ԱՄՆ-ի անկախության հռչակագիր

Միացյալ Նահանգների անկախության հռչակագիր (անգլ.՝ United States Declaration of Independence), Հյուսիսային Ամերիկայի հեղափոխական ազատագրական պատերազմի ժամանակ՝ բրիտանական գաղութների (13 նահանգների) ներկայացուցիչների՝ Ֆիլադելֆիայի Մայրցամաքային 2-րդ կոնգրեսում, հուլիսի 4-ին ընդունված հռչակագիր, որն ազդարարում էր գաղութների անջատումն Անգլիայից և Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների ստեղծումը։

ԱՄՆ-ի անկախության հռչակագիր
United States Declaration of Independence.jpg
Տեսակdeclaration of independence?
ԵրկիրԱՄՆ
Իրավասությունը տարածվում էԱՄՆ
Ստեղծված1775
Լեզուանգլերեն
ՕրենսդիրSecond Continental Congress?
Հրատարակվածհուլիսի 4, 1776
ՏեղանքԻնդիփենդենս Հոլ
ՀեղինակԹոմաս Ջեֆերսոն և Timothy Matlack?
ՍտորագրողներԲենջամին Ֆրանկլին, Edward Rutledge?, Բենջամին Հարրիսոն V, George Read?, Thomas McKean?, Caesar Rodney?, George Clymer?, Robert Morris?, Բենջամին Ռաշ, James Smith?, George Taylor?, John Morton?, George Ross?, James Wilson?, Ջոն Հենքոկ, Elbridge Gerry?, Սեմուել Ադամս, Robert Treat Paine?, Josiah Bartlett?, Matthew Thornton?, William Whipple?, Stephen Hopkins?, William Ellery?, Lewis Morris?, Francis Lewis?, Philip Livingston?, William Floyd?, Button Gwinnett?, George Walton?, Lyman Hall?, George Wythe?, Richard Henry Lee?, Carter Braxton?, Թոմաս Ջեֆերսոն, Thomas Nelson?, Francis Lightfoot Lee?, William Hooper?, Joseph Hewes?, John Penn?, Arthur Middleton?, Thomas Heyward, Jr.?, Thomas Lynch?, Richard Stockton?, John Witherspoon?, Abraham Clark?, Francis Hopkinson?, John Hart?, Roger Sherman?, Oliver Wolcott?, Samuel Huntington?, William Williams?, Չարլզ Քերոլ, Thomas Stone?, Samuel Chase? և William Paca?
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Անկախության հռչակագիր (այլ կիրառումներ)

Անկախության հռչակագիրը կազմված է 18-րդ դարի ֆրանսիական լուսավորիչների գաղափարների ոգով՝ Թոմաս Ջեֆերսոնի նախագծի հիման վրա։ Անկախության հռչակագիրը հռչակում էր բոլոր մարդկանց հավասարությունն օրենքի առջև, ժողովրդի գերիշխանությունը և ժողովրդի իրավունքները ոտնահարող կառավարության դեմ նրա ապստամբելու իրավունքը և այլն։ Քննարկման ժամանակ Հարավի ստրկատեր հողատերերի պահանջով հռչակագրի նախագծից հանվեց ստրկությունը և ստրկավաճառությունը դատապարտող կետը։

Անկախության հռչակագիրն իր ժամանակի համար առաջադիմական և հեղափոխական փաստաթուղթ էր համարվում, ժողովրդական զանգվածների լուրջ նվաճում, որը որոշակի ազդեցություն ունեցավ ֆրանսիական հեղափոխության և Լատինական Ամերիկայում ազգային-ազատագրական շարժման վրա։

Անկախության հռչակագրի հեղինակը Ջեֆերսոնն է։


Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 1, էջ 419 CC-BY-SA-icon-80x15.png