Գելոն I (հին հունարեն՝ Γέλων, մ.թ.ա. 6-րդ դար, Ջելա, Կալտանիսետա, Սիցիլիա, Իտալիա - մ. թ. ա. 478[1], Սիրակուսե), Գելա և Սիրակուզա սիցիլիական քաղաքների բռնակալ, Դինոմենի որդին։ Կարթագենի դեմ մղել է հաջող մարտեր և կարողացել է տարածել իր իշխանությունը Սիցիլիայի տարածքի մեծ մասի վրա։

Գելոն
Դիմանկար
Ծնվել էմ.թ.ա. 6-րդ դար
ԾննդավայրՋելա, Կալտանիսետա, Սիցիլիա, Իտալիա
Մահացել էմ. թ. ա. 478[1]
Մահվան վայրՍիրակուսե
Մասնագիտությունքաղաքական գործիչ
ԱմուսինDamarete?
Ծնողներհայր՝ Deinomenes?
Զբաղեցրած պաշտոններtyrant of Syracuse?
Պարգևներ և
մրցանակներ
Commons-logo.svg Gelon I of Syracuse Վիքիպահեստում
Սիցիլիան և հարավային Իտալիան

ԿենսագրությունԽմբագրել

Գելոնը սկզբում ծառայել է բռնակալ Ջելացի Հիպոկրատի օրոք՝ որպես հեծելազորի հրամանատար, որի մահից հետո մ.թ.ա.[3] 491 թվականից կառավարել է Ջելան (իր ծննդավայրը), սկզբում՝ որպես Հիպոկրատի որդիների խնամակալ, ապա՝ ինքնուրույն։ Սիրակուզա է վերադարձրել վտարված համորներին, և նրանց օգնությամբ մ.թ.ա. 485 թվականին այնտեղ բռնապետություն է ստեղծել։ Նա գրեթե վերակառուցել է ամբողջ քաղաքը, որն ավերվել էր մ.թ.ա. 480 թվականին Հիմերայի ճակատամարտի ժամանակ կարթագենցիների կողմից, որոնք Քսերքսեսի դրդմամբ ներխուժել էին Սիցիլիա, որպեսզի վրեժ լուծեն աթենացիներից։ Գելոնը իր տիրապետությունը տարածել է գրեթե ամբողջ Սիցիլիայի վրա և ժողովրդի ցանկությամբ ստացել է թագավորական տիտղոս։ Նա գրավել է Կամարինը և այնտեղ բռնակալ նշանակել Գլավկոսին։ Նրան հաջորդել է եղբայրը՝ Հիերոնը, մ.թ.ա. 478 թվականին։

Գելոնը ամուսնացել է բռնակալ Ագրիջենտոյի Ֆերոնի դստեր Դամարեթի հետ։

ՊատկերասրահԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 Record #42632764 // Միջազգային նույնականացման վիրտուալ նիշք(բազմ․)[Dublin, Ohio]: OCLC, 2003.
  2. http://www.sportolimpico.it/dmdocuments/GO-ANTICHI-2.pdf
  3. Павсаний. Описание Эллады VI (9,4)

ԳրականությունԽմբագրել