Օլավու Բիլակ (բրազ.-պորտ.՝ Olavo Bilac, դեկտեմբերի 16, 1865(1865-12-16)[1][2][3][…], Ռիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիայի կայսրություն - դեկտեմբերի 28, 1918(1918-12-28)[1][3][4][…], Ռիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա), բրազիլացի բանաստեղծ, լրագրող, թարգմանիչ: Եղել է պառնասիզմ գրական ուղղության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը Բրազիլիայում: 1907 թվականին Fon-Fon ամսագիրը նրան հռչակել է «բրազիլացի բանաստեղծների իշխան»: Բիլակը լայնորեն ճանաչվել ու համբավվել է հատկապես բրազիլական դրոշին ձոնած օրհներգի և պորտուգալերենին նվիրած տպավորիչ սոնետի շնորհիվ[5][6]: Նա եղել է Բրազիլական գրականության ակադեմիայի հիմնադիր անդամներից մեկը. այդ կաճառում մինչև իր վախճանը զբաղեցրել է 15-րդ աթոռը (1897-1918 թթ.): Հռչակվել է պարտադիր զինվորական ծառայության հովանավոր Բրազիլիայում, քանի որ եռանդուն կերպով պայքարել է երկրում զինվորական պարտադիր ծառայություն մտցնելու օգտին[7]:

Օլավու Բիլակ
Olavobil.jpg
Ծննդյան անունպորտ.՝ Olavo Brás Martins dos Guimarães Bilac
Ծնվել էդեկտեմբերի 16, 1865(1865-12-16)[1][2][3][…]
ԾննդավայրՌիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիայի կայսրություն
Վախճանվել էդեկտեմբերի 28, 1918(1918-12-28)[1][3][4][…] (53 տարեկան)
Վախճանի վայրՌիո դե Ժանեյրո, Բրազիլիա
ԳերեզմանCemitério de São João Batista
Մասնագիտությունլեզվաբան, բանաստեղծ, լրագրող և գրող
Լեզուպորտուգալերեն
ՔաղաքացիությունFlag of Brazil (1889–1960).svg Բրազիլիա
ԿրթությունՍան Պաուլուի համալսարան
Գրական ուղղություններպառնասիանիզմ
ԱնդամակցությունԲրազիլական գրականության ակադեմիա
Olavo Bilac signature.svg
Olavo Bilac Վիքիպահեստում

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ծնվել է Ռիո դե Ժանեյրոյում: 15 տարեկանում դարձել է դաշնային համալսարանի ուսանող, սկսելէ բժշկագիտություն ուսումնասիրել, բայց լրիվ դասընթացը չի ավարտել: Ավելի ուշ ընդունվել է Սան Պաուլուի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետը, բայց այս բարձրագույն ուսումնական հաստատությունն էլ անավարտ թողնելով՝ տարվել է լրագրությամբ ու գրական աշխատանքով: Բացի այդ, պետական ծառայության է անցել՝ որպես դպրոցական տեսուչ: Նրա առաջին սոնետը տպագրվել է 1884 թվականին, Gazeta de Notícias-ում: 1891 թվականին չորս ամսով բանտարկվել է երկրի նախագահ Ֆլորիան Պեյշոտուի դեմ բողոքի ցույցերի մասնակցելու պատճառով: 1897 թվականին նրա անվան շուրջ աղմուկ է բարձրացել նաև այն կապակցությամբ, որ ավտոմեքենայի կառավարումը կորցնելով՝ բախվել է ծառին, այդպիսով՝ դարձել է ավտովթարում հայտնված առաջին մարդը Բրազիլիայում:

Բիլակը, չափածո գործերից զատ, հեղինակել է նաև երգիծական երկեր, պատմվածքներ, քրոնիկներ, մանկական ստեղծագործություններ, հրատարակության է պատրաստել մի շարք դասագրքեր: Բացի այդ, գերմաներենից մեծ վարպետությամբ թարգմանել է Վիլհելմ Բուշի գլուխգործոցը համարվող երկը՝ «Max und Moritz»-ը և լույս ընծայել Juca e Chico խորագրով[8]:

Բիլակը երբևէ չի ամուսնացել, երեխաներ չի ունեցել: 1917 թվականին դարձել է Սան Պաուլուի համալսարանի պատվավոր պրոֆեսոր, չնայած բարձրագույն կրթություն չուներ:

ԵրկերԽմբագրել

  • Poesias (1888)
  • O Esqueleto (1890 — Պարդալ Մալեի հեղինակակցությամբ)
  • Crônicas e Novelas (1894)
  • Crítica e Fantasia (1904)
  • Conferências Literárias (1906)
  • Tratado de Versificação (1910 — Գիմարայնշ Պասոսի հեղինակակցությամբ)
  • Dicionário de Rimas (1913 — Գիմարայնշ Պասոսի հեղինակակցությամբ)
  • Ironia e Piedade (1916)

ԳրականությունԽմբագրել

  • Goldberg, Isaac (1922). "Olavo Bilac." In: Brazilian Literature. New York: Alfred A. Knoff, p. 188–209.
  • Mario Monteiro: Bilac e Portugal. Agencia Ed. Brasileira, Lisboa 1936.
  • A morte de Olavo Bilac : outras manifestações. In: Revista brasileira. Rio de Janeiro, Jg. 4, 1997, Nr. 13, S. 137–158.
  • Antonio Dimas: Olavo Bilac und Canudos. In: ABP. Zeitschrift zur portugiesischsprachigen Welt. ISSN 0947-1723. Jg. 1998, H. 2: Die Sozioreligiöse Bewegung von Canudos (1893-1897), Teil II: Literatur, Presse und Kunst.
  • Ruy Castro: Bilac vê estrelas. Companhia das Letras, São Paulo 2000, ISBN 85-359-0082-9.
  • Alvaro Santos Simões Junior: A sátira do parnaso : estudo da poesia satírica de Olavo Bilac publicada em periódicos de 1894 a 1904. Ed. UNESP, São Paulo 2007, ISBN 978-85-7139-762-0.

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 Itaú Cultural Enciclopédia Itaú Cultural (порт.)São Paulo: Itaú Cultural, 1987. — ISBN 978-85-7979-060-7
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Discogs — 2000.
  4. 4,0 4,1 4,2 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  5. http://intervox.nce.ufrj.br/~edpaes/flor.htm |publicado=Intervox.nce.ufrj.br |obra= |título=Nossa língua, nossa pátria - "Última flor do Lácio, inculta e bela" |data=2000 |autor=Eduardo Fernandes Paes |acessodata=23 de janeiro de 2010 |arquivourl=https://web.archive.org/web/20090209190041/http://intervox.nce.ufrj.br/~edpaes/flor.htm |arquivodata=2009-02-09 |urlmorta=yes }}
  6. http://www.infoescola.com/literatura/analise-do-poema-lingua-portuguesa/ |publicado=Infoescola.com |obra= |título= Análise do poema "Língua Portuguesa |data = 2009 |autor = Paula Perin dos Santos |acessodata=23 de janeiro de 2010 }}
  7. http://www.16csm.eb.mil.br/web/index.php?option=com_content&view=article&id=4&catid=4%7Cauthor=%7Ctitle=Olavo(չաշխատող հղում) Bilac: patrono do Serviço Militar|publisher=16ª circunscrição de serviço militar|date=|acessdate=17 december 2010|archiveurl=https://www.webcitation.org/6Fii7A0p5?url=http://www.16csm.eb.mil.br/web/index.php?option=com_content%7Carchivedate%3D2013-04-08%7D%7D
  8. http://www.unicamp.br/iel/memoria/Ensaios/LiteraturaInfantil/jucaechico/jcindice.htm |publicado=Unicamp.br |obra= |autor=BUSCH, Wilhelm |título=Juca e Chico História de Dois Meninos em Sete Travessuras. (tradução: Olavo Bilac) 11ª edição. São Paulo: Melhoramentos, s/d. |data= |acessodata= }}

Արտաքին հղումներԽմբագրել

Վիքիդարանը ունի բնօրինակ գործեր, որոնց հեղինակն է՝
Պորտուգալերեն Վիքիդարանում կա այս հոդվածին վերաբերող բնօրինակ տեքստ:
Նախորդող՝
Gonçalves Dias (patron)
 
Brazilian Academy of Letters – Occupant of the 15th chair

1897–1918
Հաջորդող՝
Amadeu Amaral