Սովորական տատրակ
Սովորական տատրակ
Սովորական տատրակ
Դասակարգում
Թագավորություն  Կենդանիներ (Animalia)
Տիպ/Բաժին Քորդավորներ (Chordata)
Ենթատիպ Ողնաշարավորներ (Vertebrata)
Դաս Թռչուններ (Aves)
Կարգ Columbiformes
Ընտանիք Աղավնազգիներ (Columbidae)
Ցեղ Տատրակներ (Streptopelia)
Տեսակ Սովորական տատրակ (S. turtur)
Միջազգային անվանում
Streptopelia turtur
Կարգավիճակ
Հատուկ պահպանության կարգավիճակ՝ Status iucn3.1 VU hy.svg
Խոցելի տեսակ

Սովորական տատրակ (լատ.՝ Streptopella turtur), աղավնազգիների ընտանիքի, տատրակների ցեղի թռչուն։ Բնադրող-չվող է, քիչ տարածված։

Արտաքին կառուցվածքԽմբագրել

Մարմնի երկարությունը 26-28 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 47-53 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 110-130 գ։ Հասունի փետրածածկը վերևից դարչնանարնջագույն է, փետուրների կենտրոնները՝ սև, թևի միջնամասը՝ մոխրակապույտ։ Վիզը և կուրծքը վարդագույն են՝ բաց մանուշակագույն երանգով։ Վզի կողքերին կան սև ու սպիտակ զոլավոր հատվածներ։ Պոչը սև է՝ երիզված սպիտակ շերտով։ Աչքերը կարմիր են, ակնօղակը՝ կարմրավուն։ Երիտասարդն ավելի խամրած է, իսկ վզի բծերը բացակայում են։

ԿենսակերպԽմբագրել

Թռիչքն արագ է, ճարպիկ, մեղմ ծափաթափահարումներով։ Թռչում կամ վայրէջք է կատարում՝ պոչը հովհարանման բացած, թևերի հաճախակի կարճ թափահարումներով։ Բնակվում է նոսրանտառներում, այգիներում և այլն։

ՍննդառությունԽմբագրել

Սնվում է հիմնականում սերմերով։

ԲնադրումԽմբագրել

Գարնանային վերադարձը՝ ապրիլի վերջից մայիսի սկիզբը։ Բնադրում է ծառերի ճյուղերին, հաճախ՝ նաև բնակավայրերի ծայրամասերի ջրափնյա ուռուտներում։ Բույնը անփույթ (տրամագիծը՝ 12-20 սմ), նոսր հարթակ է՝ ճյուղերից։ Դնում է 30 մմ տրամագծով, սպիտակ 2 ձու։ Թխսակալում է էգը՝ 13-14 օր (անազատ պայմաններում՝ 16-17 օր)։ 20-22 օրական ձագերը վստահ տիրապետում են թռիչքին և թողնելով բույնը, կազմում են երիտասարդ թռչունների ոչ մեծ խմբեր, այցելում ցանքատարածություններ։ Հաճախ հանդիպում են նաև փոքրիկ խմբերով (3-4 և ավելի թռչուն)՝ էլեկտրական լարերին նստած։ Աշնանային չուն՝ սեպտեմբերից հոկտեմբերի սկիզբը։ Համարվում է սիրողական որսորդության թռչուն։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։