Ժաննա Էվրար (ֆր.՝ Jane Évrard, իրական անունը՝ Ժաննա Շևալյե, ֆր.՝ Jeanne Chevallier, փետրվարի 5, 1893(1893-02-05)[1][2], Neuilly-Plaisance[3] - նոյեմբերի 4, 1984(1984-11-04)[1][2], Փարիզ[3]), ֆրանսիացի ջութակահար և դիրիժոր, համարվում է պատմության մեջ Ֆրանսիայի առաջին կին դիրիժորը[4]։

Ժաննա Էվրար
Jane Evrard.jpg
Բնօրինակ անունֆր.՝ Jane Evrard
Ի ծնե անունֆր.՝ Jeanne Chevallier
Նաև հայտնի է որպեսJane Evrard
Ծնվել էփետրվարի 5, 1893(1893-02-05)[1][2]
Neuilly-Plaisance[3]
ԵրկիրFlag of France.svg Ֆրանսիա
Մահացել էնոյեմբերի 4, 1984(1984-11-04)[1][2] (91 տարեկան)
Փարիզ[3]
Մասնագիտությունդիրիժոր
Գործիքներջութակ
ԿրթությունՓարիզի կոնսերվատորիա
ԱմուսինԳաստոն Պուլե

ԿենսագրությունԽմբագրել

Ավարտել է Փարիզի կոնսերվատորիան, որտեղ ծանոթացել է ջութակահար Գաստոն Պուլեի հետ։ 1912 թվականին նրանք ամուսնացել են և սկսել են հանդես գալ միասին, մասնավորապես՝ Լուի Հասելմանսի, Ժորժ Ռաբանիի, Պիեռ Մոնտյոյի գլխավորած նվագախմբերում, ինչպես նաև Պուլեի հիմնած Պուլե քառյակում։ 1920-ական թվականների վերջին Պուլեն և Էվրարը բաժանվել են, Էվրարն սկսել է իր անհատական դիրիժորական գործունեությունը։ 1930 թվականին նա Փարիզում ստեղծել է Փարիզի կանանց նվագախումբը[5], որը ղեկավարել է տասը տարի՝ դառնալով Ֆրանսիայի՝ նվագախումբ ղեկավարող առաջին կին դիրիժորը[6]։ Այդ նվագախմբին իրենց ստեղծագործությունների առաջին կատարումներն են վստահել 20-րդ դարի կեսի նշանակալի կոմպոզիտորներ Մորիս Ռավելը, Արթուր Հոնեգերը, Խոակին Ռոդրիգոն. դրանցից շատ ստեղծագործություններ, ինչպես՝ Ալբեր Ռուսելի «Սիմֆոնիետան» (1934), գրվել են հատուկ կանանց լարային նվագախմբի համար և նվիրվել են Էվրարին։

Մահացել է 1984 թվականի նոյեմբերի 4-ին, Փարիզում, թաղվել է Իվրի-սյուր-Սեն գերեզմանատանը։

ՀիշատակԽմբագրել

2002 թվականին Էվրարի անունով Փարիզում կոչվել է 16-րդ թաղամասի հրապարակ (place Jane-Evrard)[7]։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Bibliothèque nationale de France идентификатор BNF (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 FemBio: Банк інформації про видатних жінок, Frauendatenbank
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 Gran Enciclopèdia Catalana (կատ.)Grup Enciclopèdia Catalana, 1968.
  4. Jane Evrard, la première femme chef d’orchestre en France on France Musique
  5. Orchestre féminin de Paris on Bnf
  6. Il était des femmes... cheffes d'orchestre ! on France Inter
  7. [1](չաշխատող հղում)

Արտաքին հղումներԽմբագրել