Ստեն Լի (անգլ.՝ Stan Lee, իսկական անունը՝ Ստենլի Մարտին Լիբեր (անգլ.՝ Stanley Martin Lieber), դեկտեմբերի 28, 1922(1922-12-28)[2][3][4][…], Նյու Յորք շրջան, Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ[5][6] - նոյեմբերի 12, 2018(2018-11-12)[7][8][9][…], Cedars-Sinai Medical Center, Բևերլի Գրոուվ, Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ[10][11]), ամերիկացի գրող, դերասան, պրոդյուսեր, հաղորդավար, սցենարիստ, կոմիքսների հեղինակ[24][25], «Marvel Comics» կազմակերպության նախկին տնօրեն։ Առանձնանում է իր դերասանական կամեո խաղերով։

Ստեն Լի
անգլ.՝ Stan Lee
Stan Lee December 2016.jpg
Ծննդյան անունանգլ.՝ Stanley Martin Lieber[1]
Ծնվել էդեկտեմբերի 28, 1922(1922-12-28)[2][3][4][…]
ԾննդավայրՆյու Յորք շրջան, Նյու Յորք, Նյու Յորք, ԱՄՆ[5][6]
Վախճանվել էնոյեմբերի 12, 2018(2018-11-12)[7][8][9][…] (95 տարեկան)
Վախճանի վայրCedars-Sinai Medical Center, Բևերլի Գրոուվ, Լոս Անջելես, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ[10][11]
Գրական անունStan Lee[1]
Մասնագիտությունհրատարակիչ, comics writer, խմբագիր, կինոպրոդյուսեր, լրագրող, գիտաֆանտաստիկ գրող, կինոդերասան, զինվոր, հեռուստահաղորդավար, սցենարիստ, գործադիր տնօրեն, հնչյունավորող, գործադիր պրոդյուսեր և գրող
Ազգությունհրեա[12][13] և ամերիկյան ծագմամբ հրեաներ[12][13]
ՔաղաքացիությունFlag of the United States.svg ԱՄՆ[14]
ԿրթությունԴեՎիտ Քլինտոն ավագ դպրոց[15]
ԺանրերԿոմիքս[16]
Ուշագրավ աշխատանքներMarvel Comics[17]
ՊարգևներՄշակույթի ազգային շքանշան[18] «Ինքփոթ» մրցանակաբաշխություն[19] Դիսնեյի լեգենդներ[20][21] Harvey Award? Bill Finger Award? Սատուրն մրցանակ[16] Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում տարած հաղթանակի մեդալ Alley Award?[16] Alley Award?[16] Alley Award?[16] Alley Award?[16] Alley Award?[16] Alley Award?[16] Alley Award?[16] և Հոլիվուդյան փառքի ծառուղու աստղ
ԱմուսինJoan Lee?[22][23]
Signature of Stan Lee.svg
Կայքtherealstanlee.com
Stan Lee Վիքիպահեստում

Marvel-ից ֆորմալ դուրս գալուց հետո նա մնաց որպես ընկերության հանրային դեմքը՝ ներկայանալով ընկերության ֆիլմերում։ Միաժամանակ, նա շարունակում էր անկախ ստեղծագործական աշխատանքը մինչև իր 90-ականները, մինչև կյանքի ավարտ։

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ծնվել է Նյու Յորքում, հրեաների ընտանիքում (ովքեր արմատներով Ռումինիայից էին)։ Ապրել է շատ ծանր պայմաններում։ Հայրը քիչ էր աշխատում, դրա պատճառով էլ չէին կարողանում նորմալ ապրել[26][27]։ Ստենը 9 տարեկան էր, երբ ընտանիքով տեղափոխվեցին Վաշինգտոն։ Վաշինգտոնում էլ ծնվեց իր միակ եղբայրը։ Ապրում էին մեկսենյականոց բնակարանում։ Ստենը և եղբայրը գիշերում էին այդ 1 սենյակում, իսկ հայրը և մայրը բազմոցին։

Ստենը միջնակարգ դպրոցն ավարտել է Բրոնքսում, քանի որ այդ ժամանակա ընտանիքով տեղափոխվել էին հենց այդտեղ։ Փոքր հասակից սկսած տարբեր աշխատանքներ է կատարել. լուրեր էր հավաքում, գրի էր առնում և վաճառում, սենդվիչներ էր մատակարարում, ինչպես նաև զբաղվում էր New York Herald Tribune թերթի վաճառքով։

Ստենին օգնել են մարդիկ, որպեսզի նա դառնա հայտնի, նրանք են՝ Ռոբբի Սոլոմոնը (Ստենի հորեղբայրը), Timely Comics ամսագրի խմբագիր Ջո Սայմոնը, կոմիքսների հեղինակ Մարտին Գուդմանը և այլք։

Որոշ հայտնի նկարիչների հետ համագործակցելով (որոնցից ամենահայտնիները Ջեք Կյորբին և Ստիվ Դիտկոն են), Ստենը ստեղծել է այնպիսի հայտնի կոմիքսների հերոսների, ինչպիսիք են՝ Սարդ մարդը, Երկաթե մարդը, Հալքը և այլ կերպարներ։

Ստենն ուներ սեփական ալիքը YouTube սոցիալական կայքում, որը կոչվում է «Հերոսների աշխարհը» (անգլ.` World of Heroes):

Մահացել է 2018 թվականի նոյեմբերի 12-ին[28]։

Հետաքրքիր փաստերԽմբագրել

Ստեղծած կերպարներԽմբագրել

ՊարգևներԽմբագրել

ԳրքերԽմբագրել

  • «How to Draw Comics. The Marvel Way»
  • «Stan Lee. How to Draw Comics»

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 https://www.washingtonpost.com/local/obituaries/stan-lee-creator-of-superheros-dies-at-95/2018/11/12/0ca938da-e6ac-11e8-a939-9469f1166f9d_story.html?noredirect=on&utm_term=.02561bf84b81
  2. 2,0 2,1 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  3. 3,0 3,1 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 Lambiek ComiclopediaLambiek, 1999.
  5. 5,0 5,1 5,2 http://www.people.com/people/article/0,,20072820,00.html
  6. 6,0 6,1 6,2 http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1540-5931.2007.00480.x/full
  7. 7,0 7,1 7,2 https://www.hollywoodreporter.com/news/stan-lee-marvel-comics-legend-721450
  8. 8,0 8,1 8,2 BD Gest' (ֆր.)
  9. 9,0 9,1 9,2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  10. 10,0 10,1 10,2 http://www.tmz.com/2018/11/12/stan-lee-dead-dies-marvel-comics/
  11. 11,0 11,1 11,2 https://web.archive.org/web/20181115131329/https://www.nytimes.com/2018/11/12/obituaries/stan-lee-dead.html
  12. 12,0 12,1 https://www.haaretz.com/us-news/.premium-stan-lee-may-be-gone-but-his-super-jewy-superheroes-live-on-1.6652039
  13. 13,0 13,1 https://www.jewishvirtuallibrary.org/stan-lee
  14. https://history-biography.com/stan-lee/
  15. http://www.ny1.com/nyc/all-boroughs/news/2018/11/12/stan-lee-was-born-in-nyc---and-many-of-his-stories-took-place-there
  16. 16,0 16,1 16,2 16,3 16,4 16,5 16,6 16,7 16,8 https://www.comics.org/creator/12304/
  17. https://www.marvel.com/articles/comics/remembering-stan-lee-on-his-birthday
  18. https://www.arts.gov/honors/medals/stan-lee
  19. https://www.comic-con.org/awards/inkpot
  20. https://disneyparks.disney.go.com/blog/2017/04/oprah-winfrey-carrie-fisher-stan-lee-and-more-disney-legends-announced-for-d23-expo-2017/
  21. https://d23.com/walt-disney-legend/stan-lee/
  22. https://stanleeinformation.weebly.com/stans-family.html
  23. https://edition.cnn.com/2014/05/28/us/stan-lee-fast-facts/index.html
  24. Wright, Bradford W. Comic Book Nation: The Transformation of Youth Culture in America (The Johns Hopkins University Press, 2003), ISBN 978-0-8018-7450-5, p. 207
  25. Wright, p. 218
  26. Renee Graham (2003-02-12)։ «Stan Lee and the Rise and Fall of the American Comic Book»։ The Boston Globe։ Վերցված է 2008-02-26 
  27. «Stan Lee»։ FilmReference.com։ Վերցված է ապրիլի 27, 2010 
  28. https://www.hollywoodreporter.com/news/stan-lee-marvel-comics-legend-721450?utm_source=twitter&utm_source=t.co&utm_medium=referral&utm_source=t.co&utm_medium=referral&utm_source=t.co&utm_medium=referral

Արտաքին հղումներԽմբագրել