Կարլ Բրանտինգ (շվեդերեն՝ Karl Hjalmar Branting, նոյեմբերի 23, 1860(1860-11-23)[1][2][3][…], Կլարա ծխական համայնք, Շվեդիա[4][5][2][…] - փետրվարի 24, 1925(1925-02-24)[6][7][2][…], Գուստավ Վազա, Շվեդիա[1][8]), շվեդ քաղաքական գործիչ, Շվեդիայի առաջին վարչապետը սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցությունից։

Կարլ Բրանտինգ
Hjalmar Brantings porträtt av Richard Bergh.jpg
 
Կուսակցություն՝ Շվեդիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն
Կրթություն՝ Ուփսալայի համալսարան
Մասնագիտություն՝ քաղաքական գործիչ, դիվանագետ, լրագրող և խմբագիր
Դավանանք Շվեդիայի եկեղեցի
Ծննդյան օր նոյեմբերի 23, 1860(1860-11-23)[1][2][3][…]
Ծննդավայր Կլարա ծխական համայնք, Շվեդիա[4][5][2][…]
Վախճանի օր փետրվարի 24, 1925(1925-02-24)[6][7][2][…] (64 տարեկան)
Վախճանի վայր Գուստավ Վազա, Շվեդիա[1][8]
Գերեզման Ադոլֆ Ֆրեդրիկի եկեղեցու գերեզմանատուն[9][10]
Թաղված Ադոլֆ Ֆրեդրիկի եկեղեցու գերեզմանատուն[9][10]
Քաղաքացիություն Flag of Sweden.svg Շվեդիա
Հայր Lars Gabriel Branting?[11]
Մայր Emerentia Maria Charlotta af Georgii?
Ամուսին Աննա Բրանտինգ[4][5]
Զավակներ Գեորգ Բրանտինգ[4][5] և Սոնյա Բրանտինգ-Վեստերստոլ[4][5]
 
Ինքնագիր Hjalmar Branting Signature.svg
 
Պարգևներ

Խաղաղության Նոբելյան մրցանակ

Կենսագրություն և քաղաքական գործունեությունԽմբագրել

Բրանտինգը եղել է ուսուցչի որդի, սովորել է Ստոկհոլմի և Ուփսալայի համալսարաններում։ Մաթեմատիկական աստղագիտության ոլորտում կրթություն ստանալով՝ աշխատել Է Ստոկհոլմի աստղադիտարանում որպես ասիստենտ, սակայն թողել է գիտական ոուղին՝ լրագրող աշխատելու համար։ 1888 թվականին աստվածանարգության համար դատապարտվել է արմատական սոցիալիստ Աքսել Դանիելսոնի հոդվածի հրապարակման համար՝ հեղինակի հետ միասին երեք ամիս բանտում է անցկացրել։

1889 թվականին Ավգուստ Պալմի հետ դարձավ Շվեդիայի սոցիալ-դեմեկրատական կուսակցություն (ՇՍԴԿ) հիմնադիրներից մեկը և առաջատարը, այնուհետև՝ Աշխատանքային ինտերնացիոնալի նշանավոր գործիչ։ 1887-1917 թվականին (ընդմիջումով) «Social-Demokraten» թերթի գլխավոր խմբագիր։ 1896 թվականից Ռիքսդագի նախագահ։ 1907 թվականին ՇՍԴԿ Գործադիր կոմիտեի նախագահ։

1880 թվականերին օգնեց ռուս հեղափոխականերին։ Փետրվարյան հեղափոխությունից կարճ ժամանակ անց այցելել է Պետրոգրադ։ Թշնամաբար է ընդունել Հոկտեմբերյան մեծ սոցիալիստական հեղափոխությունը։

1920, 1921-1923 և 1924-1925 թվականներին եղել է վարչապետ։ ՇՍԴԿ-ի շնորհիվ ցանկանում էր բարեփոխումներ անցկացնել, պայքարում էր կուսակցության հեղափոխական թևի դեմ (Ավգուստ Պալմ, Կառլ Յալմար Դանիելսոն, Ցեթ Հյոգլունդ)։ Մասնակցություն է ունեցել Բեռնի ինտերնացիոնալի ստեղծման գործում։

Նորբելյան մրցանակԽմբագրել

Տես նաևԽմբագրել

Բրատինգի հուշարձան

ԾանոթագրություններԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել