Վալտեր Ֆրիդրիխ Հերման Նեռնստ

(Վերահղված է Վալտեր Նեռնստից)

Վալտեր Ֆրիդրիխ Հերման Նեռնստ (գերմ.՝ Walther Hermann Nernst, հունիսի 25, 1864(1864-06-25)[1][2][3][4][5], Վամբժեզնո, Landkreis Graudenz, Marienwerder Government Region, Պրուսիա նահանգ, Պրուսիայի թագավորություն[6] - նոյեմբերի 18, 1941(1941-11-18)[2][3][4][5], Նիվիցա, Rothenburg District, Lower Silesia Province, Պրուսիայի ազատ պետություն, Նացիստական Գերմանիա), գերմանացի ֆիզիկոս և ֆիզիկաքիմիկոս, արդի ֆիզիկական քիմիայի հիմնադիրներից։

Վալտեր Ֆրիդրիխ Հերման Նեռնստ
Walther Hermann Nernst
Walther Nernst SI.jpg
Ծնվել էհունիսի 25, 1864(1864-06-25)[1][2][3][4][5]
Վամբժեզնո, Landkreis Graudenz, Marienwerder Government Region, Պրուսիա նահանգ, Պրուսիայի թագավորություն[6]
Մահացել էնոյեմբերի 18, 1941(1941-11-18)[2][3][4][5] (77 տարեկանում)
Նիվիցա, Rothenburg District, Lower Silesia Province, Պրուսիայի ազատ պետություն, Նացիստական Գերմանիա
ԳերեզմանԳյոտինգենի քաղաքի գերեզմանատուն
ՔաղաքացիությունԼեհաստան
Գերմանական ռայխ
Մասնագիտությունքիմիկոս, ֆիզիկոս և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ)Գյոթինգենի համալսարան և Հումբոլդտի համալսարան
Գործունեության ոլորտֆիզիկական քիմիա
ԱնդամակցությունԼոնդոնի թագավորական ընկերություն, Լեոպոլդինա, Բավարիական գիտությունների ակադեմիա, Գյոթինգենի Գիտությունների ակադեմիա, ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա, Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա և Թուրինի Գիտությունների Ակադեմիա
Ալմա մատերՑյուրիխի համալսարան, Գրացի համալսարան, Հումբոլդտի համալսարան, Վյուրցբուրգի համալսարան և Լայպցիգի համալսարան
Գիտական աստիճանդոկտորի աստիճան[6] (1887) և հաբիլիտացիա (1889)
Տիրապետում է լեզուներինգերմաներեն[1]
Գիտական ղեկավարՖրիդրիխ Կոլրաուշ
Եղել է գիտական ղեկավարFrancis Simon?, Karl Friedrich Bonhoeffer?, Արնոլդ Էուկեն, Fritz Lange?, Robert von Lieben?, Irving Langmuir?, William Duane?, Max Speter? և Kurt Wohl?[7]
ՊարգևներԱրվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան Քիմիայի Նոբելյան մրցանակ[8][9] Ազգային գյուտարարների փառքի սրահ Ռոբերտ Վիլհելմ Բունզենի մեդալ Ֆրանկլինի մեդալ և Լոնդոնի թագավորական միության արտասահմանյան անդամ
Կայքnernst.de
Walther Nernst Վիքիպահեստում

ԿենսագրությունԽմբագրել

1883-1887 թվականներին սովորել է Ցյուրիխի, Բեռլինի, Գրացի և Վյուրցբուրգի համալսարաններում։ 1891 թվականից Գյոթինգենի համալսարանի պրոֆեսոր․ այդտեղ էլ 1896 թվականին հիմնել է ֆիգիկաքիմիական ինստիտուտ։ 1902-1933 թվականներին՝ Բեռլինի համալսարանի պրոֆեսոր և նույն համալսարանի քիմիայի ինստիտուտի (1905-1922 թվականներ) և ֆիզիկայի ինստիտուտի (1924-1933) տնօրեն։ Ձևակերպել է (1906 թվական) թերմոդինամիկայի երրորդ սկզբունքը (Նեռնստի թեորեմ), հայտնաբերել (1886 թվական) ջերմամագնիսական երևույթներից մեկը (Նեռնստ-Էտինգսհաուզենի երևույթ1890 թվականին հայտնագործել է երկու չխառնվող լուծիչների միջև լուծվող նյութի բաշխման օրենքը, որը կոչվել է իր անունով։ 1894 թվականին ցույց է տվել, որ լուծիչի դիսոցող ունակությունը մեծանում է դիէլեկտրիկ թափանցելիության աճին զուգընթաց և հայտնաբերել էլեկտրաստրիկցիայի երևույթը։ Մշակել է (1904 թվական) հետերոգեն քիմիական ռեակցիաների դիֆուզիոն տեսությունը։ Հեղինակ է տեսական քիմիայի դասագրքի, որը 15 հրատարակություն է ունեցել և թարգմանվել ռուսերեն ու այլ լեզուներով։ Հրատարակել է նաև կոսմոլոգիային և տիեզերքի ֆիզիկական նկարագրությանը վերաբերող մի քանի աշխատանքներ։ Եղել է շատ երկրների ԳԱ, այդ թվում նաև ԽՍՀՄ ԳԱ արտասահմանյան պատվավոր անդամ (1927 թվական)։ Նոբելյան մրցանակ (1920 թվական)։

ԳրականությունԽմբագրել

  • Յու. Ի.Սոլովյով, Ֆիզիկաքիմիայի պատմությունից (Նեռնստը և իր աշխատանքները), 1961

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 SNAC — 2010.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Munzinger-Archiv — 1913.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Բրոքհաուզի հանրագիտարան
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #11858698X // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  7. Wisniak J. Kurt Wohl: His life and work // Educación Química — 2003. — Vol. 14, Iss. 1. — P. 36–46. — ISSN 0187-893X; 1870-8404doi:10.22201/FQ.18708404E.2003.1.66270
  8. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/chemistry/laureates/1920/
  9. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 237