Ֆեոդոր Բուսլաև

ռուս բանասեր և արվեստի պատմաբան

Ֆեոդոր Բուսլաև (ռուս.՝ Фёдор Ива́нович Бусла́ев; ապրիլի 13 (25), 1818[1], Վադինսկ, Պենզայի գուբերնիա, Ռուսական կայսրություն - հուլիսի 31 (օգոստոսի 12), 1897[1], Lyublino, Ռուսաստան), ռուս լեզվաբան, բանագետ, տրամաբանական քերականության ներկայացուցիչ։ Մոսկվայի համալսարանի պրոֆեսոր (1847), Պետերբուրգի ԳԱ ակադեմիկոս (1860)։

Ֆեոդոր Բուսլաև
Դիմանկար
Ծնվել էապրիլի 13 (25), 1818[1]
ԾննդավայրՎադինսկ, Պենզայի գուբերնիա, Ռուսական կայսրություն
Մահացել էհուլիսի 31 (օգոստոսի 12), 1897[1] (79 տարեկան)
Մահվան վայրLyublino, Ռուսաստան
ԳերեզմանՆովոդևիչի վանք
ՔաղաքացիությունFlag of Russia.svg Ռուսական կայսրություն
ԿրթությունՄոսկվայի համալսարանի պատմաբանասիրական ֆակուլտետ
Մասնագիտությունլեզվաբան, արվեստագետ, առասպելագիր և գրականության պատմաբան
ԱշխատավայրՄոսկվայի կայսերական համալսարան
Պարգևներ և
մրցանակներ
Սուրբ Վլադիմիրի 3-րդ աստիճանի շքանշան Սուրբ Վլադիմիրի 2-րդ աստիճանի շքանշան և Սուրբ Ստանիսլավի 1-ին աստիճանի շքանշան
ԱնդամությունՊետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա, Սերբիայի գիտության և արվեստի ակադեմիա և Սերբական գիտությունների և արվեստների ակադեմիա
Fyodor Buslayev Վիքիպահեստում

Ավարտել է Մոսկվայի համալսարանը (1838)։ Հայտնի է «Մայրենի լեզվի ուսուցման մասին» (մաս 1–2, 1844), «Ռուս ժողովրդական բանահյուսության և արվեստի պատմական ակնարկներ» (հ․ 1–2, 1861), «Ռուսաց լեզվի պատմական քերականություն» (մաս 1–2, 1863) աշխատություններով։

Բուսլաևը հանդես է եկել պատմա–համեմատական լեզվաբանության պաշտպանությամբ, առաջադրել նրա նվաճումները դպրոցական ուսուցման մեջ օգտագործելու պահանջը, լեզվի պատմությունը կապել ժողովրդի պատմության հետ։ Քերականական կարգերը քննել է տրամաբանական քերականության սկզբունքներով և որոշ ազդեցություն ունեցել նաև հայ քերականների (օրինակ՝ Ս․ Պալասանյանի) վրա։

ԳրականությունԽմբագրել

  • Азадовский М. К. История русской фольклористики. — М., 1958;
  • Азбелев С. Н. Ф. И. Буслаев и его ученики об историко-бытовых основах народного эпоса // Русская литература. — 1991. — № 4.
  • Айналов Д. В. Значение Ф. И. Буслаева в науке истории искусств. — Казань, 1898;
  • Аникин В. П. БУСЛАЕВ Фёдор Иванович // А. Ю. Андреев, Д. А. Цыганков Императорский Московский университет: 1755—1917 : энциклопедический словарь. — М.:
  • Российская политическая энциклопедия (РОССПЭН), 2010. — С. 106—108. — ISBN 978-5-8243-1429-8.
  • Архангельский А. С. Ф. И. Буслаев в своих «Воспоминаниях» и учёных трудах / [Соч.] Проф. А. С. Архангельского. — Казань : типо-лит. Имп. университета, 1899. — 79 с.
  • Базилевич Л. И. Ф. И. Буслаев // Русская речь. — 1968. — № 6;
  • Баландин А. И. Мифологическая школа в русской фольклористике: Ф. И. Буслаев. — М.: Наука, 1988. — 224 с.
  • Бельский Л. П. Ф. И. Буслаев (по поводу 50-летнего его юбилея) // Сведения о 1-й московской частной гимназии Фр. Креймана. — М., 1889. — С. 10—28
  • Волков В. А., Куликова М. В., Логинов В. С. Московские профессора XVIII — начала XX веков. Гуманитарные и общественные науки. — М.: Янус-К, 2006. — С. 39—41. — 300 с. — 2000 экз. — ISBN 5—8037—0318—4.
  • Дубенский Д. О критических замечаниях г. Буслаева на издание «Слова о полку Игореве» магистром Дубенским // Отечественные записки. — 1845. — Т. 40. — («Смесь»).
  • Зайцев В. И. Ф. И. Буслаев и «Слово о полку Игореве» // Проблемы художественного метода в русской литературе. — М., 1973.
  • Иловайский Д. И. Несколько слов по поводу вопроса о древнейшей русской поэзии // Русское слово. — 1859. — № 12. Отд. 1.
  • Кирпичников А. И. Ф. И. Буслаев, как идеальный профессор 60-х годов: Лекция, чит. в Одессе 26 нояб. 1897 г. в пользу основания Буслаевского фонда. — [Москва, 1898]. — 52 с.
  • Кондрашова И. А. Лингвистические труды Ф. И. Буслаева // Семантическая структура слова и высказывания. М., 1993;
  • Кузьмина И., Немченко Е., Толкачёв А. Ф. И. Буслаев как лингвист // Буслаев Ф. И. Историческая грамматика русского языка. М., 1959 (библ.);
  • Кызласова И. Л. История изучения византийского и древнерусского искусства в России (Ф. И. Буслаев, Н. П. Кондаков: методы, идеи, теории). М., 1985.
  • Метод «учёной реставрации» в русской филологии XIX века // Петренко Д. И., Штайн К. Э. Лингвистическая палеонтология культуры: Языкознание. Кавказоведение. — Ростов-на-Дону: Полиграф-Сервис, 2017. — 462 с. — ISBN 978-5-9906581-6-5. — С. 96—130.
  • Морозов П. О. Буслаев, Федор Иванович // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
  • Памяти Федора Ивановича Буслаева: Сборник статей. — М.: Учеб. отд. О-ва распространения техн. знаний, 1898. — 199 с.
  • Полевой П. Н. Ф. И. Буслаев (По поводу 50-летия его учёной деятельности)// Исторический вестник. — 1888. — Т. 34. — № 10. — С. 202—214.
  • Пыпин А. Н. История русской этнографии. Т. 2. — СПб., 1891.
  • Редин Е. К. Ф. И. Буслаев. Обзор трудов его по истории и археологии искусства // Буслаев Ф. И. Древнерусская литература и православное искусство. СПб., 2001. С. 7-35.
  • Садовничий В. А. Фёдор Иванович Буслаев (1818—1897) // О людях Московского университета. — 3-е изд., дополненное. — М.: Издательство Московского университета, 2019. — С. 32—35. — 356 с. — 3000 экз. — ISBN 978-5-19-011397-6.
  • Смирнов С. В. Фёдор Иванович Буслаев (1818—1897). — М.: Изд-во Московского университета, 1978. — 96 с. — (Замечательные учёные Московского университета. Вып. 47.)
  • Список гражданским чинам IV класса. Исправлен по 15-е сентября 1870 года. — С. 738—739
  • Список гражданским чинам IV класса. Исправлен по 15-е октября 1876 года. — С. 407
  • Стасов В. В. Критика моих критиков // Вестник Европы. — 1870. — Т. 1, Кн. 2.
  • Топорков А. Л. Теория мифа в русской филологической науке XIX века. — М.: Индрик, 1997. — 456 с.
  • Чурмаева Н. В. Ф. И. Буслаев. М., 1984 (в сер. «Люди науки»)
  • Художник Н. А. Виноградова. Буквицы древнерусского письма (предисловие К. А. Кедрова) / редактор О. Ф. Иващенко. — М.: Изобразительное искусство, 1984. — 24 с. — 50 000 экз.

Արտաքին հղումներԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.



Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 2, էջ 615