Ակնա, Հովատակ, լիճ Հայաստանի Արմավիրի մարզում, Ակնալիճ գյուղից 1 կմ հարավ–արևելք, ծովի մակարդակից 853 մ բարձրության վրա։ Մակերեսը 0,07 կմ2, խորությունը 9,4 մ[1]։

Picto infobox map.png
Մեծամոր

'
40°08′41″ հս․. լ. 44°10′05″ ավ. ե.HGЯO
Կոորդինատներ
Տեղագրություն Հայաստան Հայաստան Արմավիրի մարզ
Ավազանի մակերեսը 0,07 կմ²
Միջին խորությունը 9,4 մ
Միջին բարձրությունը 853 մ
Սկիզբ առնող գետերը ներքինակնալիճ
##Մեծամոր (լիճ) (Արմավիրի մարզ)
Red pog.svg

ԱնվանումԽմբագրել

Գոյություն ունի անվանման ծագման շուրջ երկու ավանդապատում․

  1. Մի անգամ հովիվը այծի ետևից նետում է գավազանը, որն ընկնում է Արագածի գագաթին գտնվող լճի մեջ։ Մինչև նա մոտենում է լճին՝ տեսնում է, որ գավազանն անհայտացել է։ Մի շաբաթից, ոչխարները դաշտ իջեցնելիս, հովիվն իր գավազանը տեսնում է լճում։ Շալակում է մի ջվալ դարման, բաձրանում Արագածի վրա և դարմանը դատարկում այնտեղի լճի մեջ։ Երկու օր անց հովիվը դարմանի հետքը գտնում է Մեծամորի լճում՝ Այղր գյոլ։
  2. Այս լիճը լիքն է հրեղեն ձիերով, սպիտակ գոմեշներով, մարդաձկներով և ուրիշ կենդանիներով։ Հրեղեն ձիերի ցեղիցն է նաև Քյոռ-օղլու թևավոր Ղռաթը։ Խառատ՝ հյուսն Մուրատը ականատես է եղել, որ երբ Քյոռ-օղլու մատակ ձին արածելիս է եղել Մեծամորի ափին, մի հրեղեն սպիտակ որձ ձի՝ այղր դուրս է եկել լճից, թռել մատակի վրա և նորից մտել ջրի հատակը։ Դրանից հետո լիճը կոչվել է Այղր-գյոլ[2][3][4][5]։

ԾանոթագրություններԽմբագրել

  1. , Հայաստանի Հանրապետության Ֆիզիկաաշխարհագրական օբյեկտների համառոտ տեղեկատու-բառարան, Ե., «Գեոդեզիայի և քարտեզագրության կենտրոն ՊՈԱԿ», 2007, էջ 83 — 150 էջ։
  2. Արամ Ղանալանյան (1969)։ Ավանդապատում։ Երևան: Հայկական ՍՍՀ ԳԱԱ Մանուկ Աբեղյանի անվան գրականության ինստիտուտ 
  3. Մովսես Խորենացի։ Պատմութիւն Հայոց։ էջեր Գիրք Ա, Գլուխ Ի 
  4. Մանուկ Աբեղյան (1899)։ Հայ ժողովրդական առասպելները Մովսես Խորենացու Հայոց պատմության մեջ։ Վաղարշապատ 
  5. Г. Халатьянц (1896)։ Армянский эпос в Истории Армении Моисея Хоренского։ Москва