Միխայիլ Բոտվիննիկ (ռուս.՝ Михаил Моисеевич Ботвинник, օգոստոսի 17, 1911(1911-08-17)[1][2][3][…], Ռեպինո[4] - մայիսի 5, 1995(1995-05-05)[5][1][3][…], Մոսկվա, Ռուսաստան[6]), խորհրդային շախմատիստ, տեխնիկական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր (1951)։ Աշխարհի շախմատի (ՖԻԴԵ-ի վարկածով) 6֊րդ և սովետմիության 1֊ին չեմպիոն (1948—1957, 1958—1960, 1961—1963)։ ԽՍՀՄ գրոսմայստեր (1935), միջազգային գրոսմայստեր (1950), շախմատային կոմպոզիցիայի մրցավար (1956), ԽՍՀՄ վաստակավոր վարպետ (1945), ԽՍՀՄ վեցակի չեմպիոն (1931, 1933, 1939, 1944, 1945, 1952), ԽՍՀՄ բացարձակ չեմպիոն (1941)։ Մոսկվայի չեմպիոն (1943/44)։ ԽՍՀՄ թիմի մեջ վեցակի օլիմպիական չեմպիոն (կրկնակի հաղթող անհատական վարկածով)։ Սովետական դպրոցի «նահապետ»։ Համախորհրդային շախմատային բաժանմունք նախագահ (1938—1939) և «ԽՍՀՄ — Նիդերլանդներ» համայնքի ղեկավար։ ՌԽՖՍՀ մշակույթի վաստակավոր աշխատակից (1971), ՌԽՖՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչ (1991)։

Միխայիլ Բոտվիննիկ
Михаил Ботвинник
Դիմանկար
Ծնվել էօգոստոսի 17, 1911(1911-08-17)[1][2][3][…]
ԾննդավայրՌեպինո[4]
Մահացել էմայիսի 5, 1995(1995-05-05)[5][1][3][…] (83 տարեկան)
Մահվան վայրՄոսկվա, Ռուսաստան[6]
ԳերեզմանՆովոդեվիչյան գերեզմանոց
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ և Flag of Russia.svg Ռուսաստան
Կրոնաթեիզմ
ԿրթությունՍանկտ Պետերբուրգի պետական պոլիտեխնիկական համալսարան
Գիտական աստիճանտեխնիկական գիտությունների դոկտոր
Մասնագիտությունշախմատիստ, շախմատի մարզիչ, ճարտարագետ, գրող, էլեկտրիկ-ինժեներ և շախմատային տեսաբան
ԿուսակցությունԽՄԿԿ
Պարգևներ և
մրցանակներ
շախմատի աշխարհի չեմպիոն Լենինի շքանշան Հոկտեմբերյան հեղափոխության շքանշան «Պատվո նշան» շքանշան Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան ՌԽՖՍՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ ՌԽՖՍՀ գիտության և տեխնիկայի վաստակավոր գործիչ ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետ և «Աշխատանքային գերազանցության համար» մեդալ
Mikhail Botvinnik Վիքիպահեստում

Շախմատային թագը զիջել է Տիգրան Պետրոսյանին։ Հիմնել է շախմատի հեղինակային դպրոց։ Նրա դպրոցի սաներից են Անատոլի Կարպովը, Գարրի Կասպարովը և այլ նշանավոր շախմատիստներ[7]։

ԱղբյուրներԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  2. 2,0 2,1 Store norske leksikon(նորվ.) — 1978.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  4. 4,0 4,1 4,2 Ботвинник Михаил Моисеевич // Ботвинник Михаил Моисеевич (ռուս.) / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  5. 5,0 5,1 5,2 Encyclopædia Britannica
  6. 6,0 6,1 6,2 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #118514016 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  7. Ալբերտ Միքայելյան, Մարզաշխարհի հարյուր գերաստղեր, Երևան, «ՎՄՊ-Պրինտ», 2008, էջ 13։
Շախմատի աշխարհի չեմպիոններ
Մինչ բաժանումը (1886-1993)

Վիլհելմ Ստեյնից  • Էմանուել Լասկեր  • Խոսե Ռաուլ Կապաբլանկա  • Ալեքսանդր Ալյոխին  • Մաքս Էյվե  • Միխայիլ Բոտվիննիկ  • Վասիլի Սմիսլով  • Միխայիլ Տալ  • Տիգրան Պետրոսյան  • Բորիս Սպասկի  • Ռոբերտ Ֆիշեր  • Անատոլի Կարպով  • Գարրի Կասպարով

Բաժանման ժամանակ (1993—2006)
ՖԻԴԵ-ի վարկածով
ՊՇԱ վարկածով / «դասական շախմատ»

Անատոլի Կարպով  • Ալեքսանդր Խալիֆման  • Վիշվանաթան Անանդ
Ռուսլան Պոնոմարյով  • Ռուստամ Կասիմջանով  • Վեսելին Տոպալով

Գարրի Կասպարով  • Վլադիմիր Կրամնիկ

Միավորումից հետո (2006 թվականից)
Վլադիմիր Կրամնիկ •Վիշվանաթան Անանդ •Մագնուս Կառլսեն
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 2, էջ 525