Սուրինամյան պիպա
Սուրինամյան պիպա
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Կենդանիներ
Տիպ Քորդավորներ
Դաս Երկկենցաղներ
Կարգ Անպոչներ
Ընտանիք Պիպայիններ
Տեսակ Ամերիկյան պիպա
Լատիներեն անվանում
Pipa pipa (Linnaeus, 1758)
Հատուկ պահպանություն

Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերների որոնում
Վիքիպահեստում




Սուրինամյան պիպա կամ ամերիկյան պիպա (լատ.՝ Pipa pipa), անպոչ երկկենցաղների կարգի պիպայինների ընտանիքին պատկանող կենդանատեսակ։

Տարածված է միայն Հարավային Ամերիկայում։

ՏարածվածությունԽմբագրել

Տարածված է Հարավային Ամերիկա մայրցամաքում։ Ապրում է Սուրինամում, Բրազիլիայում և Գայանայում։ Բնական ամենամեծ արեալները գտնվում են Սուրինամ պետության տարածքում, որից էլ գալիս է կենդանատեսակի անվանումը։

Ապրում է ռոգիչ ջրանցքներում, տնկադաշտերում, երաշտի ժամանակ գտնվում է գրեթե չորացած ջրափոսերում, իսկ անձրևից հետո՝ թափառում ջրով ողողված անտառում։

ՆկարագրությունԽմբագրել

Երկարությունը հասնում է 20 սմ-ի։ Մեջքը դեղնավուն է, երբեմն՝ սևագորշ։ Մեջքը դեղնավուն է, որի վրայով երբեմն ձգվում է մուգ զոլ։

Մաշկը կնճռոտ է՝ բազմաթիվ փոսիկներով։ Բերանի անկյուններից և աչքերի մոտից կախված են մաշկային կտորներ։ Աչքերը փոքր են։

Վարում է ջրային կենսակերպ, չնայած շնչառական օրգանները թոքերն են, որը առանձնյակի մոտ բավականին լավ է զարգացած։

ԲազմացումԽմբագրել

Բաժանասեռ կենդանիներ են, սեռական դիմորֆիզմը արտահայտնված չէ։ Բեղմնավորումը ներքին է։ Սուրինամյան պիպան ձվադրում է անձրևի ժամանակ։

Պիպան, դեպի վեր շրջելվ ձվադիրը, ձվերը դնում է մեջքի մաշկի փոսիկների մեջ։ Արուն, թաթիկով սեղմելով ձվադիրը, օգնում է ձվերը դուրս հանելուն և փոսիկների մեջ տեղավորելու գործընթացին։

Դրանից հետո էգը առատ լորձ է արտադրում, որով ծածկում է ձվերը։ Յուրաքանչյուր փոսիկի խորությունը 10-15 մմ է, իսկ նրանց մեջ տեղավորած ձվերի տրամագիծը՝ 6-7 մմ։ Ձվերի քաշը կազմում է միջինում 3 գ։ Ամեն բեղմնավորումից հետո դնում է 40-114 ձու։

82 օրից հետո ձվից դուրս են գալիս ձևավորված ֆիզիոլոգիական կառուցվածք ունեցող գորտերը։ Մաշկափոխանակությունից հետ առաջանում է փոսիկներվ նոր մաշկ[1]։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Հ․Ջ․ Գրիգորյան, Ողնաշարավորներ, Հայերեն կենդանաբանական տերմինաբանություն (վերլուծություն և սկզբունքներ) (խմբ. Հ․Գ․ Խաչատրյան), «ՀՀ ԳԱԱ Գիտություն հրատարակչություն», 2008, էջ 159 — 264 էջ. — 300 հատ, ISBN 978-5-8080-0723-9։