնների ֆունկցիաներին վերաբերվող բացահայտումների համար։
[33]
1932     Էդգար Դուգլաս Էդրիան
(անգլ.՝ Edgar Douglas Adrian)
Նեյրոնների ֆունկցիաներին վերաբերվող բացահայտումների համար։
[33]
1933     Թոմաս Մորգան
(անգլ.՝ Thomas Hunt Morgan)
Քրոմոսոմային ժառանգության դերի բացահայտման համար։
[34]
1934     Ջորջ Ուիպլ
(անգլ.՝ George Hoyt Whipple)
Սակավարյունության բացահայտման համար։
[35]
1934     Ջորջ Մինոտ
(անգլ.՝ George Richards Minot)
Սակավարյունության բացահայտման համար։
[35]
1934     Ուիլյամ Մերֆի
(անգլ.՝ William Parry Murphy)
Սակավարյունության բացահայտման համար։
[35]
1935     Հանս Շպեման
(գերմ.՝ Hans Spemann)
Սաղմնային զարգացման հետ կապված բացահաըտումների համար։
[36]
1936     Հենրի Դեյլ
(անգլ.՝ Henry Hallett Dale
Քիմիական ազդակների փոխանցմումը նյարդային իմպուլսներին բացահայտման համար։
[37]
1936     Օտտո Լևի
(գերմ.՝ Otto Loewi)
Քիմիական ազդակների փոխանցմումը նյարդային իմպուլսներին բացահայտման համար։
[37]
1937     Ալբերտ Սենտ-Գիորգի
(հունգ.՝ Albert Szent-Györgyi)
Կենսաբանական գործընթացների օքսիդացման պրեցեսների, ինչպես նաև վիտամին C-ի և ֆումարաթթվի ուսումնասիրությունների համար։
[38]
1938   Կոռնեյլ Ժան Ֆրանսուա Հեյմանս
(ֆր.՝ Corneille Jean François Heymans)
Շնչառության կարգավորման, աորտայի մեխանիզմների բացահայտման համար։
[39]
1939     Հերհարդ Դոմագկ
(գերմ.՝ Gerhard Johannes Paul Domagk)
Պրոնտոզիլի հակաբակտերիալ ազդեցության բացահայտման համար։
[40]

1940-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Հաղթող երկիր մրցանակների հիմնավորումը #
1940 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին (⅔) և Նոբելյան հիմնադրամին (⅓) [41]
1941 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին (⅔) և Նոբելյան հիմնադրամին (⅓) [42]
1942 Դրամական պարգև չշնորհվեց Դրամական միջոցները միացվեցին հիմնադրամի բաժնին (⅔) և Նոբելյան հիմնադրամին (⅓) [43]
1943  
 
  Հենրիկ Կարլ Պյոտր Դամ
(դան․՝ Carl Peter Henrik Dam)
  Էդուարդ Ադալբերտ Դոյզի
(անգլ.՝ Edward Adelbert Doisy)
Վիտամին K-ի քիմիական բաղադրության բացահայտման համար։
[44]
1944  
 
  Ժոզեֆ Էրլանգեր
(անգլ.՝ Joseph Erlanger)
  Գերբերտ Սպենսեր Գասսեր
(անգլ.՝ Herbert Spencer Gasser)
Նյարդային մանրաթելերի տարբերակված ֆունկցիաների բացահայտման համար։
[45]
1945  
 
  Ալեկսանդր Ֆլեմինգ
(անգլ.՝ Sir Alexander Fleming
  Էրնեստ Բորիս Չեյն
(անգլ.՝ Ernst Boris Chain)
Պինիցիլինի և նրա բուժիչ ազդեցությունները տարբեր վարակիչ հիվանդությունների դեմ պայքարի բացահայտման համար։
[46]
1946   Հերման Ժոզեֆ Մյուլեր
(անգլ.՝ Hermann Joseph "H. J." Muller
Ռենտգենյան ճառագայթների ազդեցության տակ մուտացիաների առաջացման բացահայտման համար։
[47]
1947  
 
  Կառլ Ֆերդինանդ Կորի(¼ վճռի)
(անգլ.՝ Carl Ferdinand Cori)

  Գերտի Թերեզա Կորի (¼ վճռի)
(անգլ.՝ Gerty Theresa Cori)

Գլիկոգենի կատալիտիկ փոխակերպման բացահայտման համար
[48]
1947     Բերնարդո Ալբերտո Ուսայ (½ վճռի)
(իսպ.՝ Bernardo Alberto Houssay)
Գլյուկոզի նյութափոխանակությունում առաջնային մասի հիպոֆիզի հորմոնների դերի բացահայտման համար։
[48]
1948     Պաուլ Գերման Մյուլլեր
(գերմ.՝ Paul Hermann Müller)
ԴԴՏ-ի բարձր արդյունավետության բացահայտման համար, որպես կոնտակտային թույն։
[49]
1949     Ուոլտեր Գեսս (½ վճռի)
(գերմ.՝ Walter Rudolf Hess)
Մինջանկյալ ուղեղի ֆունկցիոնալ կազմակերպման բացահայտման համար, որպես ներքին օրգանների ակտիվության կորդինատոր։
[50]

1950-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Հաղթող երկիր մրցանակների հիմնավորումը #
1950  
 
 
  Էդուարդ Կենդալլ
(անգլ.՝

Edward Calvin Kendall)
  Թադեուշ Ռեյհստեն
(լեհ.՝ Tadeusz Reichstein)
  Ֆիլիպ Հենչ
(անգլ.՝ Philip Showalter Hench)

Վերերիկամային կեղևի հորմոնների, դրանց կառուցվածքի և
կենսաբանական ազդեցությունների հայտնաբերման համար
[51]
1951     Մաքս Տեյլեր
(անգլ.՝ Max Theiler)
Դեղին տենդի և դրա դեմ պայքարի բացահայտմնան համար։
[52]
1952     Զելման Վակսման
(անգլ.՝ Selman Abraham Waksman)
Ստրեպտոմիցինի բացահայտման համար, առաջին հակաբորբոքային, որը արդյունավետ է տուբերկոիլյոզի բուժման համար։
[53]
1953    
  Հանս Ադոլֆ Կրեբս
(գերմ.՝ Hans Adolf Krebs)
Կիտրոնաթթվի փուլերի բացահայտման համար։
[54]
1953     Ֆրից Ալբերտ Լիպման
(անգլ.՝ Fritz Albert Lipmann)
Կոֆերմենտ A-ի և նյութափոխանակության միջանկյալ փուլերում նրա նշանակության բացահայտման համար։
[54]
1954  
 
 
  Ջոն Ֆրանկլին Էնդերս
(անգլ.՝ John Franklin Enders)
  Թոմաս Ուելլեր Հակլ
(անգլ.՝ Thomas Huckle Weller)
  Ֆրեդերիկ Չապմեն Ռոբբինս
(անգլ.՝ Frederick Chapman Robbins)
Տարբեր հյուսվածքներում Փոլիոմելիտի վարակի աճի հնարավորությունների
բացահայտման համար։
[55]
1955     Ակսել Հյուգո Թեոլեր
(շվեդ.՝ Axel Hugo Teodor Theorell)
Ֆերմենտների օքսիդացման գործունեության բնույթի և մեխանիզմի բացահայտման համար։
[56]
1956  
 
 
  Անդրեյ Ֆրեդերիկ Կուրնան
(ֆր.՝ André Frédéric Cournand)
  Վերներ Ֆորսման
(գերմ.՝ Werner Forßmann)
  Դիկինսոն Ռիչարդս
(անգլ.՝ Dickinson Woodruff Richards, Jr.)
Սրտի զոնդավորման և արյան շրջանառության համակարգում ախտաբանական փոփոխություններին վերաբերվող բացահայտումների համար։
[57]
1957     Դանիելե Բովե
(իտալ.՝ Daniel Bovet)
Բացահայտման համար, որոնք վերաբերվում են սինթետիկ միացություններին, որոնք արգելափակում են օրգանիզմի որոշ նյութերը և նրանց գործողության հայտնաբերումը անոթային համակարգում և մկաններում։
[58]
1958  
 
  Ջորջ Ուէլս Բիդլ
(անգլ.՝ George Wells Beadle)
  Էդուարդ Տեյտեմ
(անգլ.՝ Edward Lawrie Tatum)
Հատուկ կենսաքիմիական պրոցեսնեորմ գենի դերի բացահայտման համար։
[59]
1958     Ջոշուա Լեդերբերգ
(անգլ.՝ Joshua Lederberg)
Գենետիկական ռեկոմբինացիայի և բակտերիաների մոտ գենետիկական նյութի կազմակերպմանը վերաբերվող բացահայտումների համար։
[59]
1959  
 
  Սևերով Օչոա
(իսպ.՝ Severo Ochoa de Albornoz)
  Արթուր Կորնբերգ
(անգլ.՝ Arthur Kornberg)
ԴՆԹ-ի և ՌՆԹ-ի կենսաբանական սինթեզի պրոցեսների բացահայտման համար։
[60]

1960-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Հաղթող երկիր մրցանակների հիմնավորումը #
1960  
 
  Ֆրենկ Մակֆարլեյն Բեյրնետ
(անգլ.՝ Sir Frank Macfarlane Burnet)
  Պիտր Բրայան Մեդավար
(անգլ.՝ Sir Peter Brian Medawar)
Արհեստական վարակամերժ տոլերանտության (տանելիության) բացահայտման համար։
[61]
1961     Դեյդ ֆոն Բեկեշի Խխունջով գրգիռների ընկալման ֆիզիկական մեխանիզմների բացահայտման համար
[61]
1962  
 
 
  Ֆրենսիս Կրիկ
  Ջեյմս Ուոտսոն
   Մորիս Ուիլկինս
Նուկլեինաթթուների մոլեկուլային կառուցվածքի և կենդանի համակարգերում ինֆորմացիայի փոխանցման մեջ դրանց դերի վերաբերյալ բացահայտման համարր
[62]
1963  
 

 

  Ջոն Էկկլս Կերյու
  Ալան Հոջկին
 Էնդրյու Ֆիլդինգ Հակսլի
Իոնային մեխանիզմների ներգրավման, գրգռման և արգելակումը ծայրամասային և կենտրոնական նյարդային բջիջներում հայտնագործությունների համար
[63]
1964     Կոնրադ Բլոխ Խոլեստերինի և ճարպային թթուների հայտնաբերման համար
[64]
1965  
 
  Ֆրանսուա Յակոբ
 Ժակ Մոնո
Գենետիկական վերահսկողությունը ֆերմենտների սինթեզում և վիրուսներում
[65]
1966  
 
  Ֆրենսիս Պեյտոն Ռոուս
  Չարլզ Բրենտոն Հագգինս
Օնկոգենային վիրուսների հայտնաբերման համար

Շագանակագեղձի քաղցկեղի հումորալ բուժումը հայտնաբերելու համար
[66]
1967  
 
  Ռագնար Գրանիտ
  Հոլդեն Հարտլայն
Աչքի տեսողություն քիմիական և ֆիզիոլոգիական գործընթացների բացահայտման համար։
[67]
1968     Ռոբերտ Հոլլի

Գենետիկական կոդի և սպիտակուցների սինթեզման հարցում դրա դերի վերծանման համար։

[68]
    Հար Գոբինդ Կորանա
    Մարշալ Նիրենբերգ
1969     Ալֆրեդ Հերշի Վիրուսների գենետիկ կառուցվածքին և պատասխան մեխանիզմներին վերաբերող հայտնագործությունների համար։
[68]
1969     Սալվադոր Լուրիյա Վիրուսների գենետիկ կառուցվածքին և պատասխան մեխանիզմներին վերաբերող հայտնագործությունների համար։
[68]

1970-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Երկիր, դափնեկիր Մրցանակներ #
1970     Բերնարդ Կաց Հումորալ հաղորդակչական և նյարդային վերջավորություններ դրանց մեխանիզմների պահպանման, ապաակտիվացման համար։
[69]
  Ուլֆ ֆոն Էյլեր
    Ջուլիուս Ակսելրոդ
1971     Էրլ Սազեչլենդ Հորմոնների գործունեության մեխանիզմների վերաբերյալ հայտնագործությունների համար։
[70]
1972     Ջերալդ Էդելման Հակամարմինների քիմիական կազմությանը վերաբերող հայտնագործությունների համար։
[71]
  Ռոդնի Պորտեր
1973     Կարլ ֆոն Ֆրիշ Կենդանիների անհատական և խմբային վարքի մոդելների ստեղծման և հաստատման հետ կապված հայտնագործությունների համար։
[72]
    Կոնրադ Լորենց
    Նիկոլաս Տինբերգեն
1974   Ալբեր Կլոդ Բջջի կառուցվածքային և գործառնական կազմությանը վերաբերող հայտնագործությունների համար։
[73]
Քրիստիան դե Դյուվ
  Ջորջ Պալադե
1975     Դեյվիդ Բալտիմոր Բջջի գենետիկական նյութի և քաղցկեղածին վիրուսների միջև փոխհարաբերություններին վերաբերող հայտնագործությունների համար
[74]
    Ռենատո Դուլբեկկո
    Հոուարդ Թեմին
1976     Բարուխ Բլմբերգ Ինֆեկցիոն հիվանդությունների ծագման և տարածման նոր մեխանիզմների վերաբերյալ հայտնագործությունների համար։
[75]
    Կարլտոն Գեյդուշեկ
1977     Ռոժե Գիյմեն
(1/4 վճռի)
Ուղեղի պեպտիդային հորմոնների արտազատման հետ կապված հայտնագործությունների համար։
[76]
    Էնդրյու Շալլի
(1/4 վճռի)
    Ռոզալին Սասմեն Յալոու
(½ վճռի)
Պեպտիդային հորմոնների բացահայտման ռադիոիմունոլոգիական մեթոդների զարգացման համար
1978     Վերներ Արբեր Մոլեկուլային գենետիկայում ֆերմենտների կիրառման բայահայտման համար։
[77]
    Դանիել Նատանս
    Սմիթ Համիլթոն
1979     Ալլան Կորմակ Համակարգչային տոմոգրաֆիայի բացահայտման համար։
[78]
  Գոդֆրի Հաունսֆիդ

1980-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Երկիր, դափնեկիր Մրցանակներ #
1980     Բարուխ Բենասերրաֆ

Իմունային պատասխանները կարգավորող, բջջի մակերևույթի վրա գտնվող գենետիկորեն որոշված իմունային կառուցվածքների վերաբերյալ հայտնագործությունների համար։

[79]
    Ժան Դասսե
    Ջորջ Սնելլ
1981     Ռոջեր Սպերրի
(½ վճռի)

Գլխուղեղի կիսագնդերի ֆունկցիոնալ մասնագիտացմանը վերաբերող հայտնագործությունների համար։

[80]
  Դեյվիդ Հյուբել
(1/4 վճռի)

Նեյրոնային կառույցներում ինֆորմացիայի մշակման սկզբունքներին առնչվող հայտնագործությունների համար։

    Թորստեն Վիզել
(1/4 վճռի)
1982     Սունե Բերգստրեմ

Պրոստացիկլինի և նրան մոտ կենսաբանական ակտիվ նյութերի բացահայտման համար։

[81]
    Բենգտ Սամուելսոն
  Ջոն Վեյն
1983     Բարբարա Մակ Կլինտոկ

Տրանսպոզիցիայի գենետիկ համակարգերի հայտնագործման համար։

[82]
1984     Նիլս Էրնե

Հիբրիդների միջոցով մոնոկլոնալ հակամարմինների աշխատանքի սկզբունքների հայտնագործման և նախագծման համար։

[83]
    Գեորգ Քյոլեր
   

  Ցեզար Միլշտեյն

1985     Մայքլ Բրաուն

Արյան մեջ խոլեստերինի քանակի կարգավորմանն ուղղված բուժմանը և խոլեստերինի փոխակերպմանը վերաբերող բացառիկ հայտնագործությունների համար։

[84]
    Ջոզեֆ Գոլդշտեյն
1986     Ստենլի Կոեն

Ի նշան բջիջների և օրգանների աճի կարգավորման մեխանիզմների բացահայտման համար կարևորագույն նշանակություն ունեցող հայտնագործությունների ճանաչման։

[85]
     Ռիտա Լևի-Մոնտալչինի
1987     Սուդզումի Տոնեգավա

Տարատեսակ հակամարմինների վերարտադրման գենետիկ սկզբունքների հայտնագործման համար։

[86]
1988     Ջեյմս Բլեկ

Թմրանյութերի թերապիայի սկզբունքների բացահայտման համար։

[87]
    Գերտրուդա Էլայն
    Ջորջ Հիտչինգս
1989     Ջոն Մայքլ Բիշոպ

Ռետրովիրուսային քաղցկեղածինների բջջային բնույթի հայտնագործման համար։

[88]
    Հարոլդ Վարմուս

1990-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Երկիր, դափնեկիր Մրցանակներ #
1990     Ջոզեֆ Մյուեյ

Օրգանների տրանսպլանտացիայի և բջիջների հիվանդություների բուժման մեթոդների բացահայտման համար։

[89]
  Էդվարդ Դոննալ Թոմաս
1991     Էրվին Նեեր

Բջիջներում մեկուսի իոնային ուղիների գործառույթներին վերաբերող հայտնագործությունների համար։

[90]
    Բերտ Սակման
1992       Էդմոնդ Ֆիշեր

Փոխադարձ սպիտակուցային ֆոսֆորիլացումը՝ որպես կենսաբանական կարգավորման մեխանիզմին վերաբերող հայտնագործությունների համար։

[91]
  Էդվին Կրեբս
1993     Ռիչարդ Ռոբերտս

Իրարից անկախ, գենի ընդհատվող կառուցվածքի հայտնագործման համար։

[92]
    Ֆիլիպ Շարպ
1994   Ալֆրեդ Գիլման

G սպիտակուցների և բջջում ազդակների փոխանցման մեջ դրանց դերի բացահայտման համար։

[93]
    Մարտին Ռոդբել
1995     Էդվարդ Լուիս

Էմբրիոնի զարգացման նախնական փուլերում գենետիկ վերահսկողությանը վերաբերող հայտնագործությունների համար։

[94]
    Քրիստյան Նյուսլյան- Ֆոլհարդ
    Էրիկ Վիշաուս
1996     Պիտր Դոերտի

Մարդու իմունային համակարգի, մասնավորապես՝ այդ համակարգի կողմից վիրուսով վարակված բջիջների հայտնաբերմանը վերաբերող հայտնագործությունների համար։

[95]
    Ռոլֆ Ցինկերնագել
1997     Ստենլի Պրուզիներ

Պրիոնների վարակի նոր կենսաբանական սկզբունքի բացահայտման համար։

[96]
1998     Ռոբերտ Ֆերչգոտ

Սիրտ-անոթային համակարգի կարգավորման մեջ ազոտի օքսիդի, որպես ազդանշանային մոլեկուլի, դերի հայտնագործման համար։

[97]
    Լուիս Իգնարրո
    Ֆերիդ Մուրադ
1999     Գյուհտեր Բլոբել

Սպիտակուցային մոլեկուլներում սպիտակուցների հասցեական տեղափոխման համար պատասխանատու ազդակային ամինաթթվային հաջորդականությունների հայտնագործման համար։

[98]

2000-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Երկիր, դափնեկիր Մրցանակներ #
2000     Արբիդ Կարլսոն

Նյարդային համակարգում ազդակների հաղորդման հետ կապված հայտնագործությունների համար։

[99]
    Փոլ Գրինգարդ
    Էրիկ Քենդել
2001     Լելանդ Հարտվել

Բջջային ցիկլի հիմնական կարգավորիչների բացահայտման համար։

[100]
    Տիմոտիբ Հանտ
    Փոլ Ներս
2002     Սիդնեյ Բրեններ

Ապոպտոզի օրգանների և մեխանիզմների զարգացման գենետիկ կարգավորման ոլորտում կատարած հայտնագործությունների համար։

[101]
    Ռոբերտ Հորվից
    Ջոն Սալստոն
2003     Փոլ Լոտերբուր

Մագնիսա-ռեզոնանսային տոմոգրաֆիայի մեթոդի հայտնագործման համար։

[102]
    Պիտրն Մենսֆիլդ
2004     Ռիչրդ Էկսել

Հոտառական օրգանների համակարգի գործունեության և հոտառական ռեցեպտորների հետազոտման համար։

[103]
    Լինդա Բակ
2005     Բարրի Մարշալ

Ստամոքսի և տասներկումատնյա աղու գաստրիտի առաջացման վրա Helicobacter pylori բակտերիայի ազդեցության ուսումնասիրության ուղղությամբ կատարված աշխատանքների համար

[104]
    Ռոբին Ուորրեն
2006     Էնդրյու Ֆայեր

ՌՆԹ-ինտերֆերենցիայի՝ որոշակի գեների ակտիվությունը մարող էֆեկտի հայտնագործման համար։

[105]
    Քրեյգ Մելլո
2007     Մարիո Կապեկկի

Էմբրիոնի փողային բջիջների օգտագործմամբ մկների մոտ հատուկ մոդիֆիկացիոն գեների ներմուծման սկզբունքների բացահայտման համար։

[106]
    Մարտին Էվանս
    Օլիվեր Սմիթս
2008     Հարալդ ցուր Հաուզեն
(½ վճռի)

Մարդու մոտ արգանդի վզիկի քաղցկեղ առաջացնող պապիլոմա վիրուսի հայտնագործման համար։

[107]
    Ֆրանսուազա Բարրե-Սինուսի
(1/4 վճռի)

ՄԻԱՎ վիրուսի հայտնաբերման համար։

    Люк Монтанье
(1/4 վճռի)
2009       Էլիզաբետ Բլեկբյորն

Տելոմերներով քրոմոսոմների պաշտպանության մեխանիզմների և տելոմերազի ֆերմենտի հայտնագործման համար։

[108]
    Քերոլ Գրեյդեր
    Ջեկ Շոստակ

2010-ական թվականներԽմբագրել

Տարի Նկար Երկիր, դափնեկիր Մրցանակներ #
2010     Ռոբերտ Էդվարդս
(անգլ.՝ Robert Geoffrey Edwards)

Արհեստական բեղմնավորման in vitro տեխնոլոգիայի ուսումնասիրության համար։

[109]
2011       Ժյու Հոֆֆման
(1/4 վճռի)
(ֆր.՝ Jules Alphonse Hoffmann)

Բնածին իմունիտետի ակտիվացման ուսումնասիրությունների հայտբաբերման համար։

[110]
    Բրյուս Բյոտլեր
(1/4 վճռի)
(անգլ.՝ Bruce Alan Beutler)
    Ռալֆ Ստայնման
(½ վճռի[111])
(անգլ.՝ Ralph Marvin Steinman)

Դենդրիտային բջիջների հայտնագործման և իմունիտետի ձեռքբերման հարցում դրանց նշանակության հետազոտման համար։

2012     Ջոն Գորդոն
(անգլ.՝ John Bertrand Gurdon)
Դրդող փողային բջիջների ստացման և զարգացման, կենսաբանության բնագավառում կատարված աշխատանքների համար։
[112]
    Սինյա Յամանակա
(ճապ.՝ 山中 伸弥)
2013     Ջեյմս Ռոտման
(անգլ.՝ James Rothman)

Վետիկուլյար տրանսպորտի՝ մեր բջիջների հիմնական տրանսպորտային համակարգի մեխանիզմների կարգավորումը բացահայտելու համար։

[113]
    Ռենդի Շեկման
(անգլ.՝ Randy Wayne Schekman)
    Թոմաց Զյուդհոֆ
(գերմ.՝ Thomas Christian Südhof)
2014     Ջոն Օ'Կիֆ
(անգլ.՝ John O’Keefe)

Գլխուղեղում դիրքավորող համակարգեր կազմող բջիջների հայտնագործման համար։

[114]
  Մեյր-Բրիտտ Մոզեր
(նորվ.՝ May-Britt Moser)
  Էդվարդ Մոզեր
(նորվ.՝ Edvard Ingjald Moser)


1900-ական թթ.1910-ական թթ.1920-ական թթ.1930-ական թթ.1940-ական թթ.1950-ական թթ.

1960-ական թթ.1970-ական թթ.1980-ական թթ.1990-ական թթ.2000-ական թթ.2010-ական թթ.

Վիճակագրությունը ըստ երկրներիԽմբագրել

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
                                           
 
 Թեկնածուները ըստ մեկ պատկանելիության
 
 Թեկնածուներ ըստ տարբեր պատկանելիության

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. «Facts on the Nobel Prize in Physiology or Medicine» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Վերցված է 2012 թ․ նոյեմբերի 10–ին 
  2. 2,0 2,1 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1901» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  3. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1902» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  4. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1903» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  5. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1904» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  6. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1905» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  7. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1906» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  8. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1907» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  9. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1908» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  10. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1909» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  11. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1910» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  12. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1911» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  13. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1912» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  14. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1913» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  15. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1914» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  16. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1915» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  17. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1916» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  18. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1917» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  19. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1918» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  20. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1919» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  21. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1920» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  22. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1921» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  23. 23,0 23,1 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1922» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  24. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1923» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  25. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1924» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  26. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1925» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  27. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1926» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  28. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1927» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  29. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1928» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  30. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1929» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  31. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1930» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  32. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1931» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  33. 33,0 33,1 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1932» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  34. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1933» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  35. 35,0 35,1 35,2 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1934» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  36. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1935» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  37. 37,0 37,1 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1936» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  38. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1937» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  39. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1938» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  40. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1939» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  41. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1940» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  42. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1941» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  43. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1942» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  44. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1943» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  45. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1944» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  46. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1945» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  47. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1946» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  48. 48,0 48,1 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1947» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  49. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1948» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  50. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1949» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  51. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1950» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  52. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1951» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  53. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1952» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  54. 54,0 54,1 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1953» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  55. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1954» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  56. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1955» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  57. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1956» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  58. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1957» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  59. 59,0 59,1 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1958» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  60. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1959» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 10–ին 
  61. 61,0 61,1 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1960» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  62. {{cite web|url=http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/medicine/laureates/1961/%7Cpublisher=Նոբելյան ֆոնդ|title=The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1961|accessdate=2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին|lang=en|archiveurl=http://www.webcitation.org/6BQYZT9L4%7Carchivedate=2012-10-15}}
  63. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1963» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  64. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1964» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  65. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1965» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  66. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1966» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  67. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1967» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  68. 68,0 68,1 68,2 «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1968» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  69. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1970» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  70. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1971» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  71. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1972» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  72. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1973» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  73. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1974» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  74. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1975» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  75. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1976» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  76. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1977» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  77. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1978» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  78. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1979» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  79. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1980» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  80. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1981» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  81. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1982» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  82. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1983» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  83. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1984» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  84. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1985» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  85. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1986» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  86. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1987» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  87. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1988» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  88. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1989» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  89. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1990» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  90. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1991» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  91. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1992» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  92. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1993» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  93. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1994» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  94. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1995» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  95. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1996» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  96. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1997» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  97. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1998» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  98. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1999» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  99. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2000» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  100. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2001» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  101. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2002» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  102. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2003» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  103. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2004» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  104. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2005» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  105. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2006» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  106. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2007» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  107. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2008» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  108. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2009» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  109. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2010» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  110. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2011» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  111. «Press Release — Ralph Steinman Remains Nobel Laureate»։ Նոբելյան ֆոնդ։ 2011-10-03։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-11-04-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 27–ին 
  112. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2012» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-10-15-ին։ Վերցված է 2012 թ․ հոկտեմբերի 11–ին 
  113. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2013» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-01-04-ին։ Վերցված է 2013 թ․ հոկտեմբերի 7–ին 
  114. «The Nobel Prize in Physiology or Medicine 2014» (անգլերեն)։ Նոբելյան ֆոնդ։ Վերցված է 2014 թ․ հոկտեմբերի 6–ին 

ԳրականությունԽմբագրել

  • Чолаков В. Нобелевские премии: учёные и открытия / Пер. с болг. А. С. Никольского; под ред. и с предисл. д-ра хим. наук А. Н. Шамина. — М.: Мир, 1987. — (Библиотечная серия). — 100 000 экз.

Արտաքին հղումներԽմբագրել