Ագուշտինա Բեսա-Լուիշ

Ագուշտինա Բեսա-Լուիշ (հոկտեմբերի 15, 1922(1922-10-15)[1][2][3][…], Vila Meã, Vila Nova de Cerveira - հունիսի 3, 2019(2019-06-03)[4][5][6], Պորտու), պորտուգալացի գրող, դրամատուրգ, երեխաների համար գրքերի հեղինակ:

Ագուշտինա Բեսա-Լուիշ
պորտ.՝ Agustina Bessa-Luís
Ագուշտինա Բեսա-Լուիշ.jpg
Ծնվել էհոկտեմբերի 15, 1922(1922-10-15)[1][2][3][…]
ԾննդավայրVila Meã, Vila Nova de Cerveira
Վախճանվել էհունիսի 3, 2019(2019-06-03)[4][5][6] (96 տարեկան)
Վախճանի վայրՊորտու
Մասնագիտությունգրող, սցենարիստ, դրամատուրգ և կենսագիր
Լեզուպորտուգալերեն
ՔաղաքացիությունFlag of Portugal.svg Պորտուգալիա
ԱնդամակցությունԲրազիլական գրականության ակադեմիա
ՊարգևներԿամոենսի պարգև Արվեստի և գրականության շքանշանի սպա Սանտիագոյի թուր շքանշանի Մեծ խաչ[7] honorary doctorate of the University of Porto? և Grand Officer of the Military Order of Saint James of the Sword?[7]

ԿենսագրությունԽմբագրել

Հայրը խոշոր վաճառական էր, որոշ ժամանակ աշխատել էր Բրազիլիայում: 1932 թվականին Ագուստինան ընտանիքի հետ տեղափոխվեց Պորտու: 1945 թվականին նա ամուսնացավ փաստաբան Ալբերտա Լուիշի հետ, բնակվում էր Կոիմբրայում, իսկ 1950 թվականից՝ Պորտուում: 1986-1987 թվականներին եղել է O Primeiro de Janeiro (Պորտու) թերթի գլխավոր խմբագիրը: 1990-1993 թվականներին եղել է Լիսաբոնի ազգային թատրոնի ռեժիսորը:

Դուստրը՝ Մոնիկա Բալդակին, նկարիչ է և գրող, թոռնուհին Լեոնոր Բալդակին, դերասանուհի է և գրող, խաղացել է տատիկի ստեղծագործությունների հիման վրա նկարահանված մի քանի ֆիլմերում:

ՍտեղծագործություններԽմբագրել

Վեպեր, վիպակներ, պատմվածքներԽմբագրել

  • 1948Mundo Fechado (վերահրատարակվել է 2004)
  • 1950Os Super-Homens
  • 1951—1953Contos Impopulares (նորավեպեր)
  • 1954 — Սիլվիլա/ A Sibila (Էսա դի Կեյրոշի մրցանակ, անգլ. թարգ.` 1953, ֆրանս. թարգ.` 1954, իսպաներեն և կատալոներեն թարգ.` 1981,գերմաներեն թարգ.` 1987)
  • 1956Os Incuráveis
  • 1957A Muralha
  • 1958O Susto
  • 1960Ternos Guerreiros
  • 1961O Manto
  • 1962O Sermão do Fogo
  • 1964As Relações Humanas: IOs Quatro Rios
  • 1965As Relações Humanas: IIA Dança das Espadas
  • 1966As Relações Humanas: IIICanção Diante de uma Porta Fechada
  • 1967A Bíblia dos Pobres: IHomens e Mulheres (Ազգային մրցանակ)
  • 1970A Bíblia dos Pobres: IIAs Categorias
  • 1971A Brusca (նորավեպեր)
  • 1975 — Երջանիկ մարդիկ/ As Pessoas Felizes
  • 1976Crónica do Cruzado Osb
  • 1977As Fúrias
  • 1979Fanny Owen (վեպ, էկրանավորվել է)
  • 1980O Mosteiro (Դոնա Դանիշ, Պորտուգալիայի ՊԵՆ ակումբի մրցանակներ)
  • 1983Os Meninos de Ouro
  • 1983Adivinhas de Pedro e Inês (պատմական վեպ)
  • 1984Um Bicho da Terra (պատմական վեպ փիլիսոփա Ուրիել Ակոստայի մասին)
  • 1984Um Presépio Aberto
  • 1985A Monja de Lisboa (պատմական վեպ միանձնուհի Մարգարիտա Մարիա Ալակոկի մասին)
  • 1987 — Հյուսիսային բակը/ A Corte do Norte (պատմական վեպ, էկրանավորվել է)
  • 1988Prazer e Glória
  • 1988A Torre (նորավեպ)
  • 1989Eugénia e Silvina
  • 1991 — Долина Авраама / Vale Abraão (վեպ, էկրանավորվել է)
  • 1992Ordens Menores(քննադատների մրցանակ)
  • 1994As Terras do Risco (վեպ, էկրանավորվել է)
  • 1994O Concerto dos Flamengos
  • 1995Aquário e Sagitário
  • 1996Memórias Laurentinas
  • 1997Um Cão que Sonha
  • 1998O Comum dos Mortais
  • 1999A Quinta Essência
  • 1999Dominga (նորավեպ)
  • 2001 — Անորոշության սկզբունքը/ O Princípio da Incerteza: I — Jóia de Família (վեպ, Պորտուգալիայի գրողների միության Մեծ մրցանակ, էկրանավորվել է)
  • 2002O Princípio da Incerteza: II — A Alma dos Ricos
  • 2003O Princípio da Incerteza: III — Os Espaços em Branco
  • 2004Antes de Degelo
  • 2005Doidos e Amantes
  • 2006 — Գիշերային պարեկ/ A ronda da noite

ԿենսագրականներԽմբագրել

  • 1979Santo António
  • 1979Ֆլորբելա Էշպանկա
  • 1981Սեբաստիան Ժոզե Պոմբալ
  • 1982Longos Dias Têm Cem Anos — Presença de Vieira da Silva
  • 1986Martha Telles: o Castelo Onde Irás e Não Voltarás

ՊիեսներԽմբագրել

  • 1958Inseparável ou o Amigo por Testamento
  • 1961As Etruscas
  • 1986 — Прекрасная португалка/ A Bela Portuguesa
  • 1992Estados Eróticos Imediatos de Soren Kierkegaard
  • 1996Party: Garden-Party dos Açores (էկրանավորվել է)
  • 1998Garret: O Eremita do Chiado

Ճամփորդական նոթեր, հուշեր, ակնարկներԽմբագրել

  • 1961Embaixada a Calígula (ճանապարհորդական նոթեր)
  • 1979Conversações com Dimitri e Outras Fantasias (էսսե)
  • 1980Arnaldo Gama — «Gente de Bem»
  • 1981A Mãe de um Rio (էկրանավորվել է)
  • 1982Antonio Cruz, o Pintor e a Cidade
  • 1982D.Sebastião: o Pícaro e o Heroíco
  • 1986Apocalipse de Albrecht Dürer
  • 1988Aforismos
  • 1991 — Բրազիլական գարեջրատուն/ Breviário do Brasil (ճամփորդի օրագիր)
  • 1994Camilo: Génio e Figura
  • 1995Um Outro Olhar sobre Portugal (ճամփորդական նոթեր)
  • 1996Alegria do Mundo I: escritos dos anos de 1965 a 1969
  • 1997Douro (Մոնիկա Բալդակի հետ միասին)
  • 1998Alegria do Mundo II: escritos dos anos de 1970 a 1974
  • 1998Os Dezassete Brasões
  • 1999 — Քնած գեղեցկուհին/ A Bela Adormecida (պատմվածք)
  • 2000O Presépio: Escultura de Graça Costa Cabral
  • 2000Contemplação Carinhosa da Angústia (էսսե)
  • 2001As Meninas
  • 2002 — Ագուշտինայի գիրքը/ O Livro de Agustina (ինքնակենսագրություն)
  • 2002Azul
  • 2002As Estações da Vida
  • 2004O Soldado Romano
  • 2012Civilidade (էսսե)
  • 2012 — Կաֆկա/ Kafkiana (էսսե)

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 FemBio: Банк інформації про видатних жінок, Frauendatenbank
  2. 2,0 2,1 Discogs — 2000.
  3. 3,0 3,1 Энциклопедия Брокгауз (գերմ.)
  4. 4,0 4,1 4,2 Bibliothèque nationale de France идентификатор BNF (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  5. 5,0 5,1 5,2 Gran Enciclopèdia Catalana (կատ.)Grup Enciclopèdia Catalana, 1968.
  6. 6,0 6,1 6,2 Babelio (ֆր.) — 2007.
  7. 7,0 7,1 ENTIDADES NACIONAIS AGRACIADAS COM ORDENS PORTUGUESAS

Արտաքին հղումներԽմբագրել