Ագարակ (Աբխազիա)

հայաբնակ գյուղ Աբխազիայի Գուդաութայի շրջանում
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ագարակ (այլ կիրառումներ)

Ագարակ կամ Ամժիկուխուա (մինչ 1948 թվականը` Կավակլուկ, աբխազ.` Амжәықәхәа, վրաց.` აგარაკი), հայաբնակ գյուղ Աբխազիայի Գուդաութայի շրջանում, Գուդաութայից 33 կմ հյուսիս-արևմուտք։ Գտնվում է Սև ծովի Պիցունդայի ծովախորշի ափին, ծովի մակարդակից 150 մ բարձրության վրա։ Երկաթուղային կայարան է։

Գյուղ
Ագարակ
աբխ.՝ Амжәықәхәа, վրացերեն՝ აგარაკი
ԵրկիրԱբխազիա Աբխազիա
ՄունիցիպալիտետԳուդաութայի մունիցիպալիտետ
ԲԾՄ150 մ
Պաշտոնական լեզուաբխազերեն և ռուսերեն
Բնակչություն672 մարդ (2011)
Ազգային կազմՀայեր
##Ագարակ (Աբխազիա) (Աբխազիա)
Red pog.png

ԲնակչությունըԽմբագրել

1959 թվականի տվյալներով, գյուղն ուներ 401 բնակիչ, հիմնականում հայեր, իսկ գյուղական խորհրդին ենթակա տարածքում բնակվում էր 1191 մարդ, կրկին հիմնականում հայեր[1]։ 1989 թվականին, գյուղական խորհրդի կազմում բնակվել է 982 մարդ, որից բուն Ագարակում` 406 մարդ[2], հիմնականում կրկին հայեր[3][4]։

2011 թվականի հաշվառումների համաձայն, գյուղն ուներ 672 բնակիչ, որից 641 (95,4%) - հայեր, 22 (3,3%) - ռուսներ, 4 (0,6%) - աբխազներ, 3 (0,4%) - ուկրաինացիներ և 2 (0,3%) այլ ազգերի ներկայացուցիչներ[5]։

Հաշվառման տարեթիվ Բնակիչների թվաքանակ Էթնիկ կազմ
1886 Կալդախվար գյուղի կազմում բնակչությունը բացակայում էր
1926 2.097 հայեր 87,5%; ռուսներ 2,7%; հույներ 1,5%
1959 1.191 հայեր (կոնկրետ տվյալներ չկան)
1968 1.692 հայեր (կոնկրետ տվյալներ չկան)
1989 982 հայեր (կոնկրետ տվյալներ չկան)
2011 672 հայեր (95,4 %), ռուսներ (3,3 %)

19-րդ դարի հաշվառումներում գյուղը չի նշվում, քանի որ գյուղի տարածքը եղել է ամայի և մտել է Կալդախվար գյուղի կազմի մեջ։

Բնակիչներն զբաղվում են ծխախոտի ու բանջարաբոստանային կուլտուրաների մշակությամբ և անասնապահությամբ։ Խորհրդային տարիներին գյուղն ուներ միջնակարգ և երկու տարրական դպրոց, ակումբ, գրադարան, բուժկայան և կինոթատրոն։

Գյուղը հիմնադրել են Համշենից գաղթած հայերը` 1907 թվականին[6]։

ԱնվանումըԽմբագրել

Մինչև 1948 թվականը գյուղը կոչվել է Կավակլուկ (Բարդիների պուրակ), 1948-1996 թվականներին կոչվել է Ագարակ, որը մինչ օրս ընդունվում է նաև Վրաստանի իշխանությունների կողմից։ Սակայն 1996 թվականին, Աբխազիայի կառավարության որոշմամբ, գյուղը վերանվանվել է Ամժիկուխուա։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 1, էջ 50