Ագուշտինա Բեսա-Լուիշ

Ագուշտինա Բեսա-Լուիշ (հոկտեմբերի 15, 1922(1922-10-15)[1][2][3][…], Vila Meã, Vila Nova de Cerveira - հունիսի 3, 2019(2019-06-03)[4][5][6], Պորտու, Պորտուգալիա), պորտուգալացի գրող, դրամատուրգ, երեխաների համար գրքերի հեղինակ։

Ագուշտինա Բեսա-Լուիշ
պորտ.՝ Agustina Bessa-Luís
Ագուշտինա Բեսա-Լուիշ.jpg
Ծնվել էհոկտեմբերի 15, 1922(1922-10-15)[1][2][3][…]
ԾննդավայրVila Meã, Vila Nova de Cerveira
Վախճանվել էհունիսի 3, 2019(2019-06-03)[4][5][6] (96 տարեկան)
Վախճանի վայրՊորտու, Պորտուգալիա
Մասնագիտությունգրող, սցենարիստ, դրամատուրգ, կենսագիր և վիպասան
ՔաղաքացիությունFlag of Portugal.svg Պորտուգալիա
ԱնդամակցությունԲրազիլական գրականության ակադեմիա
Պարգևներ

ԿենսագրությունԽմբագրել

Հայրը խոշոր վաճառական էր, որոշ ժամանակ աշխատել էր Բրազիլիայում։ 1932 թվականին Ագուստինան ընտանիքի հետ տեղափոխվեց Պորտու։ 1945 թվականին նա ամուսնացավ փաստաբան Ալբերտա Լուիշի հետ, բնակվում էր Կոիմբրայում, իսկ 1950 թվականից՝ Պորտուում։ 1986-1987 թվականներին եղել է O Primeiro de Janeiro (Պորտու) թերթի գլխավոր խմբագիրը։ 1990-1993 թվականներին եղել է Լիսաբոնի ազգային թատրոնի ռեժիսորը։

Դուստրը՝ Մոնիկա Բալդակին, նկարիչ է և գրող, թոռնուհին Լեոնոր Բալդակին, դերասանուհի է և գրող, խաղացել է տատիկի ստեղծագործությունների հիման վրա նկարահանված մի քանի ֆիլմերում։

ՍտեղծագործություններԽմբագրել

Վեպեր, վիպակներ, պատմվածքներԽմբագրել

  • 1948Mundo Fechado (վերահրատարակվել է 2004)
  • 1950Os Super-Homens
  • 1951—1953Contos Impopulares (նորավեպեր)
  • 1954 — Սիլվիլա/ A Sibila (Էսա դի Կեյրոշի մրցանակ, անգլ. թարգ.` 1953, ֆրանս. թարգ.` 1954, իսպաներեն և կատալոներեն թարգ.` 1981,գերմաներեն թարգ.` 1987)
  • 1956Os Incuráveis
  • 1957A Muralha
  • 1958O Susto
  • 1960Ternos Guerreiros
  • 1961O Manto
  • 1962O Sermão do Fogo
  • 1964As Relações Humanas: IOs Quatro Rios
  • 1965As Relações Humanas: IIA Dança das Espadas
  • 1966As Relações Humanas: IIICanção Diante de uma Porta Fechada
  • 1967A Bíblia dos Pobres: IHomens e Mulheres (Ազգային մրցանակ)
  • 1970A Bíblia dos Pobres: IIAs Categorias
  • 1971A Brusca (նորավեպեր)
  • 1975 — Երջանիկ մարդիկ/ As Pessoas Felizes
  • 1976Crónica do Cruzado Osb
  • 1977As Fúrias
  • 1979Fanny Owen (վեպ, էկրանավորվել է)
  • 1980O Mosteiro (Դոնա Դանիշ, Պորտուգալիայի ՊԵՆ ակումբի մրցանակներ)
  • 1983Os Meninos de Ouro
  • 1983Adivinhas de Pedro e Inês (պատմական վեպ)
  • 1984Um Bicho da Terra (պատմական վեպ փիլիսոփա Ուրիել Ակոստայի մասին)
  • 1984Um Presépio Aberto
  • 1985A Monja de Lisboa (պատմական վեպ միանձնուհի Մարգարիտա Մարիա Ալակոկի մասին)
  • 1987 — Հյուսիսային բակը/ A Corte do Norte (պատմական վեպ, էկրանավորվել է)
  • 1988Prazer e Glória
  • 1988A Torre (նորավեպ)
  • 1989Eugénia e Silvina
  • 1991 — Долина Авраама / Vale Abraão (վեպ, էկրանավորվել է)
  • 1992Ordens Menores(քննադատների մրցանակ)
  • 1994As Terras do Risco (վեպ, էկրանավորվել է)
  • 1994O Concerto dos Flamengos
  • 1995Aquário e Sagitário
  • 1996Memórias Laurentinas
  • 1997Um Cão que Sonha
  • 1998O Comum dos Mortais
  • 1999A Quinta Essência
  • 1999Dominga (նորավեպ)
  • 2001 — Անորոշության սկզբունքը/ O Princípio da Incerteza: I — Jóia de Família (վեպ, Պորտուգալիայի գրողների միության Մեծ մրցանակ, էկրանավորվել է)
  • 2002O Princípio da Incerteza: II — A Alma dos Ricos
  • 2003O Princípio da Incerteza: III — Os Espaços em Branco
  • 2004Antes de Degelo
  • 2005Doidos e Amantes
  • 2006 — Գիշերային պարեկ/ A ronda da noite

ԿենսագրականներԽմբագրել

  • 1979Santo António
  • 1979Ֆլորբելա Էշպանկա
  • 1981Սեբաստիան Ժոզե Պոմբալ
  • 1982Longos Dias Têm Cem Anos — Presença de Vieira da Silva
  • 1986Martha Telles: o Castelo Onde Irás e Não Voltarás

ՊիեսներԽմբագրել

  • 1958Inseparável ou o Amigo por Testamento
  • 1961As Etruscas
  • 1986 — Прекрасная португалка/ A Bela Portuguesa
  • 1992Estados Eróticos Imediatos de Soren Kierkegaard
  • 1996Party: Garden-Party dos Açores (էկրանավորվել է)
  • 1998Garret: O Eremita do Chiado

Ճամփորդական նոթեր, հուշեր, ակնարկներԽմբագրել

  • 1961Embaixada a Calígula (ճանապարհորդական նոթեր)
  • 1979Conversações com Dimitri e Outras Fantasias (էսսե)
  • 1980Arnaldo Gama — «Gente de Bem»
  • 1981A Mãe de um Rio (էկրանավորվել է)
  • 1982Antonio Cruz, o Pintor e a Cidade
  • 1982D.Sebastião: o Pícaro e o Heroíco
  • 1986Apocalipse de Albrecht Dürer
  • 1988Aforismos
  • 1991 — Բրազիլական գարեջրատուն/ Breviário do Brasil (ճամփորդի օրագիր)
  • 1994Camilo: Génio e Figura
  • 1995Um Outro Olhar sobre Portugal (ճամփորդական նոթեր)
  • 1996Alegria do Mundo I: escritos dos anos de 1965 a 1969
  • 1997Douro (Մոնիկա Բալդակի հետ միասին)
  • 1998Alegria do Mundo II: escritos dos anos de 1970 a 1974
  • 1998Os Dezassete Brasões
  • 1999 — Քնած գեղեցկուհին/ A Bela Adormecida (պատմվածք)
  • 2000O Presépio: Escultura de Graça Costa Cabral
  • 2000Contemplação Carinhosa da Angústia (էսսե)
  • 2001As Meninas
  • 2002 — Ագուշտինայի գիրքը/ O Livro de Agustina (ինքնակենսագրություն)
  • 2002Azul
  • 2002As Estações da Vida
  • 2004O Soldado Romano
  • 2012Civilidade (էսսե)
  • 2012 — Կաֆկա/ Kafkiana (էսսե)

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 FemBio: Банк інформації про видатних жінок, Frauendatenbank, Банк данных о выдающихся женщинах, Görkəmli qadınlar haqqında məlumat bankı
  2. 2,0 2,1 Discogs — 2000.
  3. 3,0 3,1 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.) / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
  4. 4,0 4,1 4,2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  5. 5,0 5,1 5,2 Gran Enciclopèdia Catalana (կատ.)Grup Enciclopèdia Catalana, 1968.
  6. 6,0 6,1 6,2 Babelio (ֆր.) — 2007.
  7. 7,0 7,1 ENTIDADES NACIONAIS AGRACIADAS COM ORDENS PORTUGUESAS

Արտաքին հղումներԽմբագրել