Ուջան

գյուղ ՀՀ Արագածոտնի մարզում

Ուջան, գյուղ Հայաստանի Արագածոտնի մարզում՝ Աշտարակի տարածաշրջանում, Երևան-Գյումրի ավտոմայրուղու աջ կողմում, Արագած լեռան հարավային լանջերին՝ կրկեսաձև գոգավորությունում՝ Վժան լեռնաճյուղի փեշերին։ Հեռավորությունը մարզկենտրոնից՝ 13 կմ հյուսիս-արևմուտք, բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 1150 մ։ Տարածքը՝ 19,47 կմ2։ Բնակչությունը՝ 3389 (2017թ․)։

Գյուղ
Ուջան ԴՂՅԱԿ8-2.JPG
Դղյակ 9-13-րդ դդ. հս մասում «Ադամի բաղեր» հանդամասում
ԵրկիրՀայաստան Հայաստան
ՄարզԱրագածոտնի մարզ
ՀամայնքապետՆաիրի Կիրակոսյան
Այլ անվանումներՎժան, Ուժժան, Ուժան
ԲԾՄ1150 մ
Պաշտոնական լեզուհայերեն
Բնակչություն2505 մարդ (2011)[1]
Ազգային կազմՀայեր
Կրոնական կազմՀայ Առաքելական եկեղեցի Հայ Առաքելական եկեղեցի
Ժամային գոտիUTC+4
Փոստային ինդեքս0222
Փոստային ինդեքսներ02109023
##Ուջան (Հայաստան)
Red pog.png
##Ուջան (Արագածոտնի մարզ)
Red pog.png

ԱնվանումԽմբագրել

Քարայր-կացարան

Ուջանը նաև ճանաչված է եղել որպես Վժան, Ուժժան, Ուժան[2]։

ԲնակչությունԽմբագրել

Ուջանի բնակչության նախնիները գաղթել են Մոտկանից, Արճեշից և Վանից։ Ուջանի ազգաբնակչության փոփոխությունը[3].

Տարի Բնակչություն
1831 62 մարդ [4]
1887 444 մարդ [4]
1914 300 մարդ [4]
1926 569 մարդ [4]
1939 978 մարդ [4]
1959 1514 մարդ [4]
1970 1845 մարդ [4]
1979 1858 մարդ [4]
1989 2344 մարդ [4]
2001 2758 մարդ [4]
2011 2505 մարդ [1]


ՏնտեսությունԽմբագրել

Համայնքի տնտեսության մասնագիտացման ուղղությունը գյուղատնտեսությունն է։ Տարածքի գյուղատնտեսական հողահանդակների հիմնական մասն օգտագործվում է որպես պտղատու այգիներ, վարելահողեր, արոտավայրեր, խոտհարքեր։ Բնակչությունը զբաղվում է այգեգործությամբ, դաշտավարությամբ ՝բանջարաբոստանային, հացահատիկային, կերային մշակաբույսերի մշակմամբ, խաղողագործությամբ, նախկինում ծխախոտագործությամբ։ Պահուստային հողերը կազմում են համայնքի մոտ 70%-ը, որոնք բաշխված են հետևյալ կերպ՝

Զբաղվում է խոշոր և մանր անասնապահությամբ, թռչնաբուծությամբ։

Տարեկան մոտավորապես արտադրում են 800տ ծիրան, 670տ դեղձ, 910տ բանջարեղեն, 525տ հացահատիկ։

Հայ-ֆրանսիական բարեգործական հասարակական կազմակերպությունը իրականացրել է գյուղի միջնակարգ դպրոցի կահավորման ծրագիր[5]։ [2002] թվականին Հանրապետության գյուղատնտեսության և ջրային տնտեսության զարգացման ծրագրերի շրջանակներում, «ԱԵԿ-ի Շինարարություն» ՓԲԸ-ն կառուցել է ջրագիծ և ջրավազան[6]։ Գյուղից Երևան երթևեկում է ավտոբուս, որի տոմսն արժի 350 դրամ.[7]

Պատմամշակութային կառույցներԽմբագրել

Ուջանում է գտնվում քարանձավ, կիկլոպյան ամրոց և Անդրանիկ Զորավարի առաջին արձանը Հայաստանում, որը տեղադրվել է 1967 թվականին[8]։

III միջազգային վավերագրական կինոփառատոնԽմբագրել

2017 թ. հոկտեմբերի 1-5-ը տեղի ունեցավ «Ծիրանի ծառ» փաստագրական ֆիլմերի երրորդ միջազգային փառատոնը։ Պաշտոնական բացումը տեղի ունեցավ Երևանում հոկտեմբերի 1-ին, իսկ ֆիլմերի ցուցադրությունը անցկացվեց Ուջանում։ Ֆիլմերի մրցանակային դիտումը տեղի է ունեցել Ուջանի դպրոցում, իսկ երեկոյան բացօթյա ցուցադրություն կազմակերպվել է զբոսայգում։ Բացի այդ, տեղի ունեցան սեմինարներ։ Հայտնի վավերագրական կինոնկարների վարպետներ իրենց փորձով կիսվեցին երիտասարդների հետ։ Փառատոնին մասնակցել էր մեծն Արտավազդ Փելեշյանը։ Փառատոնի հյուրերը և ժյուրին հյուընկալվում էին ուջանցիների տներում[9]։

Տես նաևԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել

ԱղբյուրներԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 Հայաստանի 2011 թ. մարդահամարի արդյունքները (հայ.)
  2. Ս.Հ. Հարությունյան (2003)։ Հայաստանի Հանրապետության Վարչատարածքային բաժանումը (01.01.2003)։ Երևան: «Տիգրան Մեծ» հրատարակչություն։ ISBN 9994100009 
  3. «Հայաստանի հանրապետության բնակավայրերի բառարան»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ սեպտեմբերի 12-ին։ Վերցված է 2014 թ․ սեպտեմբերի 16 
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 4,6 4,7 4,8 4,9 Հայաստանի Հանրապետության բնակավայրերի բառարան (հայ.)Երևան: 2008. — 184 p.
  5. http://www.gov.am/old/ruversion/information_centre_8/official_news.php?date=1108670400(չաշխատող հղում)
  6. «HAEKi Shinararutyun CJSC»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մարտի 5-ին։ Վերցված է 2019 թ․ հուլիսի 3 
  7. Armenia Travel Guide — МЕЖДУГОРОДНЫЙ ТРАНСПОРТ
  8. Բրեյդի Քիեսլինգ, Ռաֆֆի Քոճյան (2005)։ Վերահայտնաբերել Հայաստանը ուղեցույց (անգլերեն՝ Rediscovering Armenia Guide) (2-րդ ed.)։ Հայաստան: Մատիտ։ էջ 46։ ISBN 9994101218 
  9. abrikosovoe-derevo-rascvetet-v-udzhane