Քվինտեն Մասեյս, (Մետսեյս, հոլ.՝ Quinten Matsijs[11]), ապրիլի 26, 1466[1][2][3][…] կամ 1466[4][5][6], Լյուվեն, Լյովեն, Բելգիա[7][6] - սեպտեմբերի 14, 1530[6], Անտվերպեն, Անտվերպենի մարկկոմսություն, Բրաբանտ, Հաբսբուրգյան Նիդերլանդներ[8][6]), նիդերլանդացի նկարիչ, ում ստեղծագործություններում նկատվում է վաղ նիդերլանդական կերպարվեստի ավանդույթների ազդեցությունը։ Համարվում է կերպարվեստի անվերպենյան դպրոցի հիմնադիրը։ Արվեստաբաններից շատերի կարծիքով՝ Մասեյսը ձգտել է իր արվետում համակցել՝ սինթեզել իտալական Վերածննդի և նիդերլանդականի սկզբունքները։ Ստեղծագործել է ոչ միայն կրոնական թեմաներով՝ մեծադիր պատկերազարդումներ անելով եկեղեցիների խորանների համար, այլև ստեղծել է ժանրային տպավորիչ նկարներ, հաճախ՝ երգիծանքի վառ դրսևորումներով։

Քվինտեն Մասեյս
հոլ.՝ Quinten Massijs
Quentin Massys by Sandrart.jpg
Ծնվել էապրիլի 26, 1466[1][2][3][…] կամ 1466[4][5][6]
ԾննդավայրԼյուվեն, Լյովեն, Բելգիա[7][6]
Վախճանվել էսեպտեմբերի 14, 1530[6]
Մահվան վայրԱնտվերպեն, Անտվերպենի մարկկոմսություն, Բրաբանտ, Հաբսբուրգյան Նիդերլանդներ[8][6]
ՔաղաքացիությունՀյուսիսային Նիդերլանդներ[9] և Նիդերլանդների Թագավորություն
Մասնագիտություննկարիչ, արվեստագետ, գծագրող և մետալագործ
Ոճվաղ հոլանդական գեղանկարչության[8]
Ժանրդիմապատկեր[8]
Թեմաներգեղանկարչություն
Ուշագրավ աշխատանքներԱնճոռնի դքսուհին, Դրամափոխը կնոջ հետ և Ill-Matched Marriage?
ՈւսուցիչԴիրկ Բաուտս
Ներշնչվել էLieven van Lathem?
ԱնդամակցությունԱնտվերպենի Սուրբ Ղուկասի գիլդիա
ՄայրՔրիստինա Վան Պուլաեր
ԶավակներՅան Մասեյս[10] և Կորնելիս Մասեյս[10]
Commons-logo.svg Quinten Massijs (I) Վիքիպահեստում

ԿենսագրությունԽմբագրել

1491 թվականին ընդունվել է նկարիչների անտվերպենյան գիլդիա։ Կրել Ռոգիր վան դեր Վեյդենի, Դ.Բաուտսի, Մ. Դյուրերի ազդեցությունը։ Ճանաչվել է «Սուրբ Աննան Մարիամի, մանուկ Քրիստոսի և Հովհաննես Մկրտչի հետ» (1507-1509, Հնագույն արվեստի թանգարան, Բրյուսել), «Ողբ առ Քրիստոս» (1508-1511, Գեղեցիկ արվեստների թագավորական թանգարան. Անտվերպեն) եռանկարներով։ Մի շարք նկարներում դրսևորվել է Մասեյսի ծանոթությունը Լեոնարդո դա Վինչիի արվեստին («Տիրամայրը մանկան հետ», Ազգային թանգարան, Պոզնան, «Ծերունու դիմանկար», 1513, Ժակմար-Անդրե թանգարան, Փարիզ)։ Ձգտելով պատկերել իրական կյանքը, երբեմն բախվելով ուշ գոթական ավանդույթների հետ՝ Մասեյսը ստեղծել է ժանրային կոմպոզիցիաներ («Դրամափոխը կնոջ հետ», 1514, Լուվր, Փարիզ) և դիմանկարներ (այդ թվում՝ Էրազմ Ռոտերդամցու

Մասեյսն Անտվերպենում ունեցել է արվեստանոց։ Շատ աշակերտեր չի պահել (քսան տարուց ավելի ժամանակամիջոցում՝ ընդամենը չորսը)։ Իրենց հոր հետքերով են գնացել ու նկարիչներ են դարձել նաև Մասեյսի որդիները՝ Կոռնելիսն ու Յանը։

Կվինտեն Մասեյեի արվեստը զորեղ ազդեցություն է գործել տասնվեցերորդ դարի նիդերլանդական և գերմանական կերպարվեստի վրա։

ԳրականությունԽմբագրել

  • Камчатова А. В.  Нидерланды. Фландрия. Голландия: Библиографический словарь. — СПб.: Азбука-классика, 2008. — 528 с. — ISBN 978-5-352-02200-9.

ՊատկերասրահԽմբագրել

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 7, էջ 267