Սու Շի

չինացի բանաստեղծ

Սու Շի (հունվարի 8, 1037, Meishan, Սուն դինաստիա - օգոստոսի 24, 1101, Չանգժոու, Սուն դինաստիա, հանդես է եկել Սու Դունպո կեղծանունով), չինացի բանաստեղծ, էսսեիստ, նկարիչ, գեղանկարիչ և թեյի վարպետ, Սոնգ կայսրության պետական գործիչ։

Սու Շի
չին.՝ 苏轼
Su shi.jpg
Ծնվել էհունվարի 8, 1037
ԾննդավայրMeishan, Սուն դինաստիա
Վախճանվել էօգոստոսի 24, 1101 (64 տարեկան)
Վախճանի վայրՉանգժոու, Սուն դինաստիա
ԳերեզմանJia County[1]
Մասնագիտությունբանաստեղծ, գրող, նկարիչ, դեղագործ, գեղագիր, պատմաբան, erudite, քաղաքական գործիչ, երաժիշտ և ակնարկագիր
Լեզուչինարեն
Ազգությունհան
ՔաղաքացիությունNorthern Song Dynasty
Գիտական աստիճանՑզինշի (1057)
Գրական ուղղություններClassical Prose Movement?
ԱմուսինWang Fu?, Wang Zhaoyun?, Wang Fu?[2], Wang Runzhi?[2] և Zhaoyun?[2]
ԶավակներSu Guo?[2], Su Dai?[2] և Su Mai?[2]
Su Shi Վիքիպահեստում

Սու Շին ծնվել է Մեյզհոյում՝ Էմեյհան լեռան ստորոտում, հայտնի գիտնականի ընտանիքում։ Կեցզյույի (կոնֆուցիական կրթական համակարգի անբաժան մաս) անցնելու ընթացքում երիտասարդ Սու Շին զարմացրել է քննիչներին իր իմաստնությամբ։ Երկար գործունեության ընթացքում նա զբաղեցրել է բարձրաստիճան բազմաթիվ պաշտոններ, ղեկավարել է տարբեր նահանգներում, մասնակցել է պետական ​​կառավարման համակարգի բարեփոխման ծրագրերի քննարկմանը։

Սու Շին շատ այլ ժամանակակիցների նման չի ընդունել նախարար Վանգ Անիշի «նոր քաղաքական ընթացք» կուրսը, որի համար 1079թվականին նա աքսորվել է գյուղ 5 կամ 7 տարով։ Աղքատության համար սգալու փոխարեն Սու Շին հիանում էր Հեբեյ նահանգի հիասքանչ բնությամբ և գրում բանաստեղծություններ, որոնք չինական պոեզիայի մարգարիտներից են։ Նրանց տարբերակիչ առանձնահատկություններն են լավատեսական վերաբերմունքը և պաշտոնական նորարությունը։

Պալատ վերադառնալուց հետո Սու Շին հաշտվել է Վանգ Անիշի հետ և նույնիսկ նրա հետ բանաստեղծական հաղորդագրություններ փոխանակել։ Շեն Կոյի հետ նա ներգրավված էր դեղաբույսերի վերաբերյալ տրակտատի կազմման մեջ։ 1094 թվականին նա կրկին հեռացվել է պալատից, այս անգամ հարավային Գուանգդոնգ նահանգ, որտեղ բնակություն է հաստատել Դոնգպո քաղաքում («արևելյան լանջ»), որի անունն էլ հետագայում դարձրել է իր կեղծանունը։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել

  • Су Дун-по. Стихи, мелодии, поэмы. М.: Художественная литература, 1975.
  • Cу Ши. Лес записей Дун-по. Записки из Чоучи / Перевод и комментарии И. А. Алимова // Алимов И. А. Лес записей: Китайские авторские сборники X—XIII вв. в очерках и переводах. СПб.: Петербургское Востоковедение, 2009. С. 459—516; 516—527. — ISBN 978-5-85803-407-0
  • Cюй Юаньчун ; 許淵冲 Xu Yuanchong (translator). Selected Poems of Su Shi. [ Chinese with English translations ]. Hunan: Hunan People’s Publishing House, 2007.
  • Watson, Burton (translator). Selected Poems of Su Tung-p’o. [ English translation ]. Copper Canyon Press, 1994.
  • Голубев И. О. Су Дун-по и его поэзия // Су Дун-по. Стихи, мелодии, поэмы. М., 1975.
  • Голубев И. О. Обвинители и защитники поэта Су Ши // Проблемы Дальнего Востока, 1973. № 1.
  • Лапина 3. Г. Политическая борьба в средневековом Китае: 40—70 гг. XI в. М.: Наука, 1970.
  • Мартынов А. С. Буддизм и конфуцианцы: Су Дун-по и Чжу Си // Буддизм, государство и общество в странах Центральной и Восточной Азии в средние века [: сб.]. М.: Наука, ГРВЛ, 1982. С. 206—316.
  • Egan, Ronald. Word, Image, and Deed in the Life of Su Shi. Cambridge (Mass.): Harvard University Press, Harvard-Yenching Institute Monograph Series, 1994. — ISBN 0-674-95598-6.
  • Yang, Vincent. Nature and Self: A Study of the Poetry of Su Dongpo, With Comparisons to the Poetry of William Wordsworth. Peter Lang, 1989. (American University Studies, Series III) — ISBN 0-8204-0939-1

Արտաքին հղումներԽմբագրել