Բացել գլխավոր ցանկը

Արշակ Մադոյան

հայ գրականագետ, թարգմանիչ


Արշակ Գևորգի Մադոյան (հուլիսի 1, 1938(1938-07-01), Ախալքալաք, Սամցխե-Ջավախեթի մարզ, Վրաստան), հայ հայագետ, թարգմանիչ, խմբագիր, բանասեր: Բանասիրական գիտությունների դոկտոր (1985), պրոֆեսոր (1994):

Արշակ Մադոյան
Ծնվել էհուլիսի 1, 1938(1938-07-01) (81 տարեկան)
Ախալքալաք, Սամցխե-Ջավախեթի մարզ, Վրաստան
ՔաղաքացիությունFlag of Armenia.svg Հայաստան
Ազգությունհայ
Մասնագիտությունգրականագետ և թարգմանիչ
Հաստատություն(ներ)Գևորգյան հոգևոր ճեմարան
ԱնդամակցությունՀայաստանի գրողների միություն
Ալմա մատերԵրևանի պետական համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինհայերեն և գրաբար
Երեխա(ներ)Գևորգ Մադոյան

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ծնվել է 1938 թ. հուլիսի 1-ին Ախալքալաք քաղաքում, մտավորականի ընտանիքում (Արշակ Մադոյանի (Սեյլան) թոռն է, Գևորգ Արշակի Մադոյանի որդին)։ 1945-1953 թթ. սովորել է ծննդավայրի՝ Հովհաննես Թումանյանի անվան հայկական միջնակարգ դպրոցում, ապա շարունակել է Երևանում՝ 1954-1955 ուսումնական տարում ավարտելով Ղազարոս Աղայանի անվան դպրոցը։

Ընդունվել է Երևանի պետական համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետի հայոց լեզվի և գրականության բաժինը, որն ավարտել է 1961 թվականին։ Այնուհետև աշխատանքի է անցել նույն համալսարանում, պաշտոնավարել իբրև ԵՊՀ հրատարակչության խմբագիր, բանասիրական ֆակուլտետի մեթոդիստ, «Բանբեր Երևանի համալսարանի» գիտական պարբերականի խմբագրության գրական աշխատող, պատասխանատու քարտուղար, գլխավոր խմբագրի տեղակալ։ 1971 թվականից տեղափոխվել է Համալսարանի հայագիտական կենտրոն, նախ աշխատելով որպես ավագ գիտաշխատող, իսկ 1986 թվականից՝ լաբորատորիայի վարիչ, 2001 թվականից առաջատար գիտաշխատող։ 2007-2009 թթ. համատեղությամբ աշխատել է ՀՀ ԳԱԱ գրականության ինստիտուտում։ 2009-2015 թթ. Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի՝ «Էջմիածին» ամսագրի գլխավոր խմբագիրն է եղել։

1970 թ. «Առաքել Սյունեցի» ատենախոսության համար ստացել է բանասիրական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճան, իսկ 1985 թվականին պաշտպանել դոկտորական ատենախոսություն՝ «Միջնադարյան հայկական պոեմը (ԺԱ-ԺԶ դարեր)» թեմայով։ Այդ թվականից բանասիրական ֆակուլտետում կատարել է նաև դասախոսական աշխատանք, 1994 թ. մրցույթով ընտրվել է ժուռնալիստիկայի ամբիոնի պրոֆեսոր և դասավանդել «Հայ գրքի պատմություն» առարկան։ Հայ մատենագրության պատմություն է դասավանդել Երուսաղեմի Ժառանգավորաց վարժարանում և ԷԷջմիածնի Գևորգյան ճեմարանում։

1962 թվականից հայոց հին գրականության պատմությանը նվիրված հոդվածներով, հրապարակումներով, գրախոսություններով հանդես է եկել Հայաստանի և սփյուռքի գիտական և գրական-հասարակական պարբերականներում՝ հատուկ ուշադրություն հատկացնելով հին գրականության ժանրային համակարգի ուսումնասիրությանը։ Հրատարակել է մենագրություններ, կազմել, առաջաբաններով ու ծանոթագրություններով օժտել է տարբեր բնույթի ժողովածուներ, թարգմանել (գրաբարից և ռուսերենից), խմբագրել բազմաթիվ գրքեր։

Հայաստանի գրողների միության անդամ է։

ՊարգևներԽմբագրել

2009 թ. Ն.Ս.Օ. Տ.Տ. Գարեգին Բ. Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի ձեռամբ պարգևատրվել է «Սուրբ Սահակ-Սուրբ Մեսրոպ»[1] շքանշանով։

ԵրկերԽմբագրել

  1. Միջնադարյան հայկական պոեմը, Եր., 1985,
  2. Հայ-ռուսական գրական փոխառնչություններ, Եր., 1985,
  3. Առաքել Սյունեցի բանաստեղծը, Եր., 1987,
  4. Խորհուրդ մեծ և սքանչելի. Ներածութիւն հայ մատենագրութեան, Երուսաղէմ, 1995,
  5. Հայ միջնադարյան քնարերգություն (Լ. Մկրտչյանի աշխատակցությամբ), Եր., 1996,
  6. Ոսկեփորիկ (Վ. Ներսիսյանի աշխատակցությամբ), Եր., 1997,
  7. Երուսաղեմ, Երուսաղեմ..., Եր., 1999,
  8. Ուղեգրություններ (հայերեն - իսպաներեն), Եր., 2001,
  9. Զավակներ լույսի, առաքինության, Եր., 2001,
  10. Գրիգոր Լուսավորիչը ներբողներում (Գ. Մադոյանի աշխատակցությամբ), Եր., 2002,
  11. Խորհուրդ մեծ և սքանչելի (ռուսերեն), Եր., 2004։

Թարգմանություններ (գրաբարից)Խմբագրել

  1. Ղուկաս Սեբաստացի, Դավիթ Բեկի պատմությունը, Եր., 1988,
  2. Դաւիթ Բէկ կամ Պատմութիւն Ղափանցոց, Եր., 1992,
  3. Սիմեոն Լեհացի, Ուղեգրություն, Եր., 1997,
  4. Հայկական վարքեր և վկայաբանություններ, Եր., 1998,
  5. Կարդալով Նարեկացուն, Եր., 1999,
  6. Շարական (Գ. Մադոյանի աշխատակցությամբ), Եր., 2001,
  7. Թովմա Մեծոփեցի, Պատմագրական երկեր, Եր., 2003։

ԱղբյուրներԽմբագրել

  • «Հայկական համառոտ հանրագիտարան», հատ. 3, Երևան, 1999, էջ 510,
  • «Ով ով է. Հայեր (Կենսագրական հանրագիտարան)», հատ. 2, Երևան, 2007, էջ 10։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Արտաքին հղումներԽմբագրել