Տարիներ
2016 · 2017 · 2018 · 2019 2020 2021 · 2022 · 2023 · 2024
Տասնամյակներ
1990‑ականներ · 2000‑ականներ2010‑ականներ2020‑ականներ · 2030‑ականներ
Դարեր
XX դարXXI դարXXII դար

2020 թվական, նահանջ տարի, ըստ Գրիգորյան օրացույցի սկսում է չորեքշաբթի։ Սա մեր թվարկության 2020 թվականն է, XXI դարի 20-րդ տարին։

2020 թվականն
այլ օրացույցներով
Գրիգորյան օրացույց 2020
MMXX
Հուլյան օրացույց 2019—2020 (հունվարի 14 -ից)
Հուլյան օրացույց
բյուզանդական շրջան
7528—7529
(սեպտեմբերի 14-ից)
Հռոմի հիմնադրումից սկսած 2772—2773 (մայիսի 4-ից)
Հայկյան տոմար 4512—4513 (օգոստոսի 11-ից)
ՏՇԺԲ—ՏՇԺԳ
Հրեական օրացույց
5780—5781

ה'תש"ף — ה'תשפ"א

Իսլամական օրացույց 1441—1442
Չինական օրացույց 4716—4717
己亥 — 庚子
դեղին խոզ — սպիտակ առնետ
Եթովպական օրացույց 2012—2013
Հին հնդկական օրացույց
- Վիկրամ սամվատ 2076—2077
- Շակա սամվատ 1942—1943
- Կալի յուգա 5121—5122
Իրանական օրացույց 1398—1399
Բուդդայական օրացույց 2563

2020 (երկու հազար քսան), Գրիգորյան օրացույցի նահանջ տարի, որն սկսվում է չորեքշաբթիով։ Սա մեր թվարկության 2020-րդ տարին է, 3-րդ հազարամյակի 20-րդ տարին, 21-րդ դարի 20-րդ տարին, 21-րդ դարի 2-րդ տասնամյակի 10-րդ տարին, 2020-ականների 1-ին տարին։

ԻրադարձություններԽմբագրել

ՀունվարԽմբագրել

  • հունվարի 1
    • Ֆրանսիայում ուժի մեջ մտավ օրենք, որով արգելվում է այն ապրանքների արտադրանքը և արտահանումը, որոնց մեջ պարունակվում է E171 սննդային ներկանյութը։
    • Սկսվեց ռուս-բելառուսական նավթային կոնֆլիկտը։
  • հունվարի 3 - ԱՄՆի կողմից Բաղդադի օդանավակայանը հրթիռակոծելու արդյունքում սպանվեց Իրանի Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի հատուկ ծառայության գեներալ Ղասեմ Սոլեյմանին։ Հրթիռակոծության հետևանքով մահացել է ոչ քիչ քան 8 մարդ, ավելի քան տասը վիրավորվեցին։ Պենտագոնից հայտնեցին, որ գեներալին սպանելու հրամանը անձամբ տվել էր ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը։
  • հունվարի 4 - Իրանը դուրս եկավ վերջին միջուկային գործարքից, որը կնքվել էր ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև 2015 թվականին։
  • հունվարի 5
    • Խորվաթիայի ընդդիմադիր Սոցիալ-Դեմոկրատական կուսակցության թեկնածուն, նախկին վարչապետ Զորան Միլանովիչը հաղթում է նախագահական ընտրությունների երկրորդ փուլում։
    • Լուիս Պարան հաստատվեց Վենեսուելայի Ազգային Ասսամբլեայի խոսնակի պաշտոնում։
  • հունվարի 7
    • Իրանի խորհրդարանը Պենտագոնը ճանաչեց, որպես ահաբեկչական կազմակերպություն, ինչպես նաև բոլոր հրամանատարներին, գործակալներին և այլ մարդկանց, ովքեր գեներալ Ղասեմ Սոլեյմանիի սպանությանը մասնակցություն են ունեցել։ Փաստացի ԱՄՆ-ի ամբողջ բանակը Իրանի խորհրդարանի կողմից ճանաչվեց, որպես «ահաբեկչական կազմակերպություն»:
    • Ղասեմ Սոլեյմանիի հուղարկավորությանը եկավ մոտ 800 հազար մարդ, որի արդյունքում առաջացավ մասսայական հրմշտուք, որի պատճառով մահացավ 56 մարդ։
  • հունվարի 8
    • Իրանում սխալմամբ հրթիռակոծվեց Ուկրաինայի Միջազգային Ավիաուղիներին պատկանող մարդատար Boeing 737-800, որը PS 752 ռեյսով Թեհրանից ուղևորվում էր դեպի Կիեվ, ինքնաթիռում գտնվող բոլոր 176 ուղևորները մահացան։ Աղետի պատասխանատվությունը իր վրա վերցրեց Իրանը։
    • Իրաքի տարածքում գտնվող ԱՄՆ-ի մի քանի ռազմական օբյեկտներ՝ Իրանի Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսի կողմից ենթարկվեցին հարձակման։ Իրանի Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսը՝ Իրաքի տարածքում գտնվող ԱՄՆ ռազմական օբյեկտները հարձակման ենթարկելու պատասխանատվությունը վերցրեց իր վրա, մեկնաբանելով, որ հարձակումը վրեժ էր Ղասեմ Սոլեյմանիի սպանության համար։
    • Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը և Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը ազդարարեցին «Թուրքական հոսք» ծրագրի մեկնարկը։
  • հունվարի 9 - Աբխազիայում ընդդիմության կողմից սկսվեցին բողոքի ցույցեր՝ նախագահ Ռաուլ Հաջիմբաի հրաժարականի պահանջով։
  • հունվարի 10
    • Աբխազիայի բարձրագույն դատարանը չեղարկեց նախագահական ընտրությունների արդյունքները և ԿԸՀ-ին կարգադրեց անցկացնել նոր ընտրություններ։
    • Անզավակ Օմանի սուլթան Քաբոս բին Սաիդը 49 տարի կառավարելուց հետո վախճանվեց, նրան հաջորդող դարձավ Հայսամ բին Թարիքը։
  • հունվարի 10-19 - Լոզանում (Շվեյցարիա) տեղի ունեցավ 3-րդ Ձմեռային պատանեկան օլիմպիական խաղերը[1]
  • հունվարի 11 - Ցայ Ին Վենը ընտրվեց Թայվանի նախագահ։
  • հունվարի 13 - Windows 7 օպերացիոն համակարգի թարմացումների ընդհատում

ՓետրվարԽմբագրել

  • Լենինգրադյան ատոմային էլեկտրակայանի 2-րդ էներգաբլոկի շահագործումը ВВЭР-1200 ռեակտորով[2].

ՀուլիսԽմբագրել

ԴեկտեմբերԽմբագրել

Առանց հստակ ժամկետիԽմբագրել

  • Կմեկնարկի ֆուտբոլի Եվրոպայի 16-րդ առաջնությունը[6]
  • Պլանավորվում է Լուսին ուղարկել առաջին մասնավոր տիեզերանավը[7]
  • Եվրոպական տիեզերական գործակալությունը և ՆԱՍԱ-ն պլանավորում են գործարկել Euclid տիեզերական տելեսկոպը, որը նախատեսված է մութ նյութերի և մութ էներգիայի համար[8]
  • Ներդրվելու է հեռախոսային 5-րդ սերնդի կապը՝ 5G-ն[9][10][11]
  • Կանցկացվի համառուսական մարդահամար[12]
  • Էստոնիայում և Ղազախստանում կանցկացվի մարդահամար[13][14]
  • Նախատեսվում է ավարտել Մուրմանսկի տրանսպորտային հանգույցի կառուցումը[15]
  • Նախատեսվում է սկսել ռուսական միջին ուղևորափոխադրական МС-21 լայների սերիական արտադրությունը[16]
  • Կիոտոյի արձանագրությունը երկարաձգվելու է մինչև 2020 թվականը[17].
  • Հնարավոր է դադարեցվի Ուկրաինայի տարածքով անցնող «Գազպրոմի» գազատարի տարանցումը[18]
  • Կգործարկվի «Galileo» արբանյակային նավիգացիոն համակարգի եվրոպական նախագիծը[19]
  • Սպասվում է Բելառուսի ԱԷԿ-ի երկրորդ էներգաբլոկի շահագործումը[20]
  • Բելառուսում կանցկացվի նախագահական ընտրություններ[21]
  • Նախատեսվում է առաջին տուրիստական խմբի մեկնումը տիեզերք[22]
  • Կշահագործարկվի Բալթյան ատոմակայանի առաջին էներգաբլոկը (հստակ ժամկետ չի նշվում)
  • Կավարտվի համաշխարհային առեւտրի կենտրոնի նոր համալիրի կառուցումը (հստակ ժամկետ չի նշվում)
  • Սկսած սեպտեմբերի 27-ից Արցախում ընթանում է պատերազմ:

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Lausanne and the Canton of Vaud will host the Winter Youth Olympic Games in 2020!.(անգլ.)
  2. «Շուկայի խորհուրդը համաձայնվել է մի քանի միջուկային ստորաբաժանումների արդյունաբերական ներդրումների փոխանցմանը մեկ կամ երկու տարի ժամկետով.
  3. Ռուսաստանի հավաքականն ավարտեց ելույթները Ռիոի Օլիմպիական խաղերում, հաղթելով 56 մեդալով.
  4. Total solar eckipse of 2020 dec 14.(անգլ.)
  5. JAXA Report on Hayabusa-2, Procyon, and International Collaboration Sample Return Working Group.(անգլ.)
  6. Եվրո 2020-ը կանցնի Եվրոպայի 13 քաղաքներում.
  7. Մասնավոր ընկերությունը պատրաստվում է զբոսաշրջիկներին ուղարկել Լուսին.
  8. «NASA Officially Joins ESA's 'Dark Universe' Mission» (անգլերեն)։ JPL։ 24 января 2013 года 
  9. Xichun Li, Abudulla Gani, Rosli Salleh, Omar Zakaria The Future of Mobile Wireless Communication Networks // International Conference on Communication Software and Networks. — 2009. — P. 556. — 850 p. — ISBN 978-0-7695-3522-7(անգլ.)
  10. P. Prasad, S. Dixit, R. van Nee, T. Ojanpera Globalization of Mobile and Wireless Communications. Today and in 2020. — P. 66-67. — 335 p. — ISBN 978-94-007-0106-9(անգլ.)
  11. Ramjee Prasad, Fernando J. Velez WiMAX Networks. Techno-Economic Vision and Challenges. — P. 4. — 488 p. — ISBN 978-90-481-8751-5(անգլ.)
  12. Մարդահամարի մեջ կհայտնվի կրոնական պատկանելության հարցը.
  13. Վիճակագրության բաժինը սկսում է 2020 մարդահամարի նախապատրաստական աշխատանքները.
  14. Агентство по статистике решило опять пересчитать казахстанцев.
  15. Մոսւրմանսկ նավահանգստի շինարարության մասին.
  16. MS-21 ինքնաթիռի զանգվածային արտադրության մեկնարկը տեղափոխվել է 2020 թվական.
  17. «Կիոտոյի արձանագրության վավերությունը դեռեւս երկարաձգվում է»։ Евроньюс։ 8 декабря 2012 года 
  18. Գազպրոմը եւ Էներգետիկայի նախարարությունը չեն բացառում 2020 թվականից Ուկրաինայի գազի տարանցման դադարեցումը.
  19. Роскосмос: РН «Союз-СТ-Б»-ն КА Galilio հաջողությամբ մեկնեց Կորու տիեզերական թռիչքների կայանից.
  20. Բելառուսի ատոմակայանի առաջին էներգաբլոկը կգործարկվի 2018 թվականին.
  21. Ընտրությունների եւ հանրաքվեների օրացույց.
  22. Ռուսաստանը հավանություն տվեց առաջին տիեզերական զբոսաշրջային նախագծին.