Բացել գլխավոր ցանկը

Առաքելոց վանքի կռիվ, զինված հակամարտություն հայ ֆիդայիների և Օսմանյան բանակի միջև Մշո Սուրբ Առաքելոց վանքում 1901 թվականին։ Ռազմագործողությունը հղացել է Հ. Կոտոյանը որպես բողոք թուրքական կառավարության հարստահարիչ քաղաքականության դեմ։ 1901 թ. նոյեմբերի սկզբին 25-27 անձից բաղկացած հայդուկային խումբը Զորավար Անդրանիկի գլխավորությամբ Սասունից իջել է Մշո Սուրբ Առաքելոց վանք և նոյեմբերի 6–ից պաշարվել Ֆերիկ Մուհամմեդ Ալի փաշայի կողմից։ Ֆիդայիներին առաջարկվել է անձնատուր լինել կամ դուրս գալ վանքից, սակայն պաշարված հայերը մերժել են։ Թուրքական 4000–անոց զորքերը հարձակման են անցել, որը տևել է երեք օր։ Պաշարման հաջորդ օրը բանակցություններ են սկսվել թուրքերի և Տարոնի առաջնորդ Խոսրով վարդապետ Պեհրիկյանի ու վանքի վանահայր Հովհաննես վարդապետ Մուրադյանի միջև։ Պաշարվածները պահանջել են քաղաքական բանտարկյալների ազատում, Մշո դաշտում հարստահարություններից և սպանություններից տուժած հայերի փոխհատուցում։ Սուլթանը խոստացել է ընդառաջել ֆիդայիներին միայն նրանց անձնատուր լինելու դեպքում։ Նոյեմբերի 27-ի գիշերը պաշարման 21-րդ օրը, երբ սպառվել է ռազմամթերքը, ֆիդայիները ճեղքել են պաշարումը և բարձրացել լեռները։

Առաքելոց վանքի կռիվ
Ինքնապաշտպանական մարտեր
Armenian monastery of s apostles in moush.jpg
Սուրբ Առաքելոց վանքի նկարը 20-րդ դարի սկզբին
Թվական նոյեմբերի 3-ից 27-ը, 1901թ
Վայր Առաքելոց վանք, Մուշ, Օսմանյան կայսրություն
Արդյունք Հայկական կողմի հաղթանակ
Հակառակորդներ
Հայ ֆիդայիներ Թուրքիա Օսմանյան կայսրություն
Հրամանատարներ
Անդրանիկ Զորավար, Գևորգ Չաուշ Ֆերիղ փաշա, Ալի փաշա
Կողմերի ուժեր
22 (Անդրանիկ, Չաուշ, Հարություն, Վաղարշակ, Հաջի Հակոբ, Ղազար, Սեյդո Պողոս, Անդրիկ, Միսակ, Վարդան, Ասատուր, Սիմոն, Սարգիս, Չեթո, Եղո, Բարսեղ, Հովսեփ, Չաթալբաշ Արամ, Մեղրո, Մոսո, Իսո, Մուրադ)[1]
30[2]–38
6000[3]
Կորուստներ
3 (Ղազար, Հարություն և Բարսեղ)[4] 553 (ականատեսների վկայությամբ)[5]

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. The Battle of Holy Apostles' Monastery by Gen. Andranik, wr. Lewon K. Liwlēchean - London, 2008, 9781903656808 - p.40
  2. Military history: Vol. 12; 1995, Bold and fiercely determined, Andranik Ozanian spent most of his life as a revolutionary for his fellow Armenians, by Antranig Chalabian
  3. The Battle of Holy Apostles' Monastery by Gen. Andranik, wr. Lewon K. Liwlēchean - London, 2008, 9781903656808 - p. 57
  4. The Battle of Holy Apostles' Monastery by Gen. Andranik, wr. Lewon K. Liwlēchean - London, 2008, 9781903656808
  5. The Battle of Holy Apostles' Monastery by Gen. Andranik, wr. Lewon K. Liwlēchean - London, 2008, 9781903656808 - p. 55
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է «Հայկական հարց» հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։