Դելֆտի տեսարան (նկար)

Յան Վերմեերի նկար

«Դելֆտի տեսարան» (հոլ.՝ Gezicht op Delft), բարոկկո դարաշրջանի հոլանդացի հռչակավոր գեղանկարիչ, հոլանդական գեղանկարչության ոսկե դարաշրջանի ներկայացուցիչ Յան Վերմեերի նկարներից: Կտավը հեղինակը վրձնել է 1660 թվականին: Յուղաներկով կտավի չափերն են 96,5 × 115,7 սմ: Նկարում պատկերված է հոլանդական Դելֆտ քաղաքի մի տեսարան: Այսօր «Դելֆտի տեսարան» ստեղծագործությունը պահպանվում և ցուցադրվում է Մաուրիցհեյսում (Հաագա, Նիդերլանդներ):

Picto infobox artiste.png
Դելֆտի տեսարան
Johannes Vermeer - View of Delft - 92 - Mauritshuis.jpg
տեսակգեղանկար
նկարիչՅան Վերմեեր[1]
տարի1661 և 1660[1]
բարձրություն96,5 սանտիմետր[2]
լայնություն115,7 սանտիմետր[2]
ստեղծման վայրԴելֆտ
ուղղությունհոլանդական գեղանկարչության ոսկե շրջան[3] և բարոկկո[3]
ժանրքաղաքային բնանկար
նյություղաներկ և կտավ
գտնվում էՄաուրիցհեյս
հավաքածուՄաուրիցհեյս
սեփականատերՊիտեր վան Ռայուֆե, Abraham Dissius? և Magdalena van Ruijven?
https://www.wga.hu/html/v/vermeer/02c/13view1.html, https://www.wga.hu/html/v/vermeer/02c/13view2.html, https://www.wga.hu/html/v/vermeer/02c/13view.html, https://www.wga.hu/html/v/vermeer/02c/13view3.html, https://www.wga.hu/html/v/vermeer/02c/13view4.html կայք
View of Delft by Johannes Vermeer Վիքիպահեստում

Պատմություն և նկարագիրԽմբագրել

Յան Վերմեերը կտավը վրձնել է 1660 թվականին: «Դելֆտի տեսարան» ստեղծագործությունը բաժանվում է չորս հորիզոնական շերտերի: Դրանք են.

  • առափնյա փողոց
  • ջուր
  • շինություններ
  • երկինք:

Այս բոլոր շերտերի համար Յան Վերմեերը օգտագործել է հատուկ տեխնիկա: Օրինակ, ջրին փայլ փոխանցելու նպատակով նա կիրառել է պուանտիլիզմի տեխնիկան: Իսկ քարերը նկարելու համար օգտագործել է ներկերի անհամաչափ գնդիկներ:

Յան Վերմեերը «Դելֆտի տեսարան» ստեղծագործության մեջ պատկերել է նիդերլանդական Դելֆտ քաղաքը հարավ-արևելքից՝ Սխի գետի ջրանցքից: Գործողության ժամանակը առավոտյան է՝ արեգակը արևելքում է, իսկ Սխիդամյան դարպասների վրայի ժամացույցը ցույց է տալիս ժամը 7-ը: Նկարում հեղինակը վրձնել է թվով տասնհինգ մարդկանց:

Առավել ներդաշնակ կոմպոզիցիա նկարելու համար Վերմեերը Դելֆտի տեսարանում որոշակի փոփոխություններ է կատարել: Շենքերն իրականում առավել բարձր ու նեղ են: Ահյակից աջ ուղղությամբ պատկերված են՝ «Թութակ» գարեջրագործարանը, Կետելյան դարպասները, Սխիդամյան դարպասները Նոր եկեղեցու աշտարակը, Ռոտերդամյան դարպասները: Այսօրվա դրությամբ այդ շինություններից ոչ մեկը չեն պահպանվել, որոնք նկարել է Յան Վերմեերը, նույնիսկ երկու եկեղեցիները վերափոխվել են, իսկ Նոր եկեղեցու ծայրաձողը փոփարինվել է 1872 թվականին պատուհասած հրդեհից հետո: Միայն նույնն է մնացել նավահանգստի ձևը:

Մարսել Պրուստը, ով 1902 թվականի հոկտեմբերի 18-ին տեսել է «Դելֆտի տեսարան» ստեղծագործությունը Հաագայի Մաուրիցհեյսի թանգարանում, իր ընկեր, գեղարվեստի քննադատ Ժ. Լ. Վոդուայեին 1921 թվականի մայիսի 2-ին գրված նամակում արտահայտվել է[4].

  Այն պահից հետո, երբ ես տեսա «Դելֆտի տեսարան» ստեղծագործությունը Հաագայում, հասկացա, որ տեսել եմ աշխարհի ամենագեղեցիկ նկարը:
- Մարսել Պրուստ
 

1696 թվականին «Դելֆտի տեսարան» ստեղծագործությունը, որը վեդուտայի տիպիկ օրինակ է, վաճառվում է 200 գուլդենով: 1822 թվականին Մաուրիցհեյս թանգարանն այն գնում է 2900 գուլդենով: Ցայսօր էլ կտավը պահպանվում և ցուցադրվում է այդ թանգարանում:

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 Make Lists, Not War — 2013.
  2. 2,0 2,1 https://www.mauritshuis.nl/nl-nl/verdiep/de-collectie/kunstwerken/gezicht-op-delft-92/
  3. 3,0 3,1 Make Lists, Not War — 2013.
  4. Пруст М. Пленница. — Москва: Художественная литература, 1990.

ԳրականությունԽմբագրել

  • Norbert Schneider: Vermeer. Sämtliche Gemälde. Taschen, Köln 2004. ISBN 3-8228-6377-7
  • DuMont: Vermeer. DuMont Literatur- und Kunstverlag, Köln 2003. ISBN 3-8321-7339-0
  • Epco Runia, Peter van der Ploeg: Vermeer in the Mauritshuis. Waanders Publishers, Zwolle 2005. ISBN 90-400-9073-4
  • Timothy Brook: Vermeer's Hat – The Seventeenth Century and the Dawn of the Global World. Profile Books, London 2009, ISBN 978-1-84668-120-2
  • Din Pieters: Het Nederlands Kunstboek. W-books, Zwolle, 2016, blz. 124-125. ISBN 9789462581104

Արտաքին հղումներԽմբագրել