«Գրենլանդիա»–ի խմբագրումների տարբերություն

Առանց խմբագրման ամփոփման
|calling_code = +299
|}}
'''Գրենլանդիա''' ({{lang-gl|Kalaallit Nunaat}}, {{lang-da|Grønland}}, թարգմանաբար՝ «կանաչ երկիր»), [[կղզի-պետություն]] [[Հյուսիսային Սառուցյալ օվկիանոս|Հյուսիսային Սառուցյալ]] և [[Ատլանտյան օվկիանոս]]ում, դեպի հյուսիս-արևելք [[Հյուսիսային Ամերիկա]]յից։յից հյուսիս-արևելք։ Մինչև 1536 թ-ըթվականը պատկանել է [[Նորվեգիա]]յին, որից հետո անցել է [[Դանիա]]յին: Բնակչությունը [[2013]] թ-ինթվականին կազմել է 61,9 հազար մարդ։ [[Մայրաքաղաք]]ը [[Նուուկ]]ն (Գոթհաբ) է: Բնակչության 90%-ը կազմում են [[գրենլանդացիներ]]ը։ Բնակչության շուրջ 90%-ը կենտրոնացված է Գրենլանդիայի հարավ-արևմտյան ափերին, որտեղ էլ գտնվում են խոշոր [[բնակավայրեր]]ը, այդ թվում մայրաքաղաք Նուուկը՝ իր 17 հազար բնակչով։ Նուուկում է գտնվում Գրենլանդիայի միակ համալասարանը։ 2009 թվականի հունվարից պետական լեզու է գրենլանդերենը ([[Էսկիմոս]]յան լեզու)։ Գրենլանդիայի ամենագեղեցիկ քաղաքը Կակորտուկն է (Յուլինսհոբ), որտեղ գտնվում է երկրի (ինքնավար շրջանի) միակ ցայտաղպյուրը։ [[Ափ]]երը ողողում են [[Գրելանդական ծով]]ը, Դանիական նեղուցը, Բաֆֆինի ծովը, Լաբրադորի ծովը։ Գրենլանդիան ամենամեծ [[կղզի]]ն է։
 
Բնակչության շուրջ 90%-ը կենտրոնացված է Գրենլանդիայի հարավ-արևմտյան ափերին, որտեղ էլ գտնվում են խոշոր [[բնակավայրեր]]ը, այդ թվում մայրաքաղաք Նուուկը՝ իր 17 հազար բնակչով։ Նուուկում է գտնվում Գրենլանդիայի միակ համալասարանը։ [[2009]] թվականի հունվարից պետական լեզու է [[գրենլանդերեն]]ը ([[Էսկիմոս]]յան լեզու)։
== Պատմություն ==
{{հիմնական|Գրենլանդիայի պատմություն}}
{{անավարտ բաժին}}
 
[[Ափ]]երը ողողում են [[Գրենլանդական ծով]]ը, [[Դանիական նեղուց]]ը, [[Բաֆֆինի ծով]]ը, [[Լաբրադորի ծով]]ը։
== Աշխարհագրություն ==
{{հիմնական|Գրենլանդիայի աշխարհագրություն}}
{{անավարտ բաժին}}
 
== ԿլիմաԱնվանում ==
Անվանումը {{lang-da|Grønland}} բառացի նշանակում է «կանաչ երկիր», թեև այդ անունը բոլորովին չի համապատասխանում ցուրտ և անբարեբեր երկրին։
{{հիմնական|Գրենլանդիայի կլիմա}}
{{անավարտ բաժին}}
 
Կղզին առաջին անգամ հայտնաբերել է իսլանդացի նավորդ Գունբյորնը մոտ [[875]] թվականին, սակայն ափ դուրս չի եկել։ [[982]] թվականի ամռանը իսլանդացի վիկինգ [[Էյրիկ Ռաուդի]]ն (հայտնի է նաև Էյրիկ Շիկահեր և Էյրիկ Տորվադսոն անուններով) առաջին անգամ հետազոտել է այդ կղզու հարավարևմտյան ափի մի հատված, որն այդ ժամանակ ծածկված է եղել կանաչ բուսականությանբ, և կղզին անվանել է «Կանաչ երկիր»։
== Վարչական բաժանում ==
{{հիմնական|Գրենլանդիայի վարչական բաժանում}}
{{անավարտ բաժին}}
 
== Պետական կառուցվածք ==
{{հիմնական|Գրենլանդիայի պետական կառուցվածք}}
{{անավարտ բաժին}}
 
== Տնտեսություն ==
{{հիմնական|Գրենլանդիայի տնտեսություն}}
{{անավարտ բաժին}}
 
== Բնակչություն ==
{{հիմնական|Գրենլանդիայի բնակչություն}}
{{անավարտ բաժին}}
 
== Մշակույթ ==
{{հիմնական|Գրենլանդիայի մշակույթ}}
{{անավարտ բաժին}}
 
== Կրոն ==
{{հիմնական|Կրոնը Գրենլանդիայում}}
{{անավարտ բաժին}}
 
== Զինված ուժեր ==
{{հիմնական|Գրենլանդիայի զինված ուժեր}}
{{անավարտ բաժին}}
 
== Ծանոթագրություններ ==