Արուճ

գյուղ ՀՀ Արագածոտնի մարզում
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Արուճ (այլ կիրառումներ)

Արուճ, գյուղ Հայաստանի Արագածոտնի մարզի Աշտարակ տարածաշրջանի Արուճ համայնքում[2]։ Գյուղը գտնվում է մարզկենտրոնից 29 կմ հարավ-արևմուտք, բարձրությունը ծովի մակերևույթից 1220 մ։ Արուճ է վերանվանվել 1970 թվականի նոյեմբերի 11-ին։

Գյուղ
Swallows over Aruchavank.jpg
ԵրկիրՀայաստան Հայաստան
ՄարզԱրագածոտնի մարզ
Այլ անվանումներԹիվ 5 սովխոզ
ԲԾՄ1220 մետր
Պաշտոնական լեզուհայերեն
Բնակչություն1014[1] մարդ (2011)
Ազգային կազմՀայեր
Կրոնական կազմՀայ Առաքելական եկեղեցի Հայ Առաքելական եկեղեցի
Ժամային գոտիUTC+4
##Արուճ (Հայաստան)
Red pog.png
##Արուճ (Արագածոտնի մարզ)
Red pog.png

ԲնակչությունԽմբագրել

Արուճի բնակչության մի մասը գաղթել է Բայազետի գյուղերից։ Ըստ Հայաստանի Հանրապետության 2011 թվականի մարդահամարի, Արուճի մշտական բնակչությունը կազմում է 1014, իսկ առկա բնակչությունը` 963 մարդ[1]։

Արուճի ազգաբնակչության փոփոխությունը[3].

Տարի 1897 1926 1939 1959 1970 1979 1989 2001 2011
Բնակիչ 636 383 658 657 801 881 971[4] 1016 1014[1]

ՏնտեսությունԽմբագրել

Բնակչությունը զբաղվում է անասնապահությամբ, թռչնաբուծությամբ, մեղվաբուծությամբ և դաշտավարությամբ։

Պատմամշակութային կառույցներԽմբագրել

 
Արուճի եկեղեցական համալիր Սուրբ Գրիգոր (Արուճի կաթողիկե)

Արուճում է գտնվում Սուրբ Գրիգոր (Արուճի կաթողիկե) եկեղեցական համալիրը (V-VII դդ.) և XIX դարի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին։ Գյուղից 1 կմ արևելք գտնվում է «Ձորի բերդ» ամրոցը (մ.թ.ա. 3-րդ հզմ.), 1 կմ հյուսիս՝ «Արուճի մեծ» դամբարանը (մ.թ.ա. 2-րդ հզմ.) և «Արուճ» քարավանատունը։

ՊատմությունԽմբագրել

Գյուղը նշվել է որպես V դարում թագավորի ձմեռային ապաստան։ Նաև ժամանակին Գրիգոր Ա Մամիկոնյան իշխանի նստատեղին է եղել (661-682), ով արաբների ժամանակ նշանակալի ինքնավարություն է վայելել[5]։

ՊատկերասրահԽմբագրել

Տես նաևԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել

  • Կ. Մաթևոսյան, Արուճ, Երևան, «Հայաստան» հրատ., 1987։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. 1,0 1,1 1,2 2011 թ ՀՀ մարդահամարի արդյունքները
  2. Ս.Հ. Հարությունյան (2003)։ Հայաստանի Հանրապետության Վարչատարածքային բաժանումը(01.01.2003)։ Երևան: «Տիգրան Մեծ» հրատարակչություն։ ISBN 9994100009 
  3. «Հայաստանի հանրապետության բնակավայրերի բառարան, էջ 39»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014 թ․ սեպտեմբերի 12-ին։ Վերցված է 2013 Օգոստոսի 3 
  4. «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան», հտ. 5, էջ 575
  5. Բրեյդի Քիեսլինգ, Ռաֆֆի Քոճյան (2005)։ Վերահայտնաբերել Հայաստանը ուղեցույց (անգլերեն՝ Rediscovering Armenia Guide) (2-րդ ed.)։ Հայաստան: Մատիտ։ էջ 47։ ISBN 9994101218