Բացել գլխավոր ցանկը
Կարմրաճակատ սերինոս
Fire-fronted Serin.jpg
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Կենդանիներ
Տիպ Քորդավորներ
Դաս Թռչուններ
Կարգ Ճնճղուկազգիներ
Ընտանիք Կարմրաճակատ սերինոս
Լատիներեն անվանում
Serinus pusillus
(Pallas, 1811)
Հատուկ պահպանություն

Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում




Կարմրամատ սերնոսի ձու

Կարմրաճակատ սերինոս (լատ.՝ Serinus pusillus), սերինոսների ընտանիքի թռչուն։ Նստակյաց է, տարածված։

Արտաքին կառուցվածքԽմբագրել

Մարմնի երկարկարությունը 12 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 21-23 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 10-12 գ։ Փոքր, խայտավոր թռչուն է։ Պոչի եզրերի և առաջնային փետուրների երկայնքով ձգվում են դեղին շերտեր։ Բնադրման շրջանում հասուն արուի պուխը և կուրծքը մուգ սև են, գագաթի առջևի մասը՝ հրակարմիր։ Էգի ընդհանուր գունավորումն ավելի մոխրագույն է, գոտկատեղը՝ խայտերով, ճակատին կա փոքր կարմիր բիծ։ Հետբնադրման շրջանի անհատները նման են բնադրման շրջանի էգին։ Երիտասարդի փետրածածկը դարչնագույն-նարնջագույն է։

ԿենսակերպԽմբագրել

Կարմրաճակատ սերինոսները երամներ են կազմում հետբնադրման շրջանում։ Առատ ձյան պայմաններում կեր է փնտրում ուղղաբերձ ժայռերում։ Բնակվում է թեք, չոր լեռնալանջերին, սաղարթավար կամ գիհու նոսրանտառներում, ձմռանը՝ գետահովիտներում, պտղատու այգիներում, կիսաանապատներում։ Գարնանային առաջին հարսանեկան զույգերը ձևավորվում են մարտի վերջից։ Խոսրովի անտառ արգելոցում լիարժեք երգող արուները գրանցվել են մարտի վերջից ապրիլի սկիզբը։

ԲնադրումԽմբագրել

Բների կառուցումն սկսվում է մայիսի առաջին տասնօրյակին։ Բույնը գավաթաձև է՝ խոտաբույսերից, ցողուններից։ Բնադրում է ժայռաճեղքերում կամ խիտ թփուտներում (կառուցում են էգն ու արուն)։ Դնում է 17 մմ տրամագծով, կապտավուն սպիտակ՝ վարդագույն պտերով ու գծիկներով 3-5 ձու։ Թխսակալում է էգը՝ 14-15 օր։ Երիտասարդ, թռիչքին լավ տիրապետող ձագերի ընտանեկան խմբերը հայտնվում են հուլիս-օգոստոսին։ Բնադրման ընթացքում չափազանց զգույշ է։ Գունագեղ փետրավորման և անազատ պայմաններին արագ հարմարվելու շնորհիվ գեղագիտական արժեք է ներկայացնում։

ՍննդառությունԽմբագրել

Սնվում է սերմերով, որոշ անողնաշարավորներով։

Արտաքին հղումներԽմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։