Բացել գլխավոր ցանկը

Ռայմունդ Լուլի (իսպ.` Lulio, լատինացված Lullius), Ռայմունդ (մոտ 1235-մոտ 1315), փիլիսոփա, աստվածաբան, կատալանյան գրականության հիմնադիր և դասական։ Ֆրանցիսկյան միաբանության անդամ, միսիոներ։

Ռայմունդ Լուլի
լատ.՝ Raymundus Lullius
Ramon Llull.jpg
Ծնվել էմոտ. 1232
ԾննդավայրՊալմա դե Մալյորկա, Իսպանիա[1]
Մահացել էմոտ. 1316[2][3]
Մահվան վայրՄիջերկրական ծով
ՔաղաքացիությունKingdom of Majorca[4]
Կրոնկաթոլիկություն
ԿրթությունՄոնպելիեի համալսարան
ԵրկերFelix or the Book of Wonders, Blanquernation, Book of the Beasts, Tree of Science և Ars magna
Մասնագիտությունփիլիսոփա, գրող, աստվածաբան, միսիոներ, աստղագուշակ, բանաստեղծ և հոգևորական
Ստորագրություն
Lullus-Autograph 1256.png
Ramon Llull Վիքիպահեստում

Քարոզել է Հայաստանում, Կիպրոսում և Հյուսիսային Աֆրիկայում։ Պահպանվել է Լուլի մոտ 300 երկ։ Հակադրվելով ավեռոիզմին և երկակի ճշմարտության ուսմունքին, գտնում էր, որ ճշմարիտ ճանաչողությունը հնարավոր է հայտնությամբ։ Աշխարհը, ըստ նրա, աստծու սիմվոլ է, յուրաքանչյուր իրի մեջ արտացոլված է աստվածային «կատարելություն», որոնց ճանաչողությամբ բացահայտվում են աստծու գործողության սկզբունքները։ «Մեծ արվեստ» երկում Լուլի մշակել է տրամաբանական գործողությունների մոդելավորման եղանակներ։ Նրան է պատկանում տրամաբանական մեքենա ստեղծելու առաջին փորձը։ Տրամաբանության մեջ կոմբինատորային մեթոդի հիմնադիրներից է։

Լուլին 1301 թվականին եղել է Կիլիկիայի Այաս քաղաքում, ուր գրել է աստվածաբանական մի եզր (De iis quae homo de Deo debet credere), հավանաբար նաև քարոզել է, սակայն քաղ. անբարենպաստ պայմանների պատճառով այնտեղից հեռացել է (տես Ալիշան Ղ., Աիսուան, 1885, էջ 394)։ Պոեմների և փիլ. վեպի հեղինակ է։ Գրել է կատալոներեն և արաբերեն, սակայն առավելապես պահպանվել են լատ. թարգմանությունները։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 4, էջ 676