Բացել գլխավոր ցանկը

Մաշկային հիվանդություններ

Մաշկային հիվանդություններ, մաշկախտեր, մարդու և կենդանիների հիվանդությունների խումբ, որոնք բնորոշվում են մաշկի, դրա հավելումների (եղունգներ, մազեր) և տեսանելի լորձաթաղանթների ախտաբանական փոփոխություններով։ Առաջացման պատճառները կարող են լինել արտաքին և ներքին։ Արտաքինը պայմանավորված է մեխանիկական (վնասվածքներ, ճնշում, քերծում), ֆիզիկական (արևային ու ռադիոակտիվ ճառագայթներ, բարձր ու ցածր ջերմաստիճան), քիմիական (թթուներ, հիմքեր, պոլիմերներ են), կենսաբանական (բույսերի հյութեր, միջատներ, մանրէներ) գործոնների ազդեցությամբ։ Ներքինը՝ վարակիչ հիվանդությունների, թունավորումների, ներքին օրգանների ու ներզատիչ գեղձերի հիվանդությունների, նյութափոխանակության և արյան շրջանառության խանգարումների հետևանքով։ Առանձին և շատ տարածված խումբ են կազմում մաշկի ալերգիական հիվանդությունները, որոնք առաջանում են քիմիական որոշ նյութերի, սննդանյութերի, պոլիմերների, բույսերի ծաղկափոշու ադեցությունից։ Մաշկային հիվանդությունների առաջացման մեխանիզմում էական նշանակություն ունեն նյարդային համակարգի ֆունկցիոնալ խանգարումները։ Մաշկային հիվանդությունները բաժանվում են մի քանի խմբերի, թարախաբշտային (տես Թարախամաշկություն), պարազիտային կամ մակաբուծական (քոս, ոջլոտություն, դեմոդիկոզ), վիրուսային (հերպեսներ, գորտնուկներ, հպավարակիչ մոլյուսկ), տուբերկուլոզային, ժառանգական, անհայտ ծագումով, մաշկաբորբեր, էկզեմաներ, նեյրոմաշկախտեր, բշտային մաշկախտեր են։ Մաշկային հիվանդություններ կարող են դրսևորվել բծերով, բշաիկացանով, թարախաբշտիկացանով, հանգույցներով, թեփուոումով, քերծվածքներով, ճաքերով, խոցերով և այլն։ Որոշ մաշկային հիվանդությունների ընթանում են քորով, այրոցով, ցավերով։

Մաշկային հիվանդությունների արդյունավետ բուժման նպատակով ԽՍՀՄ-ում ստեղծվել է հիվանդների դիսպանսերային սպասարկում։ Բուժման և կանխարգելման միջոցառումները պայմանավորված են մաշկային հիվանդությունների առաջացնող պատճառների բնույթով։ Մաշկային հիվանդությունները ուսումնասիրում է մաշկաբանությունը։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 7, էջ 260 CC-BY-SA-icon-80x15.png