Միշել Տեմեր

քաղաքական գործիչ, Բրազիլիայի նախագահ (2016-2018)

Միշել Միգել Էլիաս Տեմեր Լուլիա (բրազ.-պորտ.՝ Michel Miguel Elias Temer Lulia, սեպտեմբերի 23, 1940(1940-09-23)[2][3][4], Տիետե, Սան Պաուլու, Բրազիլիա), բրազիլացի քաղաքական գործիչ, իրավաբան և գրող, եղել է Բրազիլիայի 37-րդ նախագահը (2016 թվականի օգոստոսի 31-ից մինչև 2018 թվականի դեկտեմբերի 31-ը)։ Պաշտոնը ստանձնել է իր նախորդի՝ Դիլմա Ռուսեֆի պաշտոնանկությունից և պաշտոնից հեռացնելուց հետո։ Նա Բրազիլիայի 24-րդ փոխնախագահն էր 2011 թվականից և նախագահի պաշտոնակատարը 2016 թվականի մայիսի 12-ից, երբ Ռուսեֆի լիազորություններն ու պարտականությունները կասեցվեցին՝ մինչև պաշտոնանկության դատավարությունը[8]։

Միշել Տեմեր
բրազ.-պորտ.՝ Michel Temer
(37-րդ) Բրազիլիայի նախագահ
օգոստոսի 31, 2016 - դեկտեմբերի 31, 2018
Պաշտոնակատարում՝ մայիսի 12, 2016 – գոստոսի 31, 2016
Նախորդող Դիլմա Ռուսեֆ
Հաջորդող Ժաիր Բոլսոնարու
(24-րդ) Բրազիլիայի փոխնախագահ
հունվարի 1, 2011 - օգոստոսի 31, 2016
Նախորդող Ժոզե Ալենկար
Հաջորդող Համիլթոն Մոուրան
Պատգամավորների պալատի նախագահ
փետրվարի 2, 2009 - դեկտեմբերի 17, 2010
Նախորդող Արլինդո Կինալյա
Հաջորդող Մարկո Մայա
փետրվարի 5, 1997 - փետրվարի 14, 2001
Նախորդող Լուիս Էդուարդու Մագալյանս
Հաջորդող Էսիո Նևես
Բրազիլական դեմոկրատական շարժում կուսակցության նախագահ
սեպտեմբերի 9, 2001 - ապրիլի 5, 2016
Նախորդող Ջադեր Բարբալյո
Հաջորդող Ռոմերո Խուկա
Պատգամավորների պալատի անդամ
ապրիլի 6, 1994 - դեկտեմբերի 30, 2010
մարտի 16, 1987 - փետրվարի 1 1991
Սան Պաուլոյի Հասարակական անվտանգության քարտուղար
հունվարի 6, 1993 - նոյեմբերի 27, 1993
Նախորդող Պաուլո դե Տարսո Մենդոնսա
Հաջորդող Օդիր Պորտո
 
Կուսակցություն՝ Բրազիլական դեմոկրատական շարժում
Կրթություն՝ Pontifícia Universidade Católica de São Paulo?, Սան Պաուլոյի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետ և Սան Պաուլուի համալսարան
Գիտական աստիճան՝ իրավաբանական գիտությունների դոկտոր
Մասնագիտություն՝ քաղաքական գործիչ, փաստաբան, բանաստեղծ և միջազգային ֆորումի մասնակից
Դավանանք Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցի[1]
Ծննդյան օր սեպտեմբերի 23, 1940(1940-09-23)[2][3][4] (83 տարեկան)
Ծննդավայր Տիետե, Սան Պաուլու, Բրազիլիա
Քաղաքացիություն  Բրազիլիա
Ի ծնե անուն բրազ.-պորտ.՝ Michel Miguel Elias Temer Lulia[5]
Ամուսին Marcela Temer?[6][7] և Maria Célia de Toledo?[6][7]
Զավակներ Maristela Temer? և Michel Temer Filho?
 
Ինքնագիր
 
Պարգևներ
Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետ, Դանեբրոգի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ, Grand Officer of the Order of Prince Henry, Քրիստոսի զինվորական շքանշանի մեծ խաչ, Ռիու Բրանկու շքանշան և Արժանիքների ազգային շքանշան

2016 թվականի օգոստոսի 31-ին Սենատի ձայները 61-20 հարաբերակցությամբ՝ Ռուսեֆին պաշտոնից հեռացնելու վերաբերյալ նշանակում էր, որ որ Տեմերը փոխարինեց նրան և զբաղեցրեց իր երկրորդ ժամկետի մնացած մասը։ Իր պաշտոնավարման առաջին ելույթում Տեմերը կոչ է արել ստեղծել «ազգային փրկության» կառավարություն և խնդրել բրազիլացի ժողովրդի վստահությունը[9]։ Նաև հայտարարել է կենսաթոշակային համակարգի և աշխատանքային օրենսդրությունը հիմնանորոգելու, ինչպես նաև պետական ծախսերը սահմանափակելու իր մտադրության մասին[10]։

2017 թվականի հարցումը ցույց է տվել, որ Տեմերի վարչակազմը ստացել է հանրության 7%-ի հավանությունը, ընդ որում հարցվածների 76%-ը կողմ է եղել Տեմերի հրաժարականին[11]։ Չնայած համատարած բողոքներին՝ Տեմերը հրաժարվել է հրաժարական տալ[12]։ 2018 թվականին Բրազիլիայի համընդհանուր ընտրություններում Տեմերը չառաջադրվեց նախագահի պաշտոնում և նրան հաջորդել է Ժաիր Բոլսոնարուն։

Վաղ կյանք և կրթություն խմբագրել

Միշել Տեմերը ծնվել է Սան Պաուլո նահանգի Տիետե քաղաքում, Տեմերը Նախուլ «Միգել» Էլիաս Տեմեր Լուլիայի և Մարչի Բարբար Լուլիայի որդին է՝ մարոնիական կաթոլիկ լիբանանցի ներգաղթյալներ, ովքեր Բրազիլիա են եկել 1925 թվականին[13][14]։ Նրա ծնողները երեք ավագ եղբայրների ու քույրերի հետ ներգաղթել են Բրազիլիա՝ հյուսիսային Լիբանանում գտնվող Բտաաբուրա փոքրիկ գյուղից՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի պատճառով սովից և անկայունությունից փրկվելու համար։ Բրազիլիայում նրա ծնողները ևս հինգ երեխա են ունեցել, իսկ Տեմերը նրանցից ամենափոքրն է։ Տեմերը վարժ չի տիրապետում արաբերենին, բայց կարողանում է տարբերել այդ լեզվով խոսակցության թեման[15][16][17]։

Մանուկ հասակում Տեմերը երազում էր դաշնակահար դառնալ։ Սակայն նրա քաղաքում դաշնամուրի ուսուցիչներ չկային[18]։ Դեռահաս տարիքում նա ցանկանում էր գրող դառնալ[19]։ Ավագ դպրոցի առաջին կուրսում քիմիայի և ֆիզիկայի դասերը ձախողելուց հետո նա հրաժարվեց «curso científico» դասընթացից, որն առաջնահերթություն էր տալիս ճշգրիտ գիտություններին և մաթեմատիկային։ 1957 թվականին նա տեղափոխվեց Սան Պաուլո՝ ավարտելու միջնակարգ դպրոցը «curso classico»-ում, որը կազմված էր հիմնականում հումանիտար գիտությունների և լեզուների առարկաներից։

1959 թվականին, ինչպես իր չորս ավագ եղբայրները, նա ընդունվեց Սան Պաուլոյի համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետը, որն ավարտեց 1963 թվականին[20]։ Ուսումնառության առաջին տարում նա մտել է քաղաքականություն՝ դառնալով դպրոցի ուսանողական միության գանձապահ։ 1962 թվականին Տեմերն առաջադրվել է միության նախագահի պաշտոնի համար, սակայն 82 ձայնի տարբերությամբ պարտվել է[20]։

Տեմերը չեզոք է մնացել մինչև 1964 թվականի պետական հեղաշրջումը[19]։ Ռազմական իշխանության սկզբնավորմամբ նա հեռացավ քաղաքականությունից։ 1974 թվականին նա ստացել է հանրային իրավունքի դոկտորի աստիճան Սան Պաուլոյի Հայրապետական կաթոլիկ համալսարանից (ՍՊ-ՀԿՀ)։

Տեմերը բազմիցս հաստատել է, որ ինքը կաթոլիկ է[21]։

Ակադեմիական կարիերա խմբագրել

 
Փոխնախագահ Տեմերը ստանում է «Դատական արժանիքների համար» մեդալ, 2013 թվականի հոկտեմբեր:

1968 թվականին Տեմերը սկսեց սահմանադրական իրավունք դասավանդել ՍՊ-ՀԿՀ-ում, որտեղ նա նաև դասավանդում էր քաղաքացիական իրավունք, եղել է ասպիրանտուրայի բաժնի և Բրազիլիայի սահմանադրական իրավունքի ինստիտուտի տնօրեն, ինչպես նաև Սահմանադրական իրավունքի Իբերա-Ամերիկյան ինստիտուտի անդամ։

Հրատարակություններ խմբագրել

Տեմերը սահմանադրական իրավունքի չորս հիմնական աշխատություններ է հրատարակել։ Նրա ամենահայտնի գիրքը «սահմանադրական իրավունքի տարրեր»-ն է, որը հրատարակվել է 1982 թվականին և վաճառվել է ավելի քան 240,000 օրինակով[22]։ Գրքում հիմնական ուշադրությունը տրված է բրազիլական պետության կազմակերպման, հատկապես իշխանությունների տարանջատման վրա։

Նրա 2006 թվականի «Ժողովրդավարություն և քաղաքացիություն» գիրքը ընդգծեց օրենքի արդիականությունը և ներառեց նրա ելույթներից մի քանիսը որպես դաշնային պատգամավոր։ Իր աշխատություններում նա իրեն դրսևորել է որպես պառլամենտարիզմի և քաղաքական հետկանչման համակարգի կողմնակից՝ ընդդիմանալով տնտեսական ինտերվենցիաներին և հարկերի բարձրացմանը[23]։

Սակայն նա իրեն գրող համարեց միայն 2013 թվականին, երբ հրատարակեց «Անանուն մտերմություն» բանաստեղծությունների ժողովածուն։ Այն բաղկացած է 120 բանաստեղծություններից, որոնցից շատերը գրվել են անձեռոցիկների վրա Սան Պաուլո-Բրազիլիա թռիչքի ժամանակ[23]։ Տեմերն ասել է, որ բանաստեղծություններ գրելն օգնել է իրեն վերականգնվել «օրենսդրական քաղաքականության ամուլ ասպարեզից»[24]։

Անձնական կյանք խմբագրել

Առողջական վիճակ խմբագրել

2017 թվականի վերջին երկու ամիսների ընթացքում Տեմերը երեք անգամ վիրահատվում է[25]։ Հոկտեմբերի 27-ին նա շագանակագեղձի վիրահատություն է տանում[25]։ Ըստ նախագահի մամուլի ծառայության՝ վիրահատությունն անցել էր առանց բարդությունների[25]։ Նրա մոտ ախտորոշվել էր շագանակագեղձի բարորակ գերաճ[25]։ Դեկտեմբերի 30-ին բժիշկները Բրազիլիայի նախագահ Միշել Տեմերի մոտ ախտորոշում են միզուղիների վարակ[25]։ Նախագահը հետազոտվում է Բրազիլիայի մայրաքաղաքի նախագահական նստավայրում՝ Ժաբուրու պալատում, որտեղ Տեմերն ապրում էր կնոջ և որդու հետ[25]։ Ավելի վաղ Տեմերը ստիպված է լինում չեղարկել հանգստյան օրերին Ռիո դե Ժանեյրո նշանակված այցը[25]։ Նա մտադիր էր Ամանորը դիմավորել Ռեստինգա դա Մարամբայա ռազմածովային բազայում, սակայն դրա տարածքում բացակայող բժշկական ենթակառուցվածքի պատճառով հրաժարվում այդ մտքից[25]։

Ծանոթագրություններ խմբագրել

  1. http://londres.itamaraty.gov.br/en-us/president_michel_temer.xml
  2. 2,0 2,1 Cardenas N. Encyclopædia Britannica
  3. 3,0 3,1 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
  4. 4,0 4,1 Munzinger Personen (գերմ.)
  5. 5,0 5,1 http://www.fgv.br/cpdoc/acervo/dicionarios/verbete-biografico/michel-miguel-elias-temer-lulia
  6. 6,0 6,1 https://gcn.net.br/noticias/318480/franca/2018/4/m
  7. 7,0 7,1 https://noticias.uol.com.br/politica/ultimas-noticias/2016/05/12/jovem-temer-ganhava-correio-elegante-e-fazia-mais-politica-do-que-estudava.htm
  8. Watts Jonathan (12 May 2016)։ «Dilma Rousseff suspended as senate votes to impeach Brazilian president»։ The Guardian (անգլերեն)։ ISSN 0261-3077։ Վերցված է 3 September 2016 
  9. «Brazil impeachment: New leader Temer calls for trust»։ BBC News (British Broadcasting Corporation)։ 13 May 2016։ Վերցված է 13 May 2016 
  10. Magalhaes Luciana, Jelmayer Rogerio (31 August 2016)։ «Michel Temer Seeks New Start as Brazil's President»։ The Wall Street Journal։ ISSN 0099-9660։ Վերցված է 3 September 2016 
  11. Phillips Dom (26 June 2017)։ «President Michel Temer of Brazil Is Charged With Corruption»։ The New York Times։ Վերցված է 23 July 2017 
  12. Romero Simon (26 May 2017)։ «Their Government in Chaos, Brazilians Fear the Joke Is on Them»։ The New York Times։ Վերցված է 28 May 2017 
  13. «Biografia – Michel Temer, presidente da República»։ Portal do Planalto (պորտուգալերեն)։ 12 May 2016 
  14. Arias Juan (10 April 2015)։ «O cardeal Temer»։ El País Brasil (պորտուգալերեն)։ Վերցված է 2 February 2017 
  15. Daniel Isaura (25 March 2013)։ «Os planos de Michel Temer para o mundo árabe»։ ANBA.com.br։ Agência de Notícias Brasil-Árabe։ Արխիվացված է օրիգինալից 1 July 2016-ին։ Վերցված է 26 April 2016 
  16. «Conciliador, 'charmosão' e 'mordomo de filme de consternação': afinal, quem é Michel Temer»։ Entretenimento bit։ 30 March 2016։ Վերցված է 26 April 2016 
  17. Bercito Diogo (14 June 2015)։ «Origem de políticos brasileiros, Líbano tem rua com nome de Michel Temer»։ Folha de S.Paulo (պորտուգալերեն)։ Grupo Folha։ Վերցված է 2 May 2016 
  18. Ceolin Adriano, Motta Severino։ «Agora com Dilma, Temer quase foi vice de Serra»։ Último Segundo։ Վերցված է 22 January 2017 
  19. 19,0 19,1 Rodas Sérgio։ «Se houver impeachment, Michel Temer será 22º advogado a presidir o Brasil»։ Consultor Jurídico (pt-BR)։ Վերցված է 22 January 2017 
  20. 20,0 20,1 Cappelletti Milton։ «Michel Temer, o paciente. Quem é o sucessor de Dilma Rousseff»։ Observador (pt-PT)։ Վերցված է 23 January 2017 
  21. «Vilarejo libanês do 'filho Michel Temer' segue igreja ortodoxa grega»։ Folha de S.Paulo։ Grupo Folha։ 8 May 2016։ Վերցված է 2 February 2017 
  22. Guimarães Thiago (31 March 2016)։ «Conheça Temer, poeta chamado de 'charmosão' e de professor 'bonzinho'»։ Folha de S.Paulo (պորտուգալերեն)։ Grupo Folha։ Վերցված է 23 January 2017 
  23. 23,0 23,1 «Livros revelam posições de Temer, que também se arriscou na poesia»։ Consultor Jurídico (pt-BR)։ Վերցված է 23 January 2017 
  24. «Michel Temer lança livro de poesia em São Paulo»։ www.faditu.com.br (pt-BR)։ Արխիվացված է օրիգինալից 1 June 2016-ին։ Վերցված է 23 January 2017 
  25. 25,0 25,1 25,2 25,3 25,4 25,5 25,6 25,7 «Globo. Բրազիլիայի նախագահի մոտ միզուղիների վարակ են ախտորոշել»։ news.am։ Վերցված է 2023-10-15