Կաստրիոտիի տունը (ալբ․՝ Dera e Kastriotit), ալբանական թագավորական և ազնվական ընտանիք էր, 14-րդ և 15-րդ դարերում, որպես Կաստրիոտիի գահակալության իշխաններ: Պատմական փաստաթղթերում հիշատակված առաջին Կաստրիոտին 1368 թվականին[1]: 15-րդ դարի սկզբին ընտանիքը վերահսկում էր Դեբարի շրջակայքը (ժամանակակից Հյուսիսային Մակեդոնիայի արևտմյանը մասը և արևելյան Ալբանիան): Այս տնից է լբանիայի ազգային հերոս, գեներալ և թուրք նվաճողների դեմ ալբան ժողովրդի ազատագրական պայքարի ղեկավար Սկանդերբեգը: Իշխանության անկումից և 1468 թվականին Սկանդերբեգի մահվանից հետո Կաստրիոտիի ընտանիքը իրենց հավատարմությունը տվեց Նեապոլների Թագավորությանը և վերահսկողություն ստացավ Գալաթինայի Սան Պիետրոյի Դուչիի և Իտալիայի Լեչե նահանգի Սոլետոյի նահանգի վրա[2] որտեղ մինչ այժմ գոյություն ունի ընտանիքի մայրական մասնաճյուղ՝ որպես Սանեսվերինո ընտանիքի մաս:

Կաստրիոտիներ
Coa Kastrioti Family.svg
Տեսակազնվական տոհմ
ԵրկիրԱլբանիա Ալբանիա և Հյուսիսային Մակեդոնիա Հյուսիսային Մակեդոնիա
ՀիմնադիրԳյոն Կաստիրոտի
Հիմնում14-րդ դար
Ավարտ15-րդ դար

ՊատմությունԽմբագրել

ԾագումԽմբագրել

Կաստրիոտին, որը Կանինայի կեֆալեն էր 1368 թվականին, Կաստրիոտի ընտանիքի առաջին անդամն էր, որը հիշատակվել է պատմական փաստաթղթերում: Ըստ Կաբաշիի՝ Կաստրիոտին առաջին անգամ հիշատակվել է 1394 թվականին[3]։ Կաբաշին բացատրում է, որ թուրքական աղբյուրները նշում են, որ ընտանիքը ծագել է Կաստրատից՝ Ալբանիայի հյուսիսում[3]։ Ըստ Մալքոլմի՝ նրանք ծագում են Կոսովոյի արևմտյան շրջաններից[4][5][6]։ Ըստ մի քանի պատմաբանների, նրանց ազգանունը ունի իր ծագման է հունարեն բառի kastro (κάστρο)-ից լատիներեն castrum, pl. կաստրա, «ռազմական ճամբար» կամ «բերդ»)[7][8][9][10]:

Դեպի ազնվականությունԽմբագրել

Կաստրիոտիները, ի տարբերություն Տոպիայի և Արիանիտի, չուներ երկար պատմություն, որպես ազնվականներ[3]։ Պատմական աղբյուրներում հիշատակված առաջին ազնվականը եղել է կամ Պալ Կաստրիոտին (1394)[3], Սինայի և Ստորին Գարդիի տերը (Գարդի և Պոստթմ)[3][11][12] կամ կեֆալե Կաստրիոտին, ով եղել է քեֆալե Կանինան հայտնաբերվել է 1368 աղբյուրներում[13]։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Buda Aleks (2002)։ Shkrime historike (ալբաներեն)։ Shtëpia Botuese "8 Nëntori"։ ISBN 9789992716519 
  2. Runciman 1990
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Kabashi, August 2005, p. 12: "The Castriotas were first mentioned in sources in 1394 and 1410 when John, Scanderbeg’s father, notified the Republic of Venice of his decision to send his son over to the Turks as hostage.17 According to the Turkish sources, the Castriota family originated from the village of Kastrat in northeastern Albania. Unlike the Thopias and the Comnenis, the Castriotas did not have a long history as members of the aristocracy. In fact, their elevation of status began with Scanderbeg’s grandfather, Paul Castriota, who initially owned two villages named Sinja and Lower Gardi.18"
  4. Malcolm, Noel (1998), Kosovo : a short history, New York: New York University Press, p. 88, ISBN 9780814755983, OCLC 37310785, https://books.google.com/?id=GGQ_AQAAIAAJ&q=%22whose+family,+originally+from+Western+Kosovo,+controlled+extensive+lands+in%22&dq=%22whose+family,+originally+from+Western+Kosovo,+controlled+extensive+lands+in%22, «Skanderbeg (meaning 'Lord Alexander'; Alb.: Skenderbeu) was the Turkish name given to an Albanian nobleman, Gjergj Kastriot, whose family, originally from Western Kosovo, controlled extensive lands in north-central Albania.» 
  5. Hasluck Margaret Masson Hardie (1954)։ The unwritten law in Albania։ University Press։ էջ 15։ Վերցված է դեկտեմբերի 18, 2011 
  6. Akadémia Magyar Tudományos (1985)։ Acta orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae։ Magyar Tudományos Akadémia։ Վերցված է դեկտեմբերի 18, 2011 
  7. Michaelides Constantine E. (2003-11-30)։ The Aegean crucible: tracing vernacular architecture in post-Byzantine centuries։ Delos Press։ էջ 118։ ISBN 978-0-9729723-0-7։ Վերցված է մարտի 24, 2012 
  8. (croatian) Bulletin d'archéologie et d'histoire dalmate, 55—59, Split: Arheološki Muzej (Zadar); Arheološki Muzej (Split), 1953, p. 118, https://books.google.com/?id=lWAxAQAAIAAJ&q=%22to+je+svakako+gr%C4%8Dka+izvedenica%22&dq=%22to+je+svakako+gr%C4%8Dka+izvedenica%22, վերցված է 30 November 2011, «Još treba istaći Skenderbegovo prezime Kastriot... To je svakako grčka izvedenica ... etnikum od castra» 
  9. Thallóczy 1916, p. 80 : "Kastriot, die einen griechischen Namen führten, „Stadtbürger", kastriotis von kastron, Stadt (aus lat. castrum ; polis war nur Konstantinopel allein)."
  10. Schmitt 2009, : "Der Name des Stammes Kastrioti leitet sich laut Schmitt vermutlich vom griechischen Wort «kastron» (Festung) ab"[Հղում աղբյուրներին]
  11. Buda, p. 239: "Në fund të shek. XIV Pal Kastrioti kishte këtu dy fshatra. Sinjën dhe Gardhin e Poshtëm."
  12. Noli 1947: "he had not more than two villages, called Signa and Lower Gardhi. Paul's son, John Castrioti, became Lord of Matia."
  13. Buda, p. 239: "Dokumentet përmendin për herë të parë një Kastriot në vitin 1368 si kështjellar ose kefali në Kaninë të Vlorës."