Բացել գլխավոր ցանկը

Իրանի նահանգներ, երկրի վարչատարածքային բաժանման խոշորագույն և առաջին կարգի միավորներ: Իրանը բաժանված է երեսունմեկ նահանգների (պարս․՝ استان օսթան՝ «ոստան», պարս․՝ استانها օսթանհա): Դրանցից յուրաքանչյուրը կառավարվում է կենտրոնից (պարս․՝ مرکز, կենտրոն), որը սովորաբար ամենախոշոր քաղաքն է: Իշխանությունը գլխավորում է նահանգապետը (պարս․՝ استاندار օսթանդար), որը նշանակվում է ներքին գործերի նախարարի կողմից` ենթակա կառավարության հաստատմանը:

2017 թվականի դրությամբ Իրանի նահանգներն ունեցել են հետևյլա տեսքը[1]:

նահանգ քաղաք տարածություն բնակչություն գավառ նշումներ քարտեզ
1 Ալբորզ Քերեջ 5,833 կմ2 2,712,400 4 մինչև 2010 թվականի հունիսի 23-ը Թեհրանի նահանգի մաս էր կազմում IranAlborz-SVG.svg
2 Արդաբիլ Արդաբիլ 17,800 կմ2 1,270,420 9 մինչև 1993 թվականը Արևելյան Ադրբեջանի մաս էր կազմում [2] IranArdabil-SVG.svg
3 Արևելյան Ադրբեջան Թավրիզ 45,650 կմ2 3,909,652 19 IranEastAzerbaijan-SVG.svg
4 Արևմտյան Ադրբեջան Ուրմիա 37,437 կմ2 3,265,219 14 IranWestAzerbaijan-SVG.svg
5 Բուշեհր Բուշեհր 22,743 կմ2 1,163,400 9 Եղել է Ֆարսի նահանգի մաս IranBushehr-SVG.svg
6 Գիլան Ռաշթ 14,042 կմ2 2,530,696 16 Նահանգից առանձնացել են Զանջանը և Քուրդիստանը IranGilan-SVG.svg
7 Գոլեսթան Գորգան 20,195 կմ2 1,868,819 9 1997 թվականի մայիսի 31-ին առանձնացել է Մազանդարանից IranGolestan-SVG.svg
8 Թեհրան Թեհրան 18,814 կմ2 13,267,637 13 1986 թվականին առանձնացել է Կենտրոնական նահանգից: 1995 թվականին անջատվում է Ղոմի գավառը՝ որպես առանձին նահանգ, իսկ մինչև 2010 թվականը այս նահանգի տարածքի մեջ էր մտնում նաև Ալբորզը IranTehran-SVG.svg
9 Զանջան Զանջան 21,773 կմ2 1,057,461 7 Եղել է Գիլանի նահանգի մի մաս, նրան միացել են որոշ շրջաններ Կենտրոնական նահանգից: 1996 թվականին դրանից անջատվել է Ղազվինի նահանգը IranZanjan-SVG.svg
10 Իլամ Իլամ 20,133 կմ2 580,158 7 Եղել է Քերմանշահի նահանգի մաս IranIlam-SVG.svg
11 Լոռեսթան Խորամաբադ 28,294 կմ2 1,760,649 9 Եղել է Խուզեսթանի նահանգի մաս IranLorestan-SVG.svg
12 Խուզեսթան Ահվազ 64,055 կմ2 4,710,509 18 Նահանգից առանձնացել են Լոռսեթանը, Քոհգիլուե և Բոյեր-Ահմադը IranKhuzestan-SVG.svg
13 Կենտրոնական Արաք 29,130 կմ2 1,429,475 10 Եղել է Մազանդարանի նահանգի մաս, որոշ շրջաններ անջատվել և միացվել են հարևան նահանգներին՝ Զանջան, Սեմնան, Սպահան IranMarkazi-SVG.svg
14 Համադան Համադան 19,368 կմ2 1,738,234 8 Եղել է Քերմանշահի նահանգի մաս IranHamadan-SVG.svg
15 Հարավային Խորասան Բիրջենդ 151,913 կմ2 768,898 8 2004 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Իրանի Խորասան նահանգը բաժանվել է երեք մասի՝ հյուսիսային, հարավային և Ռազավի Խորասան [3] IranSouthKhorasan-SVG.svg
16 Հորմոզգան Բանդար Աբբաս 70,669 կմ2 1,776,415 11 Եղել է Քերմանի նահանգի մասը IranHormozgan-SVG.svg
17 Հյուսիսային Խորասան Բոջնուրդ 28,434 կմ2 863,092 6 2004 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Իրանի Խորասան նահանգը բաժանվել է երեք մասի՝ հյուսիսային, հարավային և Ռազավի Խորասան [4] IranNorthKhorasan-SVG.svg
18 Ղազվին Ղազվին 15,549 կմ2 1,273,761 5 1996 թվականի դեկտեմբերի 31-ին անջատվել է Զանջանի նահանգից IranQazvin.svg
19 Ղոմ Ղոմ 11,526 կմ2 1,292,283 1 1995 թվականին Թեհրանի նահանգից առանձնանում է Ղոմի գավառը՝ որպես առանձին նահանգ IranQom-SVG.svg
20 Մազանդարան Սարի 23,701 կմ2 3,283,582 15 1997 թվականին նահանգից անջատվել է Գոլեսթանը IranMazandaran-SVG.svg
21 Յազդ Յազդ 129,285 կմ2 1,138,533 10 Եղել է Սպահանի նահանգի մաս, 1986 թվականից նրան կցվել են որոշ շրջաններ IranYazd-SVG.svg
22 Չհարմահալ և Բախտիարի Շահրքորդ 16,332 կմ2 947,763 6 Մինչև 1973 թվականը եղել է Սպահանի նահանգի կազմում IranChaharMahaalBakhtiari-SVG.svg
23 Ռազավի Խորասան Մաշհադ 118,884 կմ2 6,434,501 29 2004 թվականի սեպտեմբերի 29-ին Իրանի Խորասան նահանգը բաժանվել է երեք մասի՝ հյուսիսային, հարավային և Ռազավի Խորասան [5] IranRazaviKhorasan-SVG.svg
24 Սեմնան Սեմնան 97,491 կմ2 702,360 4 Եղել է Մազանդարանի նահանգի մաս, որոշ շրջաններ անջատվել և միացվել են հարևան նահանգներին՝ Զանջան, Սեմնան, Սպահան IranSemnan-SVG.svg
25 Սիստան և Բելուջիստան Զահեդան 180,726 կմ2 2,775,014 8 IranSistanBaluchistan-SVG.svg
26 Սպահան Սպահան 107,029 կմ2 5,120,850 21 Նահանգից անջատվել են Յազդը, Չհարմահալ և Բախտիարին IranEsfahan-SVG.svg
27 Քերման Քերման 183,285 կմ2 3,164,718 14 Նահանգից առանձնացել է Հորմոզգանի նահանգը IranKerman-SVG.svg
28 Քոհգիլուե և Բոյեր-Ահմադ Յասուջ 15,504 կմ2 713,052 5 Եղել է Խուզեսթանի նահանգի մաս IranKohkiluyehBuyerAhmad-SVG.svg
29 Քերմանշահ Քերմանշահ 24,998 կմ2 1,952,434 13 Նահանգից առանձնացել են Իլամ, Համադան նահանգները IranKermanshah-SVG.svg
30 Քուրդիստան Սանանդաջ 29,137 կմ2 1,603,011 9 Եղել է Գիլանի նահանգի մի մաս IranKurdistan-SVG.svg
31 Ֆարս Շիրազ 122,608 կմ2 4,851,274 23 Նահանգից առանձնացել է Բուշեհրը IranFars-SVG.svg
Իրան Թեհրան 1,628,554 կմ2 79,926,270 342 Iran location map.svg

Տես նաևԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Gwillim Law, Statoids website. "Provinces of Iran". Retrieved 30 April 2006.
  2. Chamber Society, Iranian. "Ardabil Province". Retrieved 23 July 2008.
  3. Online edition, Al-Jazeera Satellite Network."Iran breaks up largest province"
  4. Online edition, Al-Jazeera Satellite Network."Iran breaks up largest province"
  5. Online edition, Al-Jazeera Satellite Network."Iran breaks up largest province"