Նարդես
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Բույսեր
Տիպ Ծածկասերմեր
Դաս Երկշաքիլավորներ
Կարգ Հովանոցավորներ
Ընտանիք Վարդազգիներ
Ցեղ Նարդես
Լատիներեն անվանում
Ferula
Հոմանիշներ
Տեսակներ

Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում




Նարդես (լատ.՝ Ferula), նեխուրազգիների (հովանոցավորներ) ընտանիքի բազմամյա խոտաբույսերի ցեղ։ Հայտնի է մոտ 130 տեսակ;

Կենսաբանական նկարագիրԽմբագրել

 
Բուսաբանական նկարազարդում

Ցողունը վերին մասում ճյուղավորվող է, բարձրությունը՝ 50-100 (150) սմ։ Տերևները հիմնականում արմատամերձ են, եռաբաժան։ Ծաղկաբույլը հովանոց է, ծաղիկները՝ բաց դեղնավուն։ Ծաղկում է վաղ գարնանը։ Պտուղն էլիպսաձև է կամ ձվաձև։

ՀայաստանումԽմբագրել

ՀՀ-ում՝ 4 տեսակ՝

  • Նարդես պարսկական (F.persica),
  • Նարդես Սովիչի (F. szowitsiana),
  • Նարդես կոշտավուն (F. rigidula)
  • Նարդես արևելյան (F.orientalis

ՏարածումԽմբագրել

Տարածված է Արագածոտնի, Կոտայքի, Վայոց ձորի, Սյունիքի մարզերում, Երևանի շրջակայքում։ Աճում է չոր, քարքարոտ լանջերին։

Քիմիական կազմԽմբագրել

Պարունակում է եթերայուղ, խեժեր։

ՆշանակությունԽմբագրել

 
Սերմերը
 
Ferula linkii

Նարդեսը մեծ կիրառություն ունի բժշկության մեջ։

ԴասակարգումԽմբագրել

ՏեսակներԽմբագրել

Ըստ The Plant List կայքի տվյալների հաշվում են նարդեսի մոտ 200 տեսակ[1]

ՏաքսոնոմիաԽմբագրել

  ավելի քան 8 ընտանիք (համաձայն APG II Համակարգի)   e1  
         
  կարգ Հովանոցավորներ     դաս Նարդես     f1
               
  բաժին
Ծաղկավորներ կամ Ծածկասերմեր
    Ընտանիք Նեխուրազգիներ     e2    
             
  ավելի քան 44 կարգի ծաղկավոր բույսեր
(համաձայնAPG II Համակարգի)
  еավելի քան 300 դաս   f2
     

ԾանոթագրություններԽմբագրել

ԳրականությունԽմբագրել

  • Коровин Е. П. Иллюстрированная монография рода Ferula (Tourn.) L.. — Институт ботаники и зоологии АН УзССР. — Ташкент: Изд-во АН УзССР, 1947. — 91 с.
  • Коровин Е. П. Род 1052. Ферула — Ferula // Флора СССР. В 30 т. / Начато при руководстве и под главной редакцией акад. В. Л. Комарова; Ред. тома Б. К. Шишкин. — М.—Л.: Изд-во АН СССР, 1951. — Т. XVII. — С. 62—142. — 390 с. — 3500 экз.

Արտաքին հղումներԽմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։