Տանսու Փենբե Չիլլեր (թուրքերեն՝ Tansu Penbe Çiller, մայիսի 24, 1946(1946-05-24)[1][2][3], Ստամբուլ, Թուրքիա[4]), թուրք տնտեսագետ և քաղաքական գործիչ։ Դեռևս առաջին և միակ կինը, ով զբաղեցրել է Թուրքիայի վարչապետի պաշտոնը։

Թանսու Չիլլեր
թուրքերեն՝ Tansu Penbe Çiller
Դիմանկար
Ծնվել էմայիսի 24, 1946(1946-05-24)[1][2][3] (75 տարեկան)
ԾննդավայրՍտամբուլ, Թուրքիա[4]
ՔաղաքացիությունFlag of Turkey.svg Թուրքիա
ԿրթությունԲոսֆորի համալսարան, Եյլի համալսարան, Կոնեկտիկուտի համալսարան և Ռոբերթ քոլեջ
Մասնագիտությունտնտեսագետ, դիվանագետ, քաղաքական գործիչ և համալսարանի դասախոս
ԱշխատավայրԲոսֆորի համալսարան
ԱմուսինÖzer Uçuran Çiller?
Ծնողներհայր՝ Necati Çiller?
Զբաղեցրած պաշտոններԹուրքիայի վարչապետ[5], Թուրքիայի Մեծ Ազգային Ասամբլեայի անդամ, Թուրքիայի փոխվարչապետ, Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարարություն[6], Թուրքիայի վարչապետ, Թուրքիայի վարչապետ և Q106962758?
ԿուսակցությունDemocratic Party?
Պարգևներ և
մրցանակներ
Կեյոյի համալսարանի պատվավոր դոկտոր
Ստորագրություն
Signature of Tansu Ciller.svg
Tansu Çiller Վիքիպահեստում

Կարիերայի սկիզբըԽմբագրել

Ավարտել է Ստամբուլի համալսարանի կանանց համար նախատեսված տնտեսագիտության Ռոբերի քոլեջը։ Գիտական ուսումնասիրություններ է կատարել Կոնեկտիկուտի համալսարանում և Եյլի համալսարանում։ 1978 թվականից դասավանում է Ստամբուլի Բոսֆորի համալսարանում։ 1983 թվականից ունի պրոֆեսորի կոչում։ Զուգահեռ աշխատել է նաև Ստամբուլի բանկի գործադիր տնօրեն։

Քաղաքական կարիերաԽմբագրել

Ակտիվ քաղաքական գործունեությամբ զբաղվում է 1990 թվականի նոյեմբերից՝ համալրելով պահպանողական «Ճիշտ ճանապարհի կուսակցության» շարքերը։ 1991 թվականին դարձել է թուրքական մեջլիսի անդամ՝ Ստամբուլից։ Սուլեյման Դեմիրելի կոալիցիոն կառավարության օրոք զբաղեցրել է էկոնոմիկայի նախարարի պաշտոնը։ 1993 թվականի հունիսին դարձել է միևնույն կուսակցության առաջնորդը։

1996—1997 թվականներին զբաղեցրել է Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարարի պաշտոն։ Ակտիվ պայքար է ծավալել անջատողական քրդերի և ԱՍԱԼԱյի դեմ։ 1993 թվականի հունիսի 25-ից մինչև 1996 թվականի մարտի 6-ը զբաղեցրել է Թուրքիայի վարչապետի պաշտոնը։ Նրա կառավարման օրոք կնքվել է մաքսային համաձայնագիրը՝ ԵՄ-ի և Թուրքիայի միջև։ 2002 թվականին վերջնականապես հեռացել է մեծ քաղաքականությունից։ Ներկայումս զբաղեցնում է Ստամբուլի քաղաքապետի քաղաքական հարցերով խորհրդականի պաշտոնը։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 FemBio: Банк інформації про видатних жінок, Frauendatenbank, Банк данных о выдающихся женщинах
  2. 2,0 2,1 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  3. 3,0 3,1 Munzinger Personen (գերմ.)
  4. 4,0 4,1 4,2 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #11919256X // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  5. https://www.tbmm.gov.tr/yayinlar/hukumetler/hukumetler_cilt_8.pdf
  6. https://www.mfa.gov.tr/_disisleri-bakanlari-listesi.tr.mfa

Արտաքին հղումներԽմբագրել