Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Ակսայ

Ակսայ (ռուս.՝ Аксай), քաղաք Ռուսաստանի Դաշնության Ռոստովի մարզի Ակսայի շրջանում, Դոն գետի աջ ափին։ Գտնվում է Դոնի Ռոստով քաղաքից 18 կմ հյուսիսարևելք։ Ակսայի շրջանի վարչական կենտրոնն է։ Հարավկովկսայան երկաթուղիների կայարան է[1]։ 2010 թ. տվյալներով բնակչությունը կազմում է 41.984 մարդ[2]։ Հիմնվել է 1570 թ.։

Բնակավայր
Ակսայ
Аксай
Դրոշ Զինանշան

ԵրկիրՌուսաստան Ռուսաստան
ԵրկրամասՌոստովի մարզ
ՇրջանԱկսայի շրջան
Հիմնադրված է1570 թ.
Մակերես15 կմ², 67,5 կմ²
ԲԾՄ80 մետր
Բնակչություն41.984 մարդ (2010)
Ժամային գոտիUTC+3
Հեռախոսային կոդ86350
Փոստային դասիչ346720–346724
Պաշտոնական կայքaksayland.ru
Ակսայ (Ռոստովի մարզ) (Ռուսաստան)##
Ակսայ (Ռոստովի մարզ) (Ռուսաստան)
Ակսայ (Ռոստովի մարզ) (Ռոստովի մարզ)##
Ակսայ (Ռոստովի մարզ) (Ռոստովի մարզ)

Աշխարհագրություն խմբագրել

Քաղաքը տարածվում է Ռուսական դաշտավայրի հարավ-արևելքում և Ռոստովի մարզի հարավ-արևմուտքում։ Ակսայը գտնվում է Դոն գետի աջ ափին, այն վայրում, ուր Ակսայ գետի բազուկն է։

Քաղաքը համարվում է Դոնի Ռոստովին ամենամոտ քաղաքներից. կենտրոնից հեռու է 12 կմ։ Քաղաքների թաղամասերի նվազագույն հեռավորությունը միմյանցից կազմում է 1 կմ ուղիղ գծով իսկ 1,5 կմ՝ ավտոճանապարհով։

Ակսայը, ինչպես և ամբողջ Ռոստովի մարզը գտնվում են Մոսկվայի ժամային գոտում՝ UTC կազմում է +3։00։

Կլիման չափավոր ցամաքային է։ Ձմեռը մեղմ է։ Միջին հունվարյան ջերմաստիճանը կազմում է −4,4 °C։ Ամառը շոգ է, երկարատև, արևոտ. միջին հուլիսյան ջերմաստիճանը կազմում է +22,9 °C։ Տեղումների քանակը 600 մմ է[3]։

  • Միջին ջերմաստիճանը՝ +9,7 °C
  • Բացարձակ նվազագույն ջերմաստիճանը՝ −31,9 °C
  • Բացարձակ առավելագույն ջերմաստիճանը՝ +39,8 °C
  • Քամու միջինտարեկան արագությունը՝ 2,4 մ/վրկ
  • Օդի միջինտարեկան խոնավությունը՝ 72 %
  • Անսառնամանիք օրերի քանակը՝ 6 ամիս
  • Ձյան ծածկույթի տևողությունը՝ 10-20 օր
  • Ջեռուցման տևողությունը՝ 6 ամիս

Բնակչություն խմբագրել

Բնակչության թվաքանակը
1897[4]1939[4]1959[5]1967[4]1970[6]1979[7]1989[8]
7600980015 51820 00021 99429 98733 389
1992[4]1996[4]1998[4]2002[9]2003[4]2005[4]2006[4]
33 30035 70035 70038 01238 00037 20036 900
2007[4]2009[10]2010[11]2011[4]2012[12]2013[13]2014[14]
36 60036 03041 96942 00042 48142 74743 166
2015[15]2016[16]
43 55844 279

Ծանոթագրություններ խմբագրել

  1. Большая Российская энциклопедия: В 30 т. / Председатель науч.-ред. совета Ю. С. Осипов. Отв. ред С. Л. Кравец. Т. 1. А — Анкетирование. — М.: Большая Российская энциклопедия, 2005. — 766 с.: ил.: карт.
  2. «Главная::Федеральная служба государственной статистики»։ www.gks.ru։ Արխիվացված է օրիգինալից 2010-12-03-ին։ Վերցված է 2019 թ․ օգոստոսի 6 
  3. Архив данных о погоде в Ростове-на-Дону
  4. 4,00 4,01 4,02 4,03 4,04 4,05 4,06 4,07 4,08 4,09 4,10 Народная энциклопедия «Мой город». Аксай (Ростовская область)
  5. «Всесоюзная перепись населения 1959 года. Численность городского населения РСФСР, её территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу» (ռուսերեն)։ Демоскоп Weekly։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-04-28-ին։ Վերցված է 2013-09-25 
  6. «Всесоюзная перепись населения 1970 года Численность городского населения РСФСР, её территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.» (ռուսերեն)։ Демоскоп Weekly։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-04-28-ին։ Վերցված է 2013-09-25 
  7. «Всесоюзная перепись населения 1979 года Численность городского населения РСФСР, её территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.» (ռուսերեն)։ Демоскоп Weekly։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-04-28-ին։ Վերցված է 2013-09-25 
  8. «Всесоюзная перепись населения 1989 года. Численность городского населения»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2011-08-22-ին 
  9. «Всероссийская перепись населения 2002 года. Том. 1, таблица 4. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, районов, городских поселений, сельских населённых пунктов - райцентров и сельских населённых пунктов с населением 3 тысячи и более»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-02-03-ին 
  10. «Численность постоянного населения Российской Федерации по городам, посёлкам городского типа и районам на 1 января 2009 года»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-01-02-ին։ Վերցված է 2014-01-02 
  11. Итоги Всероссийской переписи населения 2010 года. Том 1. Численность и размещение населения Ростовской области
  12. «Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям. Таблица 35. Оценка численности постоянного населения на 1 января 2012 года»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-05-31-ին։ Վերցված է 2014-05-31 
  13. «Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2013 года. — М.: Федеральная служба государственной статистики Росстат, 2013. — 528 с. (Табл. 33. Численность населения городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений, городских населённых пунктов, сельских населённых пунктов)»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-11-16-ին։ Վերցված է 2013-11-16 
  14. «Таблица 33. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2014 года»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-08-02-ին։ Վերցված է 2014-08-02 
  15. «Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2015 года»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2015-08-06-ին։ Վերցված է 2015-08-06 
  16. Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2016 года