«Մայա Էնջելոու»–ի խմբագրումների տարբերություն

Ավելացվել է 809 բայտ ,  4 տարի առաջ
Առանց խմբագրման ամփոփման
No edit summary
No edit summary
 
=== Հասուն տարիք և վաղ կարիերա: 1951–61 ===
1951֊ին, Էնջելոուն ամուսնացել է [[հույն]] էլեկտրիկ, նախկին նավաստի, և բարձունքին ձգտող երաժիշտ Թոշ Էնջելոուի հետ, անկախ ժամանակի միջռասսայական հարաբերությունների դատապարտման և իր մոր անհամաձայնության փաստից։ <ref>Hagen, էջ. xvi.</ref><ref>Gillespie et al., էջեր. 29, 31.</ref>{{refn|TheԷնջելոուի correctամուսնու Greekանվան spellingճիշտ ofհունարեն Angelou'sուղղագրությունը husbandհավանաբար name is probably "«Anastasios Angelopoulos".» է:<ref>{{Cite book|title = Parting the Curtains: Interviews with Southern Writers|last = Powell|first = Dannye Romine |publisher = John F. Blair Publisher |year = 1994 |isbn = 0-89587-116-5 |location = Winston-Salem, North Carolina|chapter = Maya Angelou |page = 10}}</ref>|group = "Ն"}} Նա այս ժամանակ անցել է ժամանակակից պարերի դասեր և հանդիպել պարող ու խորեոգրաֆ [[Էլվին Էյլի]]ին և Ռութ Բեքֆորդին։ Էնջելոուն և Էյլին ստեղծում են պարային խումբ, անվանելով իրենք իրենց «Ալ ընդ Ռիտա», և ներկայացրել են [[ժամանակակից պար]]ը Սան Ֆրանցիսկոյի շրջանի եղբայրական սևական կազմակերպություններում, սակայն երբեք հաջողության չեն հասել։<ref name="angelou-95"> Էնջելոու (1993), էջ. 95.</ref> Էնջելոուն, նրա ամուսինն ու որդին տեղափոխվում են [[Նյու Յորք]], որպեսզի նա կարողանա սովորել [[Աֆրիկյան պար]] Տրինիդադյան պարող [[Փիըրլ Փրիմուս]]ի հետ, բայց մեկ տարի անց նրանք վերադառնում են Սան Ֆրանցիսկո։ <ref>Gillespie et al., էջեր. 36–37.</ref>
 
1954֊ին ամուսնության ավարտից հետո, նա սկսում է պրոֆեսիոնալ պարով զբաղվել Սան Ֆրանցիսկոյի ակումբներում, որոնց մեջ ներառված է [[Դը Փարփըլ Օնիոն]] գիշերային ակումբը, որտեղ նա երգում էր և պարում [[կալիպսո երաժշտություն|կալիպսո երաժշտության]] ներքո։ <ref>Gillespie et al., էջ. 38.</ref> Այդ ժամանակ նա ներկայանում էր «Մարգարեթ Ջոնսըն», կամ «Ռիտա», բայց Փարփըլ Օնիոնում իր մենեջերի և աջակիցների խորհրդով նա փոխում է իր մասնագիտական անունը «Մայա Էնջելոու»՝ (նրա մականունը և նախկին ամուսնու ազգանունը), մի «տարբերակիչ անուն»,<ref>Gillespie et al., էջ. 41.</ref> որը առանձնացրեց նրան և ցույց տվեց նրա [[Կալիպսո երաժշտություն|կալիպսո]] պարային կատարումների ոգին։ 1954 և 1955 թվականների ընթացքում, Էնջելոուն շրջագայեց Եվրոպայում ''[[Փորգի և Բես|Porgy and Bess]]'' օպերայով։ Նա փորձել է սովորել իր այցելած յուրաքանչյուր երկրի լեզուն և մի քանի տարվա ընթացքում ձեռք է բերել մի քանի լեզուներին տիրապետման հմտություն։ <ref>Hagen, էջեր. 91–92.</ref> 1957֊ին հետևելով կալիպսոյի հանրաճանաչությանը՝ Էնջելոուն ձայնագրում է իր առաջին ալբոմը՝ ''[[Միսս Կալիպսո]]ն'', որը վերարտադրվում է որպես CD սկավառակ 1996 թվականին։<ref name="angelou-95" /><ref name="calypso">{{cite web|url = http://www.tcm.com/this-month/article/290605%7C0/Calypso-Heat-Wave.html|title = Calypso Heat Wave|date = |accessdate = December 18, 2013|website = Turner Classic Movies|last = Miller|first = John M.}}</ref><ref>Gillespie et al., էջ. 48.</ref> Նա հայտնվում է Broadway֊ի վերանայումից դուրս, որը ոգեշնչման աղբյուր է դառնում 1957 թվականի «<nowiki/>[[Կալիպսո ջերմային ալիք]]<nowiki/>» ֆիլմի համար, որտեղ Էնջելոուն երգում էր և կատարում իր սեփական կոմպոզիցիաները։ <ref name="calypso" />{{refn|ReviewerԳրախոս JohnՋոն M.Միլլերն Millerանվանում callsէ Angelou's performance of her song "«All That Happens in the Marketplace"» theերգի "mostԷնջելոուի genuineկատարումը musical«ֆիլմի momentամենաանկեղծ inերաժշտական the film".մաս»:<ref name="calypso" />|group = "Ն"}}{{refn|group="Ն"|InԷնջելոուի Angelou'sէսսեների thirdերրորդ book of essays,գրքում՝ ''[[LetterՆամակ to My DaughterԴստերս]]''-ում ([[2009]]), sheնա նշում creditsէ CubanԿուբացի artistարվեստագետ [[CeliaՍելիա CruzԿրուզ]]ին asորպես oneիր ofերաժշտական theկարիերայի greatestամենամեծ influencesազդեցություններից ofմեկը, herիսկ singingավելի career,ուշ andհիշատակում laterէ Կրուզին, creditsերբ Cruzխոսում forէ theԷնջելոուի effectivenessպոետիկ andներկայացնումների impactու of Angelou'sգրականության poetryէֆեկտիվության performancesու andազդեցության readings.մասին:<ref>Angelou (2008), էջ. 80.</ref>}}
 
Էնջելոուն հանդիպում է նովելագիր [[Ջոն Օլիվեր Քիլենս]]ի հետ 1959֊ին և նրա դրդմամբ տեղափոխվում է Նյու Յորք՝ կենտրոնանալով իր գրողի կարիերայի վրա։ Նա միանում է [[Harlem Writers Guild]]֊ին, որտեղ հանդիպում է մի քանի գլխավոր աֆրոամերիկացի հեղինակների, այդ թվում՝ [[Ջոն Հենրիկ Քլարկ]]ին, [[Ռոզա Գի]]ին, [[Փոլ Մարշալ]]ին, [[Ջուլիան Մեյֆիլդ]]ին, և հրատարակում է առաջին անգամ։ <ref>Gillespie et al., էջեր. 49–51.</ref> 1960 թվականին, քաղաքական իրավունքների առաջնորդ [[Մարտին Լյութեր Քինգ]]ին հանդիպելուց և նրա ճառը լսելուց հետո, նա և Քիլենսը Քրիստոնեական Առաջնորդության Հարավային համաժողովում (SCLC) շահելու համար կազմակերպում են «լեգենդար»<ref name="als">{{Cite news|title = Songbird: Maya Angelou takes another look at herself|date =August 5, 2002|url = http://www.newyorker.com/archive/2002/08/05/020805crbo_books?currentPage=all|last = Als|first = Hilton|work = The New Yorker|accessdate = December 18, 2013}}</ref> «''Կաբարե հանուն ազատության»'', և Էնջելոուն վկայակոչվում է SCLC֊ի հյուսիսային համակարգող։ Ըստ հետազոտող Լիման Հեյգենի՝ նրա որպես դրամահավաքի և SCLC համակարգողի ներդրումները քաղաքացիական իրավունքների մեջ հաջողված էին և «մեծապես արդյունավետ»։<ref>Hagen, էջ. 103.</ref> Այս ժամանակահատվածում Էնջելոուն նաև սկսում է իր [[Ֆիդել Կաստրո|Կաստրո]]յին կողմ և հակա[[ապարտհեյդ]] ակտիվիստական շարժումը։<ref>Gillespie et al., էջ. 57.</ref>
 
=== Հետագա կարիերա ===
Էնջելոուի ''[[Ջորջիա, Ջորջիա|Georgia, Georgia]]֊ն'', որը ստեղծվել է շվեդական ֆիլմարտադրող ընկերության կողմից և նկարահանվել Շվեդիայում, առաջին սցենարն է գրված սևամորթ կնոջ կողմից, <ref>{{Cite journal|title = Maya Angelou: The Phenomenal Woman Rises Again|date=January 4, 1997|last = Brown|first = Avonie|journal = New York Amsterdam News|issue = 88|page = 2}}</ref> և թողարկվել է 1972 թվականին։ Նա նաև գրել է ֆիլմի սաունդթրեքը, չնայած նրան, որ ունեցել է չնչին ներդրում ֆիլմի նկարահանման ընթացքի մեջ։<ref>Gillespie et al., էջ. 105.</ref>{{refn|SeeՍտոկհոլմում Էնջելոուի ձեռք բերած փորձի համար տե՛ս ''MomՄայրիկը &և Meես &և Momմայրիկը'', էջեր. 168—178, for a description of Angelou's experience in Stockholm.:|group = "Ն"}} Էնջելոուն ամուսնանում է [[ուելսացի]] գորգագործի և [[Ջերմեն Գրիր]]ի նախկին ամուսին Փոլ դյու Ֆոի հետ Սան Ֆրանցիսկոյում 1973 թվականին։{{refn|AngelouԷնջելոուն describedնկարագրել theirէ իրենց marriageամուսնությունը, whichորը sheնա calledանվանել "madeէ in«ստեղծված heaven"դրախտում»,<ref>Angelou, Maya (1997). ''Even the Stars Look Lonesome''. New York: Random House. էջ. 1. {{ISBN|978-0-553-37972-3}}.</ref> inիր herէսսեների second book of essaysերկրորդ գրքում՝''[[EvenՆույնիսկ theաստղերը Starsմիայնակ Lookեն Lonesomeթվում]]'' (1997).|group = "Ն"}} Հաջորդ տասը տարիների ընթացքում, ինչպես Գիլեսպին է պնդում․ «Նա իրագործել է ավելին, քան շատ արտիստներ հույս են ունենում ձեռք բերել իրենց ողջ կյանքի ընթացքում»։<ref>Gillespie et al., էջ. 119.</ref> Էնջելոուն աշխատել է որպես կոմպոզիտոր՝ գրելով երգչուհի [[Ռոբերտա Ֆլեք]]ի համար {{refn|AngelouԷնջելոուն co-wroteեղել "Andէ So It Goes" on Flack'sFlygi 1988 albumթվականի ''[[Oasis (Roberta Flack album)|Oasis]]''. ալբոմի «And So It Goes» երգի համահեղինակը:<ref>{{cite news|last=Feeney|first=Nolan|title=Roberta Flack Remembers Maya Angelou: ‘We All Have Been Inspired’ |url=http://time.com/132808/roberta-flack-maya-angelou/|accessdate=November 15, 2014|work=Time Magazine|date=May 28, 2014}}</ref>|group = "Ն"}} և շարադրելով ֆիլմի սցենարներ։ Նա գրել է հոդվածներ, կարճ պատմվածքներ, հեռուստասցենարներ, վավերագրականներ, կենսագրություններ և բանաստեղծություններ, ստեղծել է բեմադրություններ և դարձել հրավիրվող դասախոս տարբեր քոլեջներում և համալսարաններում։ Նա «դիմադրող դերասան» էր,<ref>Gillespie et al., էջ. 110.</ref> և պարգևատրվել է [[Թոնի (մրցանակ)|Թոնի մրցանակով]] 1973֊ին «Նայեք այն կողմում» ''իր դերի համար''։<ref name="moore" /> Որպես թատրոնի տնօրեն՝ 1988֊ին նա ստանձնեց [[Էրրոլ Ջոն|Էրրոլ Ջոնի]] «Լուսին ծիածանի շալին» բեմադրության վերաստեղծումը [[Լոնդոն|Լոնդոնի]] [[Ալմեյդա թատրոն|Ալմեյդա թատրոնում]]։<ref>{{cite news|last=Wolf|first=Matt|authorlink=Matt Wolf|title=The National Theatre's Global Flair|url=https://www.nytimes.com/2012/03/21/arts/21iht-lon21.html?pagewanted=all&_r=0|accessdate=September 2, 2014|newspaper=The New York Times|date=March 20, 2012}}</ref>
 
1977֊ին, Էնջելոուն աջակցող դերով հայտնվում է «Արմատներ» հեռուստատեսային մինիսերիալում։ Նա այս շրջանում տարբեր մրցանակներով է պարգևատրվել, ներառյալ երեսունից ավելի պատվավոր աստիճաններ աշխարհի տարբեր քոլեջներից և համալսարաններից։<ref name="moore">{{Cite news|title = Growing Up Maya Angelou|date = April 2003|url = http://www.smithsonianmag.com/ist/?next=/arts-culture/growing-up-maya-angelou-79582387/|last = Moore|first = Lucinda|work = Smithsonian Magazine|accessdate = December 19, 2013}}{{dead link|date=September 2017 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 1970֊ականների վերջերում Էնջելոուն հանդիպում [[Օփրա Ուինֆրի|Օփրա Ուինֆրիին]], երբ Ուինֆրին լրատվական հաղորդավար էր Մերիլենդի Բալթիմորում։ Էնջելոուն հետագայում դառնում է Ուինֆրիի մտերիմ ընկերն ու մենթորը։<ref>{{Cite magazine |title = Oprah Talks to Maya Angelou|date = December 2000|url = http://www.oprah.com/omagazine/Oprah-Interviews-Maya-Angelou|last = Winfrey|first = Oprah|magazine = O Magazine|accessdate = December 19, 2013}}</ref>{{refn|ԷնջելոուdedicatedԷնջելոուն herնվիրել է 1993 bookթվականի ofէսսեների essaysգիրքը՝ ''[[Wouldn'tԱյս Takeանգամ Nothingճանապարհորդությանս forհամար Myհետս Journeyոչինչ Nowչէի վերցնի]]'', to Winfrey.Ուինֆրիին:<ref>Angelou(1993), էջ. x.</ref>|group = "Ն"}} 1981֊ին, Էնջելոուն և դյու Ֆոն ամուսնալուծվում են։ Նա վերադառնում է հարավային Միացյալ նահանգներ 1981 թվականին, քանի որ զգում է, որ պետք է այնտեղ համակերպվի իր անցյալի հետ, և չնայած բակալավրիատի աստիճանի բացակայության, նա ցմահ ընդունում է Ռեյնոլդսի [[Ամերիկագիտություն|ամերիկագիտության]] պրոֆեսորությունը Հյուսիսային Կառոլինայի Ուինստոն֊Սեյլեմի Ուեյք Ֆորեսթ համալսարանում, որտեղ նա լրիվ դրույքով աֆրոամերիկացի այն սակավաթիվ դասախոսներից մեկն էր։<ref>{{Cite magazine |title = Dr. Maya Angelou|date = December 2009|last = Glover|first = Terry|magazine = Ebony|issue = 65|page = 67}}</ref><ref name="hewlett">{{Cite news|url = http://www.journalnow.com/news/local/maya-angelou-dead-at-age/article_8da80e80-e66a-11e3-bc4c-001a4bcf6878.html|title = Maya Angelou, famed poet, writer, activist, dead at 86|last = Hewlett|first = Michael|date = May 28, 2014|work = The Winston-Salem Journal|accessdate =November 16, 2014}}</ref>Չնայած այդ փաստին, նա իրեն համարում էր «ուսուցիչ, ով գրում է»։<ref>{{cite web|url = http://www.c-spanvideo.org/program/282075-1|title = Book Discussion on Letter to My Daughter|date=October 1, 2008|accessdate=December 13, 2013|website = CSPAN Video Library|publisher = The New York Times|last = Cohen|first = Patricia (host)|type = Documentary}}</ref> Էնջելոուն ուսուցանել է տարբեր առարկաներ, որոնք արտացոլել են իր հետաքրքրությունները, որոնք էին փիլիսոփայությունը, էթիկան, աստվածաբանությունը, գիտությունը, թատրոնը, և գրելը։<ref>Gillespie et al., էջ. 126.</ref> Ուինստոն֊Սեյլեմ ամսագիրը գրել է, որ չնայած նրան, որ նա շատ ընկերներ է ձեռք բերել ուսումնական կառույցում՝ «նա երբեք չի դադարել հիշել այն մարդկանց քննադատությունը, ովքեր կարծում էին, որ նա ավելի շատ հայտնի դեմք է, քան մտավորական...[և] չափից շատ վարձատրվող գործիչ»։<ref name="hewlett" /> Վերջին առարկան, որ նա դասավանդել է Ուեյք Ֆորեսթում 2011 թվականին էր, սակայն նա պլանավորում է դասավանդել մեկ այլ առարկա ավելի ուշ 2014֊ին։ Նրա վերջնական ելույթը համալսարանում 2013֊ի վերջերին էր։<ref>{{cite web|url = http://news.wfu.edu/2014/06/02/remembering-dr-maya-angelou/|title = Remembering Dr. Maya Angelou|date=June 2, 2014|accessdate=June 2, 2014|website = News Center|publisher=Wake Forest University|last = McGrath|first = Kim}}</ref> 1990֊ականներից սկսած Էնջելոուն ակտիվորեն մասնակցել է դասախոսությունների ցիկլին<ref name="wordsmith" /> հարմարեցված տուրիստական ավտոբուսում, ինչը շարունակել է իր ութսունամյա տարիքում։<ref name="younge1">{{Cite news|title=No surrender|date=May 24, 2002|url = https://www.theguardian.com/books/2002/may/25/biography.mayaangelou|last = Younge|first = Gary|work = The Guardian|accessdate=December 20, 2013}}</ref><ref name="gillepsie-9">Gillepsie et al., էջ. 9.</ref>
 
[[File:Maya Angelou speech for Barack Obama campaign 2008.jpg|thumb|left|275px|Մայա Էնջելոուն խոսում է Բարաք Օբամայի երդմնակալությանը 2008 թվականին։]]
 
== Ծանոթագրություններ ==
<references responsive="" />
{{ծանցանկ}}