«Հադես»–ի խմբագրումների տարբերություն

Առանց խմբագրման ամփոփման
| Բնօրինակ գրաձև = Ἀΐδης
| Անվան մեկնաբանում =
| Տիպ = ստորերկրյա, դժողքիդժոխքի աստված
| Դիցաբանություն = հունական
| Սեռ = արական
 
'''Հադես''' (կամ Աիդ, Աիդես, հին հուն.՝ Ἀΐδης կամ ᾍδης, նաև Ἀϊδωνεύς, այլ կերպ նաև [[Պլուտոն(դիցաբանություն)|Պլուտոն]], Աիդոնես), ըստ հին հունական դիցաբանության<ref> Мифы народов мира. М., 1991-92. В 2 т. Т.1. С.51-52, Любкер Ф. Реальный словарь классических древностей. М., 2001. В 3 т. Т.2. С.83; Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека I 6, 2 и далее</ref>՝ ստորերկրյա աշխարհի՝ դժոխքի աստված, որտեղ խղճուկ գոյություն էին քարշ տալիս մեռյալների ստվերները։ Ի վերջո, աստծու անունը սկսեց նշանակել մահացածների բնակավայր: Կրոնոսի և Հռեայի ավագ որդին<ref> Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека I 1, 5 </ref>, [[Զևս]]ի, [[Պոսեյդոն]]ի, [[Հերա]]յի, [[Հեստիա]]յի և [[Դեմետրա]]յի եղբայրը։ </b>
Ըստ առասպելի, նա և նրա եղբայրները՝ [[Զևս]] և [[Պոսեյդոն]], տիտաններին հաղթելիս, ձեռք են բերում տիեզերքի իշխանությունը, իշխում են դժոխքում, օդում, և ծովու, համապատասխանաբար, իսկ ամուր երկիրը, [[Գեա]]-երկիրը, հասանելի էր բոլոր երեքին միաժամանակ: Ավելի ուշ հույները սկսեցին կոչել աստվածին ՝ Պլուտոն, որը հռոմեացիների լատինացրել էին որպես Պլուտո <ref>Theoi Project:Haides''[http://www.theoi.com/Khthonios/Haides.html]''</ref>: Հռոմում Հադեսը նույնացվել է մահվան և դժողքիդժոխքի աստվածների՝ Օրկոսի և Դիսի հետ։Համապատասխան էր նաև Էտրուսկական աստված Աիտա / Aita: Հադեսը հաճախ պատկերված էր լինում երեք գլխանի շան Կերբերի հետ: Իսկ ավելի ուշ դիցաբանական ավանդույթներում, թեև ոչ հնադարյան, նրա հետ ասոցացվում էր «Խավարի Սաղավարտը» և երկժանի: </b>
 
Տերմին հադես քրիստոնեական աստվածաբանության մեջ (և հունարեն Նոր Կտակարանում) զուգահեռ եբրայերեն շեոլում (שאול , - ծանր, կեղտի փոս), վերաբերում էր մահացածների բնակավայրին:
Հադեսը կռվել էր Պիլոսի բնակիչների և իրենց թագավորի Նելևսի կողքին , սակայն նրան վիրավորել էր Հերկուլեսը<ref> Гомер. Илиада V 395—404; Арнобий. Против язычников IV 25 (ссылка на Паниасида); Сенека. Геркулес в безумье 560—565; Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека II 7, 3 </ref> (Պիլոս բառը համահունչ է "դարպաս" բառին): Այդ իսկ պատճառով, Պիլոսում է հիմնվում է Հադեսի պաշտամունքը և կառուցվում է նրա տաճարը<ref> Павсаний. Описание Эллады VI 25, 3 </ref>: </b>
 
Ըստ այլ վարկածի. Հադեսը ինքն է հսկում իր թագավորությունը։ [[Հերակլես]]ը դժողքդժոխք իջնելիս խոցել է մուտքի մոտ կանգնած Հադեսին, որը ստիպված է եղել վերքը բուժելու համար մեկնել Օլիմպոս:
 
==Պաշտամունք ==
82 200

edits