Սուրբ Պետրոս եկեղեցի (Անթաքիա)

Սուրբ Պետրոս եկեղեցի (թուրք.՝ Saint Pierre Kilisesi, Արամեերեն Knisset Mar Semaan Kefa) ամենահին քրիստոնեական եկեղեցիներից մեկը։ Գտնվում է Թուրքիայի հարավում՝ Անթաքիա քաղաքում։ Քարանձավ եկեղեցի է, որը գտնվում է Ստարիուսի լեռան ժայռին: Այն ունի 13 մ խորություն, 9,5 մ լայնություն և 7 մ բարձրություն: Ըստ մեկ վարկածի՝ այս քարանձավն օգտագործվում էր վաղ քրիստոնյաներ կողմից և հանդիսանում է ամենահին քրիստոնեական եկեղեցիներից մեկը:

Սուրբ Պետրոս եկեղեցի
Antioch Saint Pierre Church Front.JPG
Տեսակcave church?
ԵրկիրFlag of Turkey.svg Թուրքիա
ՎարչատարածքՀաթայի մարզ
Անվանված էՊետրոս առաքյալ
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի դրոշը ՅՈւՆԵՍԿՕՀամաշխարհային ժառանգություն

Եկեղեցու կառուցման պատմությունԽմբագրել

Ըստ ոմանց, Անտիոքի եկեղեցու հիմնադրման մասին կարելի է գտնել Աստվածաշնչյան «Գործք Առաքելոց» գրքում (11: 25-27), որտեղ Սուրբ Բառնաբասը գնում էր Տարսոն՝ Պողոս առաքյալին գտնելու համար:

Անտիոքում էր, որ աշակերտներն առաջին հերթին անվանվեցին քրիստոնյաներ:

  11:25 Այն բանից հետո, երբ Բառնաբասը գնաց Տարսոն՝ Սավուղին փնտրելու:

11:26 Երբ քրիստոնյաներին գտան և բերեցին Անտիոք, և նրանք հավաքվեցին եկեղեցում մի ամբողջ տարի, և ուսուցանեցին զգալի թվով մարդկանց, և Անտիոքում առաջին անգամ սկսեցին կոչվել քրիստոնյաներ: 11:27 Այդ օրերին մարգարեները Երուսաղեմից մինչև Անտիոքի

 

[1]։

Եկեղեցական համալիրի ամենահին վերապրած մասերը թվագրվում են առնվազն 4-րդ կամ 5-րդ դարերին, դրանք ներառում են հատակի խճանկարների մի քանի հատվածների և խորանի աջ կողմում գտնվող որմնանկարների հետքերը։ Ենթադրվում է, որ լեռնաշղթան նայող թունելը քրիստոնյաներին ծառայել է հանկարծակի արշավանքների և հարձակումների դեպքում եկեղեցուն տարհանելուն։ Ջուրը, որը թափվում է մոտակա ժայռերից, հավաքվում էր ներսից` հարբելու և մկրտության համար օգտագործվելու համար, ծխականները, ովքեր այցելեցին այս տաճար, հավաքեցին այս ջուրը հիվանդների համար (հավատալով, որ այն բուժիչ է), հոսքը նվազել է վերջին երկրաշարժերի հետևանքով [2]։

Առաջին խաչակրաց առաջին արշավանքի ժամանակ 1098 թվականին խաչակիրները, ժամանեցին Անտիոք, մի քանի մետրով ընդարձակեցին եկեղեցին և այն միացրին իրենց կամարների ճակատին գտնվող երկու կամարներին: Այս ճակատը վերականգնվել է 1863 թվականին Կապուչինների կողմից, ովքեր վերակառուցել են եկեղեցին Հռոմի պապ Պիոս IX-ի պատվերով: Ֆրանսիայի կայսր Նապոլեոն III Բոնապարտը նպաստեց նաև եկեղեցու վերականգնմանը: փետրվարի 21-ին Անտիոքում եկեղեցու կենտրոնում տեղակայված քարե խորանի գագաթին քարե հարթակը, որը տեղադրվել էր ի հիշատակ Սուրբ Պետրոսորի։ 1932 թվականին Սրբազան Պետրոսի մարմարե արձանը տեղադրվել է խորանի վերևում։ Եկեղեցու պարտեզը հարյուրամյակներ շարունակ օգտագործվել է որպես գերեզմանատուն։ Գերեզմանոցներն ու թաղումները նույնպես եկեղեցու ներսում էին կատարվում, հատկապես խորանի շուրջը: Եկեղեցին Թանկրեդ դ՛Օտվիլի գերեզմանն է, ինչպես նաև Երրորդ խաչակրաց արշավանքում մահացած սուրբ Հռոմեական կայսր Ֆրիդրիխ I Շիկամորուսի մնացորդներից երրորդ վերջին հանգստավայրերից մեկն է:

Չնայած այսօր եկեղեցին թանգարան է, սակայն հնարավոր է այստեղ եկեղեցական ծեսեր կատարել թանգարանների աշխատողների հսկողության ներքո՝ նախկինում թույլտվություն ստանալով քաղաքապետարանի ղեկավարությունից:

ՊատկերասրահԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Առաքյալների գործերը 11:25-27
  2. Clyde E. Fant, Mitchell Glenn Reddish, A guide to biblical sites in Greece and Turkey (Oxford University Press US, 2003), pg. 149

Արտաքին հղումներԽմբագրել