Սիմոն (Շիմոն) բար Գյորա (եբր. שמעון בר גיורא), հրեական բանակի հրամանատար, 66-73 թվականների հրեական պատերազմի մասնակից։ Արմատական «Զելոտ» թևի ներկայացուցիչ, որն ազատել է բոլոր ստրուկներին և չեղյալ հայտարարել իր կողմից վերահսկվող տարածքում գտնվող բոլոր պարտքերը։ Ըստ Հայամ Մակոբիի՝ «Հռոմեացիները նախ նրա մեջ սպառնալիք էին տեսնում յուրաքանչյուր կարգի հասարակության, ապա Սպարտակի համար»[1]։

Սիմոն բար Գյորա
Ծնվել է1-ին դար
ԾննդավայրՋարաշ, Հորդանան
Մահացել է70
Մահվան վայրՀռոմ, Հին Հռոմ
Ազգությունհրեա
Մասնագիտությունռազմական գործիչ
Simon Bar Giora Վիքիպահեստում

ՋոկատԽմբագրել

Մ.թ. 66 թվականին Բեթ-Հորոնում Կետոիոս Գալլոսի դեմ մղվող պայքարում, որտեղ հրեաները հաղթեցին հռոմեացիներին՝ Սիմոնը դրսևորել է ֆիզիկական ուժ և քաջություն։

Հավաքելով ջոկատ կռվել է Իդոմե նահանգի դեմ։

Նա Մասադում թաքնվել է իր դեմ ուղարկված Երուսաղեմի բանակից[2]։

Ավելի ուշ իր ջոկատը հասցրել է մի քանի հազար սիկարի` վերանայելով տեսակետները։

Նա կարողացել է հաղթել իդումեացիներին, բարձրանալ Ջերիխո, գրավել Հեբրոնը և մոտենալ Երուսաղեմին[3]։

ԵրուսաղեմԽմբագրել

Երուսաղեմում զելոտների և իդումեացիների միջև ընթացող ներքին պայքարի ընթացքում իդումեացիները պարտություն կրեցին և բար Գյորային հրավիրեցին քաղաք[4]։

Եդոմացիներն ու Սիկարիան ՝ Բար Գյորայի գլխավորությամբ, հրեական ապստամբների երեք խմբակցությունների միջև քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ զբաղվել են չափավոր նախանձախնդրությամբ արյունալի վեճերով,

Քահանայապետ Մատիտյագոն, որը նպաստել է Բար Գյորայի ճանաչմանը՝ սպանվել է նրա կողմից։ Իդումեացիներն ու սիկարները Բար Գյորայի գլխավորությամբ, հրեա ապստամբների երեք խմբակցությունների միջև քաղաքացիական պատերազմի ընթացքում հրահրել են արյունալի վեճեր, որոնք ղեկավարվում էին նախկին դաշնակիցներ Սիմոն Բար-Գյորայի, Հովհաննես Գիսկալայի և Էլեազար Բեն-Սիմոնի կողմից։

Բար Գյորան իր տասը հազարերորդ բանակի շնորհիվ իշխանություն է ստացել Երուսաղեմի վրա։

70 թվականի ապրիլին, երբ Տիտոսի ուժերը հասել են Երուսաղեմ, ապստամբները միավորվել են հռոմեացիների դեմ։

ՄահԽմբագրել

Երուսաղեմի անկումից որոշ ժամանակ անց Բար-Գյորան գերեվարվել է հռոմեացիների կողմից և մահապատժի ենթարկվել՝ հաղթական տոնակատարությունների ժամանակ ի պատիվ Վեսպասյանի և նրա որդիների նետվելով Հռոմի Տարպեյան ժայռից։

Արտաքին հղումներԽմբագրել

Աշխարհի բոլոր հրամանատարները Սիմոն (Շիմոն) բար Գյորա

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. Бар-Гиора Шим‘он՝ հոդվածը Հրեական էլեկտրոնային հանրագիտարանում
  2. Флавий, «Иудейск. война», II, 22, § 2; IV, 9, § 3)
  3. Флавий, «Иудейск. война», IV, 9, §§ 8, 10)
  4. (Флавий, «Иудейск. война», V, 3, § 1; 6, § 1)