Կամարակապ ամբարտակ

բետոնից պատրաստված պինդ ամբարտակ

Կամարակապ ամբարտակ, պատնեշի տեսակ՝ պատրաստված բետոնից, երկաթբետոնից կամ քարե պատվարներից։ Ի տարբերություն գրավիտացիոն և կամարակապ-գրավիտացիոն տեսակների՝ այս տիպի ամբարտակների կայունության ապահովման համար օգտագործվում է ոչ թե հենց կառույցի քաշը, այլ միայն կամարակապ կառուցվածքը, որը ծանրաբեռնվածությունը փոխանցում է ջրամբարի կողմից դեպի ափերը[1]։

Museum Silhouette.svg
Կամարակապ ամբարտակ
Kölnbreinspeicher.jpg

Նման ամբարտակների ամրությունը մեծացնելու համար օգտագործվում է հորիզոնական հատվածում կամարակապ ձև, որն ամբողջ պատվարի տարածության վրա մոտավորապես նույն թեքության շառավղով է՝ ուղղված դեպի ջրամբարի պատնեշի կորության կողմը[2]։

Որպես կանոն` կառուցվում են կանյոնակերպ` կիրճաձև ռելիեֆով լեռնային տեղանքում` հիդրոհանգույցի շրջանում[2]։ Այս տեսակի պատնեշը օգտագործվում է շատ կտրուկ լանջերով նեղ հովիտներում, որոնք կարող են դիմակայել ջրի քաշին։

ՊատմությունԽմբագրել

Այս տեսակի աշխատանքների առաջին պարզունակ շինությունները գալիս են անտիկ շրջանից։ Դրանցից առաջինը կարելի է համարել Սեն Ռեմի դը Պրովանսի մոտակայքում գտնվող Գլանումը, որը հայտնի է նաև որպես Վալոն դե Բաում ամբարտակ։ Այն կառուցել են հռոմեացիները Ֆրանսիայում և թվագրվում է Ք. ա. 1-ին դարով[3][4][5]։ Պատնեշը մոտ 12 մետր (39 ոտնաչափ) բարձրություն ուներ և 18 մետր (59 ոտնաչափ) երկարություն։ Նրա շառավիղը կազմում էր մոտ 14 մ (46 ոտնաչափ), և այն բաղկացած էր երկու քարե պատերից։ Հռոմեացիները այն կառուցել են մոտակա Գլանումը ջրով ապահովելու համար։

ՊատկերասրահԽմբագրել

Տես նաևԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. «Հիդրոէներգետիկայի հիմունքներ։ Կամարակապ ամբարտակներ» Archived 2011-11-11 at the Wayback Machine., ОАО Ռուսհիդրո, «Ռուսհիդրո բլոգ» Archived 2021-03-08 at the Wayback Machine.
  2. 2,0 2,1 THE DAMS Archived 2011-09-27 at the Wayback Machine., Grande Dixence S.A. :: Gravity dam, arch dam, embankment dam (անգլերեն)
  3. Smith, Norman (1971), A History of Dams, London: Peter Davies, ISBN 0-432-15090-0 
  4. «Key Developments in the History of Arch Dams»։ Cracking Dams։ SimScience։ Արխիվացված է օրիգինալից հուլիսի 28, 2012-ին։ Վերցված է 20 սեպտեմբերի 2018  from archive.org
  5. Patrick JAMES Hubert CHANSON։ «Historical Development of Arch Dams. From Cut-Stone Arches to Modern Concrete Designs»։ Barrages.org։ Վերցված է 18 հւլիսի 2010 

Արտաքին հղումներԽմբագրել