Գուստավ Ռոբերտ Կիրխհոֆ (գերմ.՝ Gustav Robert Kirchhoff, մարտի 12, 1824, Քյոնիգսբերգ - հոկտեմբերի 17, 1887, Բեռլին), գերմանացի ֆիզիկոս, Բեռլինի ԳԱ անդամ (1874), Պետերբուրգի ԳԱ թղթակից անդամ (1862)։ Ավարտել է Քյոնիգսբերգի համալսարանը (1846Բրեսլաուի (1850) և Հայդելբերգի (1854) համալսարանների պրոֆեսոր։

Գուստավ Կիրխհոֆ
Gustav Kirchhoff
Gustav Robert Kirchhoff.jpg
Ծնվել էմարտի 12, 1824(1824-03-12)[1][2][3][…]
Քյոնիգսբերգ, Պրուսիայի թագավորություն[2]
Մահացել էհոկտեմբերի 17, 1887(1887-10-17)[1][2][3][…] (63 տարեկան)
Բեռլին, Գերմանիա[2]
ԳերեզմանՍուրբ Մաթևոսի հին գերեզմանատուն[4]
ՔաղաքացիությունFlag of Germany (1867–1919).svg Գերմանիա
Մասնագիտությունֆիզիկոս, քիմիկոս, ճարտարագետ և մաթեմատիկոս
Հաստատություն(ներ)Հումբոլդտի համալսարան, Վրոցլավի համալսարան և Հայդելբերգի համալսարան[5]
Գործունեության ոլորտֆիզիկա և Մեխանիկա
ԱնդամակցությունԼոնդոնի թագավորական ընկերություն, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Նիդեռլանդական արվեստների և գիտությունների թագավորական ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա, Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա, Գյոթինգենի Գիտությունների ակադեմիա, Թուրինի Գիտությունների Ակադեմիա, ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա և Էդինբուրգի թագավորական ընկերություն
Ալմա մատերՔյոնիգսբերգի համալսարան (1846)[2]
Տիրապետում է լեզուներինգերմաներեն[1]
Գիտական ղեկավարՖրանց Էրնստ Նոյման և Otto Hesse?
Եղել է գիտական ղեկավարԳաբրիել Լիպման[6], Էռնստ Շրյոդեր[7], Մաքս Նյոթեր[8], Jacob Lüroth?[9], Վիկտոր Լվովիչ Կիրպիչյով, Heinrich Martin Weber?[10], Hermann Aron?[11], Johannes Knoblauch?[11], Լորանդ Էտվյոշ[11] և Theodor Adrian?[11]
Հայտնի աշակերտներÁgost Heller?, Սոֆյա Կովալևսկայա[12], Rudolf Benedikt?, Էռնստ Շրյոդեր, Wilhelm Feussner? և Dmitry Lachinov?
ՊարգևներԱրվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան Քոթենիուսի մեդալ Ռումֆորդի մեդալ Մատեուչի մեդալ[13] Գիտության և արվեստի Բաբարիական Մաքսիմիլիանի շքանշան Ջանսենի մեդալ Դևիի շքանշան[14] և Էդինբուրգի թագավորական միության պատվավոր անդամ
Gustav Robert Kirchhoff Վիքիպահեստում

ԱշխատանքԽմբագրել

1875 թվականի գլխավորել է Բեռլինի համալսարանի մաթեմատիկայի ֆիզիկայի ամբիոնը։ Աշխատանքները վերաբերում են օպտիկային, էլեկտրադինամիկային, մեխանիկային։ 1847 թվականին լուծել է ճյուղավորված էլեկտրական շղթաներում հոսանքների բաշխման խնդիրը։ Կիրխհոֆը և Ռ. Վ. Րունզենը հիմք են դրել սպեկտրային վերլուծությանը (1859), որի միջոցով հայտնաբերել են ցեզիումը (1860) և ռուբիդիումը (1861

ՓորձերԽմբագրել

1858 թվականին տվել է քիմիական ռեակցիայի ջերմային էֆեկտի մեծության ջերմաստիճանից կախման հավասարում (Կիրխհոֆի հավասարում)։ 1859 թվականին Կիրիխհոֆը ձևակերպել է ջերմային ճառագայթման հիմնական օրենքներից մեկը և ֆիզիկա ներմուծել բացարձակ սև մարմին հասկացությունը։ 1860 թվականին ճշգրիտ բացատրել է արեգակի սպեկտրում մութ շերտերի (ֆրաունհոֆերյան գծեր) առաջացման պատճառը և ենթադրություններ արել արեգակի մթնոլորտի քիմիական բաղադրության մասին։

Տես նաևԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Արտաքին հղումներԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել

  • Walther Gerlach։ Kirchhoff, Gustav Robert. In։ Neue Deutsche Biographie (NDB). Band 11, Duncker & Humblot, Berlin 1977, ISBN 3-428-00192-3, S. 649–653 (Digitalisat).
  • Klaus Hentschel։ Gustav Robert Kirchhoff (1824–1887) und Robert Wilhelm Bunsen (1811–1899). In։ Karl von Meyenn (Hrsg.) Die Grossen Physiker. München։ Beck, 1997, Bd. 1, S. 416–430.
  • Klaus Hübner։ Gustav Robert Kirchhoff. Das gewöhnliche Leben eines außergewöhnlichen Mannes. Verlag Regionalkultur, Ubstadt-Weiher 2010, ISBN 978-3-89735-606-1.
  • Robert Knott։ Kirchhoff, Gustav Robert. In։ Allgemeine Deutsche Biographie (ADB). Band 51, Duncker & Humblot, Leipzig 1906, S. 165–167.
  • Gustav Robert Kirchhoff. In։ Ludwig Boltzmann։ Populäre Schriften. Johann Ambrosius Barth, Leipzig 1905, S. 51–75 (online).
  • Woldemar Voigt։ Zum Gedächtniss von G. Kirchhoff. Rede gehalten in der öffentlichen Sitzung der K. Gesellschaft der Wissenschaften am 5. December 1887 (= Abhandlungen der Königlichen Gesellschaft der Wissenschaften in Göttingen. Band 35, Nummer 7). Dieterich, Göttingen 1888 (online).
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 5, էջ 460