Ֆիլդսյան մրցանակ (անգլ.՝ Fields Medal), միջազգային մրցանակ և մեդալ, որը տրվում է չորս տարին մեկ անգամ Միջազգային մաթեմատիկական միության կոնգրեսի ժամանակ երկու, երեք կամ չորս երիտասարդ մաթեմատիկոսների, որոնց տարիքը չի գերազանցում 40-ը։

Ֆիլդսյան մրցանակ
Տեսակմրցանակ մաթեմատիկայի բնագավառում և գիտական մրցանակ
Հիմնադրվել է1936
ՊարգևադրողՄիջազգային մաթեմատիկական միություն
Շնորհվում էԵրիտասարդ գիտնականներին` մաթեմատիկայի բնագավառում նշանակալի ներդրումների համար
Անվանված էՋոն Չարլզ Ֆիլդս[1]
ԿայքMathunion.org

Անվանում խմբագրել

Մրցանակն ու մեդալն անվանվել են Ջոն Ֆիլդսի պատվին, որը 1924 թվականին Տորոնտոյում կայացած VII միջազգային մաթեմատիկական կոնգրեսի նախագահն էր։ Նա առաջարկել էր յուրաքանչյուր կոնգրեսի ժամանակ երկու մաթեմատիկոսի պարգևատրել մեդալով` ի նշան գնահատանքի և երևելի վաստակի։

Մրցանակի տեսք և արժեք խմբագրել

 
Մեդալի դարձերես

Ֆիլդսյան մրցանակը կազմում է 15000 կանադական դոլար, իսկ մեդալը 583 հարգի ոսկուց է։ Մեդալի դիմերեսին Արքիմեդի կիսադեմն է, և լատիներեն գրված է «Transire suum pectus mundoque potiri» («Գերազանցել մարդկային սահմանափակումը և նվաճել Տիեզերքը»), իսկ դարձերեսին գրված է «Congregati ex toto orbe mathematici ob scripta insignia tribuere» («Մաթեմատիկոսները, բոլոր երկրներից, մեծարում են հիասքանչ ներդրումը իմացության մեջ»)։

Ֆիլդսյան և Նոբելյան մրցանակներ խմբագրել

Ֆիլդսյան մրցանակը համարվում է աշխարհում մաթեմատիկայի ասպարեզում ամենահեղինակավոր մրցանակը։ Քանի որ Նոբելյան մրցանակը մաթեմատիկոսներին չի տրվում, ֆիլդսյանը հաճախ անվանում են «նոբելյան մրցանակ մաթեմատիկոսների համար»[2], թեև երկու մրցանակների միջև կան մի շարք տարբերություններ։

Հղումներ խմբագրել