Բարոն Փոլ Յուլիուս Ռեյթեր (ավելի ճիշտ Ռոյթեր, անգլ.՝ Փոլ Ջուլիուս Ռոյթեր, գերմ.՝ Paul Julius Reuter, հուլիսի 21, 1816(1816-07-21)[1][2][3][…], Կասել, Հեսսեն, Գերմանիա[4] - փետրվարի 25, 1899(1899-02-25)[1][2][3][…], Նիս), գործարար, լրագրող, «Ռոյթերս» հեռագրական գործակալության հիմնադիր։

Փոլ Ռեյթեր
Դիմանկար
Ծնվել էհուլիսի 21, 1816(1816-07-21)[1][2][3][…]
ԾննդավայրԿասել, Հեսսեն, Գերմանիա[4]
Մահացել էփետրվարի 25, 1899(1899-02-25)[1][2][3][…] (82 տարեկան)
Մահվան վայրՆիս
ԳերեզմանՎեստ Նորվուդի գերեզմանատուն
Քաղաքացիություն Electorate of Hesse և  Միացյալ Թագավորություն
Կրոնհուդայականություն և քրիստոնեություն
Մասնագիտությունլրագրող, գրող և հրատարակիչ
ԵրեխաներHerbert de Reuter?, George Baron de Reuter? և Clementine Maria Chermside?
 Paul Reuter Վիքիպահեստում

Փոլ Ռեյթերը ծնվել է Իսրայել Բեր Յոշաֆաթ անունով ռաբբի Սամուել Լևի Յոշաֆաթի և նրա կնոջ՝ Բեթիի ընտանիքում, Կասելի Դրուզելգասե և Միտելգասե փողոցների անկյունում գտնվող տանը։ 1840 թվականից ղեկավարել է Բեռլինի և Փարիզի հրատարակչական ընկերությունները, որոնք տարածել են թարգմանություններ արտասահմանյան պարբերականներից։ 1845 թվականին Լոնդոնում տեղափոխվել է լյութերականություն՝ ստանալով Փոլ Յուլիուս անունը[5]։ Նույն թվականին ամուսնացել է բեռլինցի բանկիր Մագնուսի դստեր հետ[6]։

1848 թվականին արտագաղթել է Փարիզ, որտեղ տեղավորվել է Գավասա հեռագրական գործակալությունում (հետագայում «Ֆրանսպրես»)։ Հայտնի է դարձել ժամանակի հեղափոխական գործունեության մասին օպերատիվ հաղորդագրություններով, որոնք կայծակնային արագությամբ առաքվում էին Աախենի և Բրյուսելի միջև փոստային աղավնիների կողմից։ Այնուհետև տեղափոխվել է Լոնդոնյան Սիթի, որտեղ 1851 թվականին հիմնել է իր սեփական գործակալությունը, որը թարմ նորություններ է հաղորդել քաղաքային բորսայից։ 1857 թվականին Ռեյթերը դարձել է բրիտանական թագի հպատակ։

1872-ին Նասր ալ-Դին շահը անհավասար պայմանագիր է կնքել Ռեյթերի հետ, որի համաձայն զիջել է Պարսկաստանի գրեթե բոլոր գոյություն ունեցող և ապագա ենթակառուցվածքներն ու արդյունաբերությունը։ Իրանական հայրենասերների և բրիտանական կառավարության ճնշման ներքո պայմանագիրը խզվել է, սակայն 1889 թվականին Ռեյթերը կազմակերպել է Շահինշահրի բանկը, որը մենաշնորհ ուներ երկրում վարկային գործունեության վրա։

1871 թվականին Էռնեստ II դուքսը Ռեյթերին շնորհել է բարոնի կոչում (Freiherr)։ Երկու տասնամյակ անց Վիկտորիա թագուհին նրան շնորհել է նմանատիպ կոչում[7][8]։ Ռեյթերը մահացել է Նիսի իր վիլլայում և թաղվել է Լոնդոնի հարավում։ Նրա դուստրը՝ Կլեմենտինա Մարիան, ամուսնացել է կոմս Օտտոն Ստենբոկի հետ, իսկ նրա մահից հետո՝ Քվինսլենդի նահանգապետի հետ։

Ծանոթագրություններ

խմբագրել
  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Encyclopædia Britannica
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Gran Enciclopèdia Catalana (կատ.)Grup Enciclopèdia, 1968.
  4. 4,0 4,1 4,2 Deutsche Nationalbibliothek Record #118599992 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.
  5. Encyclopedia of World Biography 2004
  6. Paul Julius Freiherr von Reuter, Encyclopaedia Judaica, 2008, The Gale Group.
  7. «Page 6471». www.thegazette.co.uk. Վերցված է 2024 թ․ հունվարի 26-ին. {{cite web}}: Text "Issue 26227, 27 November 1891" ignored (օգնություն); Text "London Gazette" ignored (օգնություն); Text "The Gazette" ignored (օգնություն)
  8. Baroness Reuter, last link to news dynasty, dies, Reuters, 2009 թ․ հունվարի 25.

Գրականություն

խմբագրել
  • Gerd Kulle et al.: Paul Julius von Reuter. Pionier des weltweiten Nachrichtenwesens. Kassel trifft sich, Kassel erinnert sich in der Stadtsparkasse. Deutscher Sparkassenverlag, Stuttgart 1978, 67 S.
 Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Փոլ Ռեյթեր» հոդվածին։