Ռաջաո Ռաո (անգլ.՝ Raja Rao, Նոյեմբերի 8, 1908 թվական, Խասսան,Մայսուր, Բրիտանական Հնդկաստան[1] — Հուլիսի 8, 2006 թվական, Օստին (Տեխաս), ԱՄՆ) հնդիկ գրող, խմբագիր և դիվանագետ: Հնդկաստանի ժամանակակից անգլալեզու գրականության ստեղծողներից մեկը:

Ռաջա Ռաո
կան. ರಾಜಾ ರಾವ್
250px
Ծնվել էՆոյեմբերի 8, 1906 թվական
ԾննդավայրԲրիտանական Հնդկաստան Բրիտանական Հնդկաստան, Խասսան, Մայսուր,
Վախճանվել էՀուլիսի 8, 2006 թվական (97 տարեկան)
Վախճանի վայրԱմերիկայի Միացյալ Նահանգներ ԱՄՆ, Օստին (Տեխաս)
ՄասնագիտությունԽմբագիր, գրող
ԼեզուՌուսաց լեզու, Ֆրանսերեն
ՔաղաքացիությունԲրիտանական Հնդկաստան Բրիտանական Հնդկաստան, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ ԱՄՆ
ԿրթությունԱլիգարհի իսլամական համալսարան, Մադրասի համալսարան, Մոնպելիեի համալսարան և Փարիզի համալսարան
Ուշագրավ աշխատանքներThe Serpent and the Rope?
ԱշխատավայրՕստինի Տեխասի համալսարան
ՊարգևներՆյուստադտ գրական մրցանակ, Հնդկաստանի գրական ակադեմիայի մրցանակ

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ըստ ծագման կանադացի է: Ծնվել է բրահմանա ընտանիքում: Սովորել է Հնդկաստանում՝ Հեյդարաբադի Մադարսա ալ Ալիահի իսլամական դպրոցում և Մադրասի համալսարանում (1928): 1929-ին ստացավ կրթաթոշակ արտասահմանում սովորելու համար: Սովորել է Ֆրանսիայում: Ավարտել է Մոնպելյեի և Սորբոնի համալսարանը (1929-1939):

Օգոստոսյան շարժման անդամ «Դուրս եկեք Հնդկաստանից»՝ բրիտանացիներից Հնդկաստանի անկախության համար: 1943-1944 թվականներին նա եղել է Բոմբեյի «Վաղը» ամսագրի խմբագիրներից մեկը: Կազմակերպության ձևավորման առաջատարներից մեկը՝ Շրի Վիդյա Սամիտին, որի նպատակն էր վերակենդանացնել հնդկական հին քաղաքակրթության արժեքները: Մասնակցել է ազգայնական շարժմանը:

1950-ական թվականներին նա ՄԱԿ-ում Հնդկաստանի ներկայացուցիչն էր:

1966 թվականից նա բնակվում էր ԱՄՆ-ում: Աշխատել է Օստինի Տեխասի համալսարանում որպես փիլիսոփայության պրոֆեսոր (1966-1986):

Մահացավ սրտի անբավարարությունից:

Ստեղծագործական կյանքԽմբագրել

Հայտնիությունը գրողին բերեց «Կանտապուրա» վեպը («Կանտապուրա», ստեղծվել է 1930-ին, հրատարակվել է 1938-ին), որը նկարագրում է գանդիզմի ազդեցությունը հարավ-հնդկական գյուղի կյանքի վրա՝ ավանդական հեքիաթի ոճով:

«Օձը և պարանը» վեպում (1960), հիմնականում ինքնակենսագրական, հնդիկ և ֆրանսիացի կնոջ ամուսնության պատմությունը նկարագրվում է որպես առակ հնդկական և եվրոպական մշակույթների անհամատեղելիության մասին:

«Ընկեր Կիրիլով» վեպում (1965՝ ֆրանսերեն, 1976՝ անգլերեն) նկարագրվում են 1930-1940-ականների հնդկական մտավորականի հոգևոր նետումները մի կողմից`մարքսիզմի և ստալինիզմի միջև, իսկ մի կողմից Հնդկաստանի մշակութային ժառանգությունը:

Մահաթմա Գանդիի կենսագրության հեղինակը՝ «Հնդկական մեծ ճանապարհը՝ Մահաթմա Գանդիի կյանքը», որը լույս է տեսել 1998 թ.-ին:

Գլխավոր աշխատանքներԽմբագրել

Վեպեր
  • Կանտապուրա(1938)
  • Օձը և պարանը (1960)
  • Կատուն և Շեքսպիրը. Հնդկաստանի հեքիաթ (1965)
  • Ընկեր Կիրիլով (1976)
  • Շախմատիստը և նրա շարժումները (The Chessmaster and His Moves, 1988)
Հեքիաթներ և պատմվածքներ
  • Կովի բարիկադ (The Cow of the Barricades, 1947)
  • Ոստիկանը և վարդը (1978)
  • Գանգայի վրա (1989)
Այլ
  • Անթոլոգիա (1939)
  • Վաղը (Tomorrow, 1943-44)
  • Ո՞ւր է Հնդկաստանը (1948)
  • Հնդկաստանի իմաստը (շարադրություն, 1996)
  • Հնդկական մեծ ճանապարհը՝ Մահաթմա Գանդիի կյանքը (կենսագրություն, 1998)

ՄրցանակներԽմբագրել

  • Sahitya Akademi մրցանակ (Հնդկաստանի գրական ակադեմիայի մրցանակ, 1964)
  • Պադմա բուշան
  • Neustadt գրական մրցանակ (1988)
  • Պադմա վիբոշան(2007)

ՀիշողությունԽմբագրել

  • 2000 թվականին գրողի պատվին ստեղծվեց Ռաջա Ռաոյի գրական մրցանակը:

ԾանոթագրություններԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել

  • Ռուսական մեծ հանրագիտարան

ՀղումներԽմբագրել