Լեոպոլդ Քուպելվիզեր

Լեոպոլդ Քուպելվիզեր (գերմ.՝ Leopold Kupelwieser, հոկտեմբերի 17, 1796(1796-10-17)[1][2][3][…], Markt Piesting, Վիներ Նոյշտադտ, Ստորին Ավստրիա, Ավստրիա - նոյեմբերի 17, 1862(1862-11-17)[1][2][3][…], Վիեննա, Գերմանական միություն[4]), ուշ ռոմանտիզմի ժամանակաշրջանի ավստրիացի գեղանկարիչ:

Լեոպոլդ Քուպելվիզեր
գերմ.՝ Leopold Kupelwieser
Leopold Kupelwieser, self-portrait.jpg
Ծնվել էհոկտեմբերի 17, 1796(1796-10-17)[1][2][3][…]
ԾննդավայրMarkt Piesting, Վիներ Նոյշտադտ, Ստորին Ավստրիա, Ավստրիա
Վախճանվել էնոյեմբերի 17, 1862(1862-11-17)[1][2][3][…] (66 տարեկան)
Մահվան վայրՎիեննա, Գերմանական միություն[4]
ՔաղաքացիությունFlag of the Habsburg Monarchy.svg Ավստրիա
ԿրթությունՎիեննայի գեղարվեստի ակադեմիա
Մասնագիտություննկարիչ
ՈւսուցիչFranz Anton von Zauner?
ԱշակերտներGeorg Martin Ignaz Raab?, Jovan Popović (painter)? և August von Medvey?
ՊարգևներՖրանց Յոզեֆի շքանշան
ԱմուսինJohanna Kupelwieser?
ԶավակներPaul Kupelwieser?
Leopold Kupelwieser Վիքիպահեստում

ԿենսագրությունԽմբագրել

Դեռ վաղ տարիքում ցուցադրվել են նրա արտասովոր գեղարվեստական ունակությունները, սկզբից` պլաստիկ աշխատանքներում: Վիեննայի ակադեմիայի պրոֆեսոր, հանրաճանաչ քանդակագործ Անտոն Զաուները ընդունել է Լ. Քուպելվիզերի տաղանդը, և 1803 թվականին նա ընդունվում է Վիեննայի ակադեմիայի կերպարվեստի ֆակուլտետը, որտեղ մասնագիտանում է գեղանկարի ուղղությամբ: 1823 թվականից 1825 թվականն ընկած ժամանակահատվածում նկարիչն ազնվական Ալեքսեյ Բերիզինի գործընկերն էր[5]: 1823 թվականին մեկնում է Հռոմ` սովորելու գեղանկարչություն: Այստեղ նա իրեն նվիրում է որմնանկարչության խորը ուսումնասիրությանը և դառնում է «Նազարեթցի» նկարիչների խմբի անդամ` հետևելով 16-րդ դարի գերմանացի գեղանկարիչների և իտալական Վերածննդի նկարիչների վարպետների ժառանգությանը: Վերադառնալով հայրենիք` սկսում է զբաղվել խորանների ստեղծմամբ և եկեղեցիների որմնանկարչությամբ: Սկսած 1836 թվականից եղել է Վիեննայի ակադեմիայի պատմական գեղանկարչության պրոֆեսոր, նրա ճանաչված աշակերտներն եղել են Գեորգ Ռաաբը և Իովան Պապովիչը: Սկսած 1840 թվականից մասնագիտանում է մոնումենտալ գեղանկարչության մեջ: Այդ տարիների ընթացքում նա ստեղծել է իր` հիանալի կրոնական գեղանկարչի համբավը: Աշխատել է մի շարք մայրաքաղաքային տաճարների նախշազարդման վրա, ստեղծել է մի շարք խորաններ և եկեղեցական որմնանկարներ ամբողջ Ավստրիական կայսրության տարածքում: Օրինակ, նրա վրձնին են պատկանում մի շարք նկարներ, որոնք զարդարում են Ստորին Ավստրիայի պետական հաստատություններ: Կոմպոզիտոր Ֆրանց Շուբերտի ընկերն էր: Նկարիչ Լ. Քուպելվիզերի ստեղծագործական ժառանգությունը կազմում են կրոնական թեմաներով նկարներ և որմնանկարներ, բնանկարներ, պատմական տեսարաններ, դիմանկարներ: Լ. Քուպելվիզերի նկարները պահվում են Վիեննայի ռազմապատմական և քաղաքային թանգարաններում, Բելվեդեր պատկերասրահում (Վիեննա), Սանկտ-Պյոլտենի, Կլոստեռնոյբուրգի, Միզենբախի գեղարվեստական թանգարաններում, Չիկագոյի արվեստի ինստիտուտում և այլ վայրերում:

ՊատկերասրահԽմբագրել

ՀիշատակԽմբագրել

1996 թվականին, նրա ծննդյան 200-ամյակի առթիվ Ավստրիայում թողարկվել է դրոշմանիշ` նրա նկարով:

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Bibliothèque nationale de France идентификатор BNF (фр.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Leopold Kupelwieser
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Leopold Kupelwieser — 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7, 978-0-19-989991-3
  4. 4,0 4,1 4,2 Wurzbach D. C. v. Kupelwieser, Leopold (нем.) // Biographisches Lexikon des Kaiserthums Oesterreich: enthaltend die Lebensskizzen der denkwürdigen Personen, welche seit 1750 in den österreichischen Kronländern geboren wurden oder darin gelebt und gewirkt habenWien: 1856. — Vol. 13. — S. 392.
  5. ФЭБ: Ерохина. Примечания: Из писем А. Д. Черткова. — 2007 (текст)