Ոսկեվազ
Այս հոդվածը համայնքի(գյուղի) մասին է։ Այլ գործածությունների համար այցելեք Ոսկեվազ (այլ կիրառումներ)։
Ոսկեվազ, գյուղ Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Աշտարակ համայնքում[1]՝ Քասաղ գետի աջ կողմում։ Հեռավորությունը մարզկենտրոնից՝ 5 կմ հարավ-արևմուտք, բարձրությունը ծովի մակերևույթից՝ 1040 մ[2]։
Գյուղ | ||
---|---|---|
![]() Հայրենական մեծ պատերազմում զոհվածների հուշարձան | ||
Երկիր | ![]() | |
Մարզ | Արագածոտնի | |
Գյուղ | Արագածոտնի մարզ, Էջմիածնի գավառ, Աշտարակի շրջան և Հայկական մարզ | |
Հիմնադրված է | 1820 թ. | |
Այլ անվանումներ | Կզըլթամիր, Կզըլթամուր, Կուզիլթամուր, Ղզըլդամիր, Ղզլթամար, Ղզլթամուր, Ղզլտամուր, Ղզըլթամար, Ղզըլթամիր, Ղզըլթամուր, Ղզլտամիր, Ղզրթամուր, Ղըզըլթամիր, Ղըզըլթամուր | |
Մակերես | 9.4 կմ² | |
ԲԾՄ | 1030 մ | |
Կլիմայի տեսակ | բարեխառն-ցամաքային, չոր | |
Պաշտոնական լեզու | հայերեն | |
Խոսվող լեզուներ | հայերեն | |
Բնակչություն | 4604 մարդ (2023) | |
Ազգային կազմ | հայեր | |
Կրոնական կազմ | ![]() | |
Տեղաբնականուն | ոսկեվազցի | |
Ժամային գոտի | UTC+4 | |
Հեռախոսային կոդ | +(374)232 | |
Փոստային ինդեքս | 0220 | |
| ||
Պատմություն
խմբագրելԳյուղը հիմնադրվել է 1828 թվականին։ Գյուղի նախկին անունն է եղել Ղզլթամուր։ Ախթամուր գյուղը առնելուց և ավերելուց հետո, Լենկ Թեմուրը շարժվում է հարևան գյուղի վրա։ Սրա բնակիչները սեղան են գցում և խաբում Լենկ Թեմուրին։ Լենկ Թեմուրը նրանց չի կոտորում։Փրկված գյուղացիները նրան Ղզլթամուր՝ ոսկի Թամուր են անվանում։ Դրանից հետո գյուղի անունը դնում են Ղզլաթամուր[3][4][5][6]։
Բնակչություն
խմբագրելՈսկեվազի բնակչության նախնիները գաղթել են Խոյի գավառի Ջամալավա գյուղից։ Ոսկեվազի ազգաբնակչության փոփոխությունը.[7]
Տարի | 1831 | 1897 | 1926 | 1939 | 1959 | 1970 | 1979 | 1989 | 2011 | 2012 | 2021 | 2023 |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Բնակիչ | 410 | 1429 | 1794 | 2035 | 2818 | 3350 | 3356 | 4062 | 4168 | 4204 | 4469 | 4604[8] |
Տնտեսություն
խմբագրելԲնակչությունը զբաղվում է խաղողագործությամբ, պտղաբուծությամբ, բանջարաբուծությամբ, ծխախոտագործությամբ և հատապտուղի մշակությամբ։
Պատմամշակութային կառույցներ
խմբագրելԳյուղում է գտնվում Սուրբ Հովհաննես եկեղեցին, և 5-7-րդ դարի Բադալի Ժամ եկեղեցու մնացորդները, ինչպես նաև գյուղի երիտասարդների կողմից Արագածից Ոսկեվազ տեղափոխված մի նախապատմական վիշապ 2,5 կմ հարավ՝ մ.թ.ա. 3-րդ հազարամյակի «Ճերմակ» քաղաքատեղին, համանուն ամրոցի համալիրը և 18-րդ դարի դղյակ որոնց մեծ մասը վտանգված է թալանվելուն:
Նշանավոր մարդիկ
խմբագրելՏես նաև
խմբագրելԱղբյուրներ
խմբագրել- ↑ Աշտարակ համայնքի մասին տեղեկություն մարզպետարանի կայքում, (արխիվացված 15․05․2023 թվականին)։
- ↑ Ս.Հ. Հարությունյան (2003). Հայաստանի Հանրապետության Վարչատարածքային բաժանումը (01.01.2003). Երևան: «Տիգրան Մեծ» հրատարակչություն. ISBN 9994100009.
- ↑ Արամ Ղանալանյան (1969). Ավանդապատում. Երևան: Հայկական ՍՍՀ ԳԱԱ Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտ.
- ↑ Մովսես Խորենացի. Պատմութիւն Հայոց. էջեր Գիրք Ա, Գլուխ Ի.
- ↑ Մանուկ Աբեղյան (1899). Հայ ժողովրդական առասպելները Մովսես Խորենացու Հայոց պատմության մեջ. Վաղարշապատ.
{{cite book}}
: CS1 սպաս․ location missing publisher (link) - ↑ Г. Халатьянц (1896). Армянский эпос в Истории Армении Моисея Хоренского. Москва.
{{cite book}}
: CS1 սպաս․ location missing publisher (link) - ↑ «Հայաստանի հանրապետության բնակավայրերի բառարան» (PDF). Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2014 թ․ սեպտեմբերի 12-ին. Վերցված է 2014 թ․ սեպտեմբերի 10-ին.
- ↑ 2023 թ ՀՀ մարդահամարի արդյունքները