Ալեքսանդր Բեկզադյան

հայ քաղաքական գործիչ

Ալեքսանդր Հարությունի (Արտեմի) Բեկզադյան (1879[1], Շուշի, Ռուսական կայսրություն - օգոստոսի 1, 1938(1938-08-01)[2], Կոմմունարկայի կրակահրապարակ, Լենինսկի շրջան, Մոսկվայի մարզ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ), հեղափոխական գործիչ, իրավաբանական գիտությունների դոկտոր (1913)[3]։ 1920 թվականի նոյեմբերից նշանակվել է ՀԽՍՀ արտաքին գործերի ժողկոմ, 1926-1930 թվականներին եղել է Անդրֆեդերացիայի Ժողկոմխորհի նախագահի տեղակալ և առևտրի ժողկոմ։ 1930-1934 թվականներին՝ ԽՍՀՄ դեսպանն էր Նորվեգիայում, իսկ 1934-1937 թվականներին՝ Հունգարիայում։ ՌՍԴԲԿ անդամ (1903 թվականից)։

Ալեքսանդր Բեկզադյան
Դիմանկար
Ծնվել է1879[1]
ԾննդավայրՇուշի, Ռուսական կայսրություն
Մահացել էօգոստոսի 1, 1938(1938-08-01)[2]
Մահվան վայրԿոմմունարկայի կրակահրապարակ, Լենինսկի շրջան, Մոսկվայի մարզ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ
ԳերեզմանԿոմմունարկայի կրակահրապարակ
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union (1924–1955).svg ԽՍՀՄ
Ազգությունհայ
ԿրթությունՑյուրիխի համալսարան և Կիևի պոլիտեխնիկական ինստիտուտ
Մասնագիտությունքաղաքական գործիչ և դիվանագետ
Զբաղեցրած պաշտոններambassador of the Soviet Union to Hungary?
ԿուսակցությունՀայաստանի կոմունիստական կուսակցություն (ՀԽՍՀ)
Alexander Bekzadyan Վիքիպահեստում

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ալեքսանդր Բեկզադյանը ծնվել է 1879 թվականի սեպտեմբերի 15-ին Լեռնային Ղարաբաղի Շուշի քաղաքում։ Ավարտել է Շուշիի ռեալական ուսումնարանը։ 1900-1902 թվականներին սովորել է Կիևի պոլիտեխնիկական ինստիտուտում։ 1911 թվականին ավարտել է Ցյուրիխի համալսարանի հասարակաքաղաքական ֆակուլտետը[4]։ Գործուն մասնակցություն է ունեցել ՌՍԴԲԿ արտասահմանյան կազմակերպությունների աշխատանքներին, սերտ կապ պահպանել 2-րդ ինտերնացիոնալի գործիչների, Եվրոպայի կուսակցությունների հետ։ 1914 թվականին աշխատել է Բաքվում, ապա՝ Հյուսիսային Կովկասում։ 1920 թվականին եղել է Հայաստանը խորհրդային հռչակող հեղկոմի անդամ, առաջին կառավարության արտգործժողկոմ։ 1920 թվականի դեկտեմբերին և 1921 թվականի հունվարին Թուրքիայի կառավարությանը նոտաներ է հղել՝ պահանջելով դադարեցնել գրավված հայկական տարածքներում հայ բնակչության նկատմամբ գազանությունները, առաջարկել բանակցություններ սկսել Կարսի մարզը և Ալեքսանդրապոլը Խորհրդային Հայաստանին վերադարձնելու համար։ Սակայն թուրքական կողմը պահանջել է արգելել Բեկզադյանի գլխավորությամբ հայկական պատվիրակության մասնակցությունը 1921 թվականի փետրվար-մարտին Մոսկվայի բանակցություններին՝ պատճառաբանելով Հայաստանում սկսված հակախորհրդային զինված ապստամբությունը[5]։ Հետագա տարիներին կատարել է դիվանագիտական աշխատանք։

Ստալինիզմի զոհ է։ Անհիմն բռնադատվել է, գնդակահարվել, հետմահու արդարացվել։ Մահացել է 1939 թվականի օգոստոսի 10-ին[6]։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 Հայաստանի գրադարանների համահավաք գրացուցակ
  2. 2,0 2,1 2,2 Бекзадян Александр Артемьевич // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  3. Натура Александр Иванович, Маховская Анастасия Андреевна (2017-07-14)։ «Социально-психологический портрет личности преступника, совершающего незаконное лишение свободы»։ Теория и практика общественного развития (7): 68–71։ ISSN 1815-4964։ doi:10.24158/tipor.2017.7.14 
  4. Мотохару Томохиро (2014)։ «Т. В. Бернюкевич. Буддизм в российской философской культуре: "Чужое" и "свое" , Москва, Книжный дом "Либроком", 2009, 160 стр.»։ Japanese Slavic and East European Studies 35 (0): 129–133։ ISSN 0389-1186։ doi:10.5823/jsees.35.0_129 
  5. «Конкретные вопросы, изложение мнении по которым представляло бы особый интерес для комиссии»։ dx.doi.org։ 2003-03-15։ Վերցված է 2020-10-30 
  6. Golubinsky Aleksey (2016)։ «Site of the Russian State Archive of Ancient Acts (Moscow)»։ ISTORIYA 7 (7)։ ISSN 2079-8784։ doi:10.18254/s0001751-5-1 

ԳրականությունԽմբագրել

Կարապետյան Հ․ Ն․, Մեծ պայքարի մարդիկ, Ե․, 1967։


Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 2, էջ 379