Բացել գլխավոր ցանկը


Վիլհելմ Ֆրիդրիխ Օստվալդ (լատիշ․՝ Vilhelms Ostvalds, 1853, սեպտեմբերի 2, Ռիգա, Լատվիա - 1932, ապրիլի 4, Գրոսբոտեն, Գերմանիա), գերմանացի ֆիզիկաքիմիկոս, իդեալիստ փիլիսոփա։ Պետերբուրգի ԳԱ թղթակից անդամ (1896 թ.)։ Նոբելյան մրցանակակիր (քիմիայի գծով, 1909 թ.)։

Վիլհելմ Օստվալդ
Vilhelms Ostvalds
Ostwald.jpg
Ծնվել էսեպտեմբերի 2, 1853(1853-09-02)[1][2][3][4][5]
Ռիգա, Ռուսական կայսրություն[6]
Մահացել էապրիլի 4, 1932(1932-04-04)[6][1][3][4][5] (78 տարեկանում)
Լայպցիգ, Province of Saxony, Պրուսիայի ազատ պետություն, Վայմարյան Հանրապետություն[6]
ԳերեզմանՄեծ գերեզմանատուն
ՔաղաքացիությունFlag of Germany.svg Գերմանիա
Ազգությունգերմանացի
Մասնագիտությունքիմիկոս, էսպերանտիստ, գյուտարար, համալսարանի պրոֆեսոր, Idist, գրող, ֆիզիկոս և փիլիսոփա
Հաստատություն(ներ)Լայպցիգի համալսարան, Դորպատի կայսերական համալսարան, Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ և Ռիգայի տեխնիկական համալսարան
Գործունեության ոլորտֆիզիկա
ԱնդամակցությունՊրուսիայի գիտությունների ակադեմիա, Սաքսոնիայի գիտությունների ակադեմիա, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա, Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա, Լեոպոլդինա, Թուրինի Գիտությունների Ակադեմիա և Նիդեռլանդական արվեստների և գիտությունների թագավորական ակադեմիա
Ալմա մատերԴորպատի կայսերական համալսարան
Գիտական աստիճանդոկտորի աստիճան[7]
Տիրապետում է լեզուներինէսպերանտո, Իդո և գերմաներեն[1]
Գիտական ղեկավարԿառլ Շմիդտ[8] և Arthur von Oettingen?[8]
Եղել է գիտական ղեկավարԷյնար Հերցշպրունգ[9], Arthur Amos Noyes?[10] և Alwin Mittasch?
ՊարգևներՆոբելյան մրցանակակիր (քիմիայի գծով, 1909)
Երեխա(ներ)Վոլֆգանգ Օստվալդ
Wilhelm Ostwald Վիքիպահեստում

Բովանդակություն

ԿենսագրությունԽմբագրել

1875 թ. ավարտել է Դորպատի (Տարտու) համալսարանը։ 1882-1887 թթ. եղել է Ռիգայի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի, 1887-1906 թթ.՝ Լայպցիգի համալսարանի պրոֆեսոր։ Օստվալդի հիմնական գիտական աշխատանքները վերաբերում են Էլեկտրոլիտային դիսոցման տեսության զարգացմանը։ 1884 թ. հայտնաբերել է թթուների լուծույթների էլեկտրահաղորդականության կապը նրանց էլեկտրոլիտային դիսոցման աստիճանի հետ, սահմանել այժմ իր անվամբ հայտնի նոսրացումների օրենքը (1888), առաջարկել է վերլուծական քիմիայի ռեակցիաները դիտել որպես իոնների միջև փոխազդեցություն (1894)։

Ուսումնասիրել է նաև քիմիական կինետիկայի և կատալիզի հարցերը, մշակել ամոնիակի կատալիտիկ օքսիդացման հիմունքները։

1887 թ., Ցա․ Վանտ Հոֆֆի հետ միասին հիմնել է «Ցայտշրիֆտ ֆյուր ֆիզիկոլիշե Խեմի» («Zeitschrift fiir physikolische Chemie») ամսագիրը, 1889 թ. իրականացրել է «ճշգրիտ գիտությունների դասականները» հրատարակությունը։

Օստվալդը «ֆիզիկական» իդեալիզմի տարատեսակներից մեկի՝ էներգետիզմի տեսության հեղինակն է։

ՀրատարակություններԽմբագրել

  • Ostwald W. (1900)։ Grundriss der allgemeinen Chemie։ Leipzig: Engelmann 
  • Ostwald W. (1906)։ Process of manufacturing nitric acid. Patent 
  • Ostwald W. (1909)։ Energetische Grundlagen der Kulturwissenschaft (1st ed.)։ Leipzig 
  • Couturat L.; Jespersen O., Lorenz R., Ostwald Wilhelm, and Pfaundler L. (1910)։ International language and science: Considerations on the introduction of an international language into science։ London: Constable and Company Limited 
  • Ostwald W. (1917)։ Grundriss der allgemeinen Chemie (5th ed.)։ Dresden: Steinkopff 

ԱշխատություններԽմբագրել

  • Leitlinien der Chemie : 7 gemeinverständliche Vorträge aus der Geschichte der Chemie. Leipzig ։ Akad. Verl.-Ges., 1906. Digital edition of the University and State Library Düsseldorf.

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. Biografisch Portaal — 2009.
  3. 3,0 3,1 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 SNAC — 2010.
  5. 5,0 5,1 KNAW Past Members
  6. 6,0 6,1 6,2 Оствальд Вильгельм Фридрих // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1974. — Т. 18 : Никко — Отолиты. — С. 580.
  7. German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #11859057X // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  8. 8,0 8,1 Mathematics Genealogy Project — 1997.
  9. Mathematics Genealogy Project — 1997.
  10. Mathematics Genealogy Project — 1997.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։