Սերգեյ Արուտչյան

հայ նկարիչ

Սերգեյ Ավետի Արուտչյան (հունիսի 6 (19), 1912[1][2], Բաքու, Ռուսական կայսրություն[1][2] - օգոստոսի 27, 1986(1986-08-27)[2], Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ[2]), հայ նկարիչ, ՀԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ (1956), ՀԽՍՀ ժողովրդական նկարիչ (1965

Սերգեյ Արուտչյան
Ծնվել էհունիսի 6 (19), 1912[1][2]
ԾննդավայրԲաքու, Ռուսական կայսրություն[1][2]
Վախճանվել էօգոստոսի 27, 1986(1986-08-27)[2] (74 տարեկան)
Մահվան վայրԵրևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ[2]
Ազգությունհայ
ԿրթությունՀԱՊՀ (1937)[1]
Մասնագիտություննկարիչ
Պարգևներ
ԶավակներՌուբեն Արուտչյան
Սերգեյ Արուտչյան Վիքիդարանում

ՀԽՍՀ ժողովրդական նկարիչ Միքայել Արուտչյանի եղբայրն է, Ռուբեն Արուտչյանի հայրը։

Կենսագրություն խմբագրել

Սերգեյ Արուտչյանը ծնվել է Բաքվում։ 1937 թվականին ավարտել է Երևանի պոլիտեխնիկական ինստիտուտի ճարտարապետության բաժինը։ 1939-1948 թվականներին եղել է Սունդուկյանի անվան թատրոնի գլխավոր նկարիչ, 1954-1964 թվականներին՝ «Ոզնի» երգիծական հանդեսի գլխավոր նկարիչ[3]։ Լույս են տեսել Սերգեյ Արուտչյանի «Ժպիտ և ցասում» (1962), «Առանց դիմակի» (1972, ալբոմ-ժողովածու), «Ս. Ա. Արուտչյան» (1982, ալբոմ) գրքերը[4]։

Սերգեյ Արուտչյանի աշխատանքներից գտնվում են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում[5]։

Ստեղծագործություններ խմբագրել

Ձևավորած ներկայացումներ խմբագրել

Երաժշտական կոմեդիայի թատրոնում Սերգեյ Արուտչյանի ձևավորած ներկայացումները (1942-1967) առանձնացել են բեմանկարչության, ռեժիսուրայի և երաժշտական ռիթմի զարմանալի համահնչյունությամբ, ներկայացման ընդհանուր գաղափարն ամբողջացնելու ձգտմամբ։

  • Հակոբ Պարոնյան` «Մեծապատիվ մուրացկաններ», 1941, Սունդուկյանի անվան թատրոն
  • Ալեքսանդր Արաքսմանյան` «Հրաբխի վրա», 1943, Սունդուկյանի անվան թատրոն
  • Ալեքսանդր Արաքսմանյան՝ «Փիղը պարում է», Սունդուկյանի անվան թատրոն
  • Ալեքսանդր Արաքսմանյան՝ «Երրորդ հարկից գլխիվայր»
  • Աղասի Այվազյան` «Ատամնաբույժն արևելյան»
  • Աղասի Այվազյան, Գ. Երիցյան՝ «Ուշ լինի, նուշ լինի»
  • Դերենիկ Դեմիրճյան` «Հայրենի երկիր», «Սահման»,
  • Ժորա Հարությունյան` «Ծաղիկների աշխարհում»
  • Կ. Սիմոնով՝ «Ռուսական հարց», 1947, Սունդուկյանի անվան թատրոն
  • Ի. Կալման՝ «Բայադերա»
  • Եղիշե Չարենց՝ «Կապկազ թամաշա»
  • Վ. Դիխովիչնի, Մ. Սլոբոդսկոյ՝ «Հանգուցյալի հարությունը»

Ցուցահանդեսներ խմբագրել

Անհատական ցուցահանդեսներ է ունեցել Պիսեկում (Չեխոսլովակիա), Մոսկվայում, Տալլինում, Երևանում։

Կինոձևավորումներ խմբագրել

Ծանոթագրություններ խմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 Հայկական սովետական հանրագիտարան (հայ.) / Վ. Համբարձումյան, Կ. ԽուդավերդյանՀայկական հանրագիտարան հրատարակչություն, 1974.
  2. 2,00 2,01 2,02 2,03 2,04 2,05 2,06 2,07 2,08 2,09 2,10 2,11 Հայկական համառոտ հանրագիտարան (հայ.)Հայկական հանրագիտարան հրատարակչություն, 1990. — հատոր 1.
  3. «Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005». Արխիվացված է օրիգինալից 2019 թ․ հուլիսի 5-ին. Վերցված է 2019 թ․ հուլիսի 5-ին.
  4. «AV Production - Սերգեյ Արուտչյան». avproduction.am. Արխիվացված է օրիգինալից 2020 թ․ հոկտեմբերի 18-ին. Վերցված է 2019 թ․ հուլիսի 5-ին.
  5. Սերգեյ Արուտչյանի ստեղծագործությունները Հայաստանի ազգային պատկերասրահում

Արտաքին հղումներ խմբագրել

 Վիքիդարանն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սերգեյ Արուտչյան» հոդվածին։
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 2, էջ 153