Հարություն Պզտիկյան

Հարություն Պզտիկյան (հուլիսի 27, 1937(1937-07-27), Բեյրութ, Լիբանան - ապրիլի 11, 2021(2021-04-11), Սևր), աստվածաբան, փիլիսոփայության և արվեստի դոկտոր, արվեստաբան, գեղանկարիչ[1]։

Հարություն Պզտիկյան
արմտ. հայ.՝ Յարութիւն Պզտիկեան
Դիմանկար
Ծնվել էհուլիսի 27, 1937(1937-07-27)
ԾննդավայրԲեյրութ, Լիբանան
Մահացել էապրիլի 11, 2021(2021-04-11) (83 տարեկան)
Մահվան վայրՍևր
ՔաղաքացիությունFlag of Lebanon.svg Լիբանան
Ազգությունհայ
Մասնագիտությունաստվածաբան, արվեստագետ, նկարիչ և վարդապետ
ԱշխատավայրՍամուել-Մուրատ վարժարան
Պարգևներ և
մրցանակներ
Փարիզ քաղաքի մեդալ
ԱնդամությունՀայաստանի նկարիչների միություն և ՀԳՄ
Կայքbezdikian.am

ԿենսագրությունԽմբագրել

Հարություն Պզտիկյանը ծնվել է 1937 թվականի հուլիսի 27-ին, Բեյրութում։ Սովորել է տեղի Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ ճեմարանում, 1950 թվականից՝ Վենետիկի Մխիթարյան միաբանության վարժարանում։ Հռոմի համալսարանում ուսումնասիրել է փիլիսոփայություն, աստվածաբանություն և հոգևոր երաժշտություն, Հռոմի Գրիգորյան համալսարանից ստացել է փիլիսոփայության և աստվածաբանության դոկտորի կոչում։ 1962 թվականին դարձել է վարդապետ։ Երկու տարի սովորել է Վենետիկի գեղարվեստի ակադեմիայում։

Հոգևոր և ստեղծագործական աշխատանքներին զուգահեռ կատարել է նաև խմբագրական գործեր, եղել է Հալեպի Մխիթարյան վարժարանի տնօրեն, դասավանդել է հայկական կրթօջախներում։ Հեղինակել է բազմաթիվ գրքեր հայերեն և օտար լեզուներով։ Դասավանդել է Փարիզի Սամուել-Մուրատ վարժարանում։ Եղել է Մխիթարյան միաբանության պաշտոնական ամսագրի` «Բազմավէպ»-ի խմբագրապետ[2]։

Հեղինակ է գրականագիտական, հայագիտական, արվեստին ու մանկավարժությանը վերաբերող հայերեն և օտար լեզուներով բազմաթիվ աշխատությունների[3]։

2018 թվականին Ֆրանկոֆոնիայի 17-րդ գագաթնաժողովի շրջանակներում Երևանի Նարեկացի արվեստի միությունում հանդես է եկել «Նապոլեոն Բոնապարտի կապը Մխիթարյան միաբանության հետ» թեմայով դասախոսությամբ[4][5]։

ԵրկերԽմբագրել

  • Մխիթարի և Մխիթարեաններու նպաստը հայ մշակոյթին, 2003։
  • Մխիթար վրդ. Սեբաստացիի և Մխիթարեաններու նպաստը հայ մշակոյթին, 2003։
  • Հայաստանեան պատկերներ Եվսեբիոս Քրոնիկագիր, 2003[6]։
  • Օսմանեան Թուրքիոյ հարստահարութիւնները հայ հպատակներուն վրայ կամ ինչո՞ւ հայերը չեն բազմացած..., 2003[7]:
  • Հայ ժողովուրդի ազատագրութեան պայքարը (ԺԹ-ի դդ), 2004։
  • Պատմական հողերու վրայ, 2004։
  • Խոհեր կեանքի մասին, 2004։
  • Հայկական ցոլքեր, 2004, 2006, 2008, 2009, 2011։
  • Լոս Անճելըս Հայաստանեան պատկերներ Հայ ժողովուրդի պատմութիւն, 2004։
  • Վենետիկ-Ս.Ղազար Հայաստանեան պատկերներ Հայ գրականութիւն, 2006։

Որպես նկարիչԽմբագրել

Գեղանկարների առաջին ցուցահանդեսով առաջին անգամ ներկայացել է 1962 թվականին Վենետիկում, այնուհետև աշխատանքները ներկայացրել է տարբեր երկրներում՝ արժանանալով մրցանակների։

2002 թվականի նոյեմբերի 8-28-ը Հայաստանի գեղարվեստի պետական ակադեմիայի Ալբերտ և Թովէ Բոյաջյան ցուցասրահում կազմակերպվել է Հարություն Պզտիկյանի «Կինը հոգևորում» կոլաժների ցուցահանդեսը։ Աշխատանքները ներկայացվել են լուսանկարչության և գեղանկարչության համադրման միջոցով[8]։

2016 թվականի նոյեմբերին Երևանի Ավետիք Իսահակյանի անվան կենտրոնական գրադարանում կազմակերպվել է Պզտիկյանի «Գրասեղանային էսքիզներ» խորագրով ցուցահանդեսը[9]։

Աշխատանքներից գտնվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում[10]։

ԱնդամակցությունԽմբագրել

ՊարգևներԽմբագրել

  • ՀՀ սփյուռքի նախարարության «Մայրենիի դեսպան» մեդալ

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. «AV Production - Հարություն Պզտիկյան»։ avproduction.am։ Վերցված է 2020-07-27 
  2. «Հարություն վարդապետ Պզտիկյանը Մխիթարյան միաբանության հետ ֆրանսիացի հայագետների կապի մասին դասախոսություն կարդաց Երևանում»։ armenpress.am (հայերեն)։ Վերցված է 2020-07-27 
  3. «Կոհա առցանց քարտարան, Հ. Յարութիւն վրդ. Պզտիկեան, Պզտիկյան, Հարություն Մովսեսի,'»։ haygirk.nla.am (hy-Armn)։ Վերցված է 2020-07-27 
  4. Institute Naregatsi Art։ «Հանդիպում-դասախոսություն»։ naregatsi.org։ Վերցված է 2020-07-27 
  5. Institute Naregatsi Art։ «Ֆրանկոֆոնիայի 17-րդ գագաթնաժողովին նվիրված միջոցառումների շարք»։ naregatsi.org։ Վերցված է 2020-07-27 
  6. Pztikean Harutʻiwn (2003)։ Հայաստանեան պատկերներ (հայերեն)։ Զանգակ-97 
  7. Pztikean Harutʻiwn (2003)։ Օսմանեան Թուրքիոյ հարստահարութիւնները հայ հպատակներուն վրայ կամ ինչո՞ւ հայերը չեն բազմացած... (հայերեն)։ Զանգակ-97։ ISBN 978-99930-2-647-1 
  8. «08.11-28.11.2002. Հարություն Պզտիկյան»։ izi.TRAVEL (հայերեն)։ Վերցված է 2020-07-27 
  9. «Հանդիպում Հայր Հարություն Վարդապետ Պզտիկյանի հետ» 
  10. «Շտեմարան - Հավաքածու - Հայաստանի ազգային պատկերասրահ»։ www.gallery.am։ Վերցված է 2020-07-27 

Արտաքին հղումներԽմբագրել