Վրաստանի վարչապետների ցանկ

Վրաստանի վարչապետների ցանկում ներառված են անձինք, ովքեր 1918-2015 թվականներին ստանձնել են Վրաստանի վարչապետի և համանման պաշտոններ։ Վրաստանի առաջին վարչապետը եղել է Նոյ Ռամիշվիլին, ներկայումս վարչապետը Գիորգի Կվիրիկաշվիլին է։ Վարչապետի պաշտոնն ստեղծվել է 1918 թվականին՝ Վրաստանի Ժողովրդավարական Հանրապետության անկախության հռչակումից անմիջապես հետո։

Վրաստանի Ժողովրդավարական Հանրապետության կառավարության անդամները

Վրաստանի Ժողովրդավարական Հանրապետության գոյության ընթացքում այդ պաշտոնը կոչվում էր կառավարության նախագահ (վրացերեն՝ მთავრობის თავმჯდომარე)։ Խորհրդային զորքերի՝ Վրաստան մտնելուց հետո վարչապետի պաշտոնը վերացվեց, նրա փոխարեն ստեղծվեցին Ժողովրդական կոմիսարների խորհրդի նախագահ (վրացերեն՝ სახალხო კომისართა საბჭოს თავმჯდომარე) և ավելի ուշ Խորհրդային մինիստրների նախագահ (վրացերեն՝ მინისტრთა კაბინეტის თავმჯდომარე) պաշտոնները։

Վարչապետի պաշտոնը ժամանակակից ըմբռնմամբ վերահաստատվել է 1991 թվականի օգոստոսին, բայց վերացվել է 1995 թվականի դեկտեմբերին։ Վարչապետի պաշտոնի փոխարեն ստեղծվել է Պետական նախարար (վրացերեն՝ სახელმწიფო მინისტრი) պաշտոնը։ 2004 թվականի փետրվարի 6-ին կատարվեցին սահմանադրական բարեփոխումներ, որի արդյունքում վերականգնվեցին կառավարության ինստիտուտն ու վարչապետի պաշտոնը։

Գործող օրենքի համաձայն՝ նախագահը խորհրդարանին է ներկայացնում վարչապետի թեկնածությունը։ Եթե խորհրդարանը հաստատում է վարչապետի թեկնածությունը, վարչապետը նախագահի համաձայնությամբ ձևավորում է կառավարություն։

Վրաստանի վարչապետներԽմբագրել

Վարչապետի պաշտոնը և նմանատիպ պաշտոններն ամբողջ պատմության ընթացքում ստանձնել են 36 հոգի։

Վրաստանի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն ՌԿ(բ)Կ-ՎԿ(բ)Կ-ԽՄԿԿ
Կլոր սեղան-Ազատ Վրաստան Վրաստանի քաղաքացիների միություն
Ազգային միասնական շարժում Վրացական երազանք

Վրաստանի Ժողովրդավարական Հանրապետության վարչապետներԽմբագրել

Անուն Անունը վրացերեն Լուսանկար Կառավարման սկիզբ Կառավարման ավարտ Կուսակցություն
1
Նոյ Ռամիշվիլի
ნოე რამიშვილი
 
1918 թվականի մայիսի 26
1918 թվականի հուլիսի 24
Վրաստանի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն
2
Նոյ Ժորդանիա
ნოე ჟორდანია
 
1918 թվականի հուլիսի 24
1921 թվականի փետրվարի 25
Վրաստանի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն

Վրաստանի ԽՍՀ Ժողովրդական կոմիսարների խորհրդի նախագահներԽմբագրել

(1922 թվականի դեկտեմբերի 30-ից՝ ԽՍՀՄ կազմում, մինչ այդ՝ ԱԽՖՍՀ կազմում)

Անուն Անունը վրացերեն Լուսանկար Կառավարման սկիզբ Կառավարման ավարտ Կուսակցություն
1
Բուդու Մդիվանի
პოლიკარპე მდივანი
 
1922 թվականի մարտի 7
1922 թվականի ապրիլ
ՌԿ(բ)Կ
2
Սերգեյ Քավտարաձե
სერგო ქავთარაძე
1922 թվականի ապրիլ
1923 թվականի հունվար
ՌԿ(բ)Կ
3
Շալվա Էլիավա
შალვა ელიავა
 
1923 թվականի հունվար
1927 թվականի հունիս
ՎԿ(բ)Կ
4
Լավրենտի Քարթվելիշվիլի
ლავრენტი ქართველიშვილი
 
1927 թվականի հունիս
1929 թվականի հունիս
ՎԿ(բ)Կ
5
Ֆիլիպե Մախարաձե
ფილიპე მახარაძე
 
1929 թվականի հունիս
1931 թվականի հունվար
ՎԿ(բ)Կ
6
Լևան Սուխիշվիլի
ლევან სუხიშვილი
 
1931 թվականի հունվար
1931 թվականի սեպտեմբերի 22
ՎԿ(բ)Կ
7
Գերման Մգալոբլիշվիլի
გერმან მგალობლიშვილი
 
1931 թվականի սեպտեմբերի 22
1937 թվականի հունիս
ՎԿ(բ)Կ
8
Վալերիան Բակրաձե
ვალერიან ბაქრაძე
 
1937 թվականի հուլիսի 9
1946 թվականի ապրիլի 15
ՎԿ(բ)Կ

Վրաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության Մինիստրների խորհրդի նախագահներԽմբագրել

(ԽՍՀՄ կազմում)

Անուն Անունը վրացերեն Լուսանկար Կառավարման սկիզբ Կառավարման ավարտ Կուսակցություն
1.
Վալերիան Բաքրաձե
ვალერიან ბაქრაძე
 
1946 թվականի ապրիլի 9
1946 թվականի դեկտեմբեր
ՎԿ(բ)Կ
2
Զախարի Չխուբիանիշվիլի
ზაქარე ჩხუბიანიშვილი
 
1946 թվականի դեկտեմբեր
1952 թվականի ապրիլի 6
ՎԿ(բ)Կ
3
Զախարի Կեցխովելի
ზაქარე კეცხოველი
 
1952 թվականի ապրիլի 6
1953 թվականի ապրիլի 16
ԽՄԿԿ
4
Վալերիան Բակրաձե
(Երկրորդ անգամ)
ვალერიან ბაქრაძე
 
1953 թվականի ապրիլի 16
1953 թվականի սեպտեմբերի 20
ԽՄԿԿ
5
Գիվի Ջավախիշվիլի
გივი ჯავახიშვილი
 
1953 սեպտեմբերի 21
1975 թվականի դեկտեմբերի 17
ԽՄԿԿ
6
Զուրաբ Պատարիձե
ზურაბ პატარიძე
 
1975 թվականի դեկտեմբերի 17
1982 թվականի հունիսի 5
ԽՄԿԿ
7
Դմիտրի Քարթվելիշվիլի
დიმიტრი ქართველიშვილი
 
1982 թվականի հուլիսի 2
1986 թվականի ապրիլի 12
ԽՄԿԿ
8
Օթար Չերկեզիա
ოთარ ჩერქეზია
 
1986 թվականի ապրիլի 12
1989 թվականի մարտի 29
ԽՄԿԿ
9
Զուրաբ Չխեիձե
ზურაბ ჩხეიძე
 
1989 թվականի մարտի 29
1989 թվականի ապրիլի 14
ԽՄԿԿ
10
Նոդար Չիտանավա
ნოდარ ჭითანავა
 
1989 թվականի ապրիլի 14
1990 նոյեմբերի 15
ԽՄԿԿ
11
Թենգիզ Սիգուա
თენგიზ სიგუა
1990 թվականի նոյեմբերի 15
1991 թվականի օգոստոսի 18

Վրաստանի վարչապետներԽմբագրել

(անկախության միակողմանի հռչակում 1991 թվականի ապրիլի 9-ից)

Անուն Անունը վրացերեն Լուսանկար Կառավարման սկիզբ Կառավարման ավարտ Կուսակցություն
Պաշտոնակատար
Մուրման Օմանիձե
მურმან ომანიძე
 
1991 թվականի օգոստոսի 18
1991 թվականի օգոստոսի 26
1
Բեսարիոն Գուգուշվիլի
ბესარიონ გუგუშვილი
 
1991 թվականի օգոստոսի 26
1992 թվականի հունվարի 6
Կլոր սեղան-Ազատ Վրաստան

Զվիադա Գամսախուրդիայի կառավարությունն աքսորի ժամանակԽմբագրել

Անուն Անունը վրացերեն Լուսանկար Կառավարման սկիզբ Կառավարման ավարտ Կուսակցություն
Բեսարիոն Գուգուշվիլի
ბესარიონ გუგუშვილი
 
1992 թվականի հունվարի 6
1993 թվականի նոյեմբերի 6
Կլոր սեղան-Ազատ Վրաստան

Վրաստանի վարչապետներԽմբագրել

(անկախ հանրապետություն 1991 թվականի դեկտեմբերից)

Անուն Անունը վրացերեն Լուսանկար Կառավարման սկիզբ Կառավարման ավարտ
Պաշտոնակատար
Թենգիզ Սիգուա
თენგიზ სიგუა
1992 թվականի հունվարի 6
1992 թվականի նոյեմբերի 8
2
Թենգիզ Սիգուա
თენგიზ სიგუა
1992 թվականի նոյեմբերի 8
1993 թվականի օգոստոսի 5
Պաշտոնակատար
Էդուարդ Շևարդնաձե
ედუარდ შევარდნაძე
 
1993 թվականի օգոստոսի 5
1993 թվականի օգոստոսի 20
3
Օթար Պացացիա
ოთარ ფაცაცია
 
1993 թվականի օգոստոսի 20
1995 թվականի հոկտեմբերի 5
Պաշտոնակատար
Բակուր Գուլուա
ბაკურ გულუა
 
1995 թվականի հոկտեմբերի 5
1995 թվականի դեկտեմբերի 8

Վրաստանի պետնախարարներԽմբագրել

Անուն Անունը վրացերեն Լուսանկար Կառավարման սկիզբ Կառավարման ավարտ Կուսակցություն
1
Նիկո Լեկիշվիլի
ნიკო ლეკიშვილი
 
1995 թվականի դեկտեմբերի 8
1998 թվականի օգոստոսի 7
Վրաստանի քաղաքացիների միություն
2
Վաժա Լորդկիպանիձե
ვაჟა ლორთქიფანიძე
 
1998 թվականի օգոստոսի 7
2000 թվականի մայիսի 11
Վրաստանի քաղաքացիների միություն
3
Գեորգի Արսենիշվիլի
გიორგი არსენიშვილი
 
2000 թվականի մայիսի 11
2001 թվականի դեկտեմբերի 21
Վրաստանի քաղաքացիների միություն
4
Ավտանդիլ Ջորբենաձե
ავთანდილ ჯორბენაძე
 
2001 թվականի դեկտեմբերի 21
2003 թվականի նոյեմբերի 27
Վրաստանի քաղաքացիների միություն
5
Զուրաբ Ժվանիա
ზურაბ ჟვანია
 
2003 թվականի նոյեմբերի 27
2004 թվականի փետրվարի 17

Վրաստանի վարչապետներԽմբագրել

Անուն Անունը վրացերեն Լուսանկար Կառավարման սկիզբ Կառավարման ավարտ Կուսակցություն
4
Զուրաբ Ժվանիա
ზურაბ ჟვანია
 
2004 թվականի փետրվարի 17
2005 թվականի փետրվարի 3
Միացյալ դեմոկրատներ
Պաշտոնակատար
Միխեիլ Սաակաշվիլի[1]
მიხეილ სააკაშვილი
 
2005 թվականի փետրվարի 3
2005 թվականի փետրվարի 17
Ազգային միասնական շարժում
5
Զուրաբ Նողաիդելի
ზურაბ ნოღაიდელი
 
2005 թվականի փետրվարի 17
2007 թվականի նոյեմբերի 16
անկուսակցական
Պաշտոնակատար
Գեորգի Բարամիձե[2]
გიორგი ბარამიძე
 
2007 թվականի նոյեմբերի 16
2007 թվականի նոյեմբերի 22
«Բուրջանաձե-դեմոկրատներ» բլոկ
6
Լադո Գուրգենիձե
ლადო გურგენიძე
 
2007 թվականի նոյեմբերի 22
2008 թվականի նոյեմբերի 1
անկուսակցական
7
Գրիգոլ Մգալոբլիշվիլի
გრიგოლ მგალობლიშვილი
 
2008 թվականի նոյեմբերի 1
2009 թվականի փետրվարի 6
անկուսակցական
8
Նիկոլոզ Գիլաուրի
ნიკოლოზ გილაური
 
2009 թվականի փետրվարի 6
2012 թվականի հուլիսի 4
անկուսակցական
9
Վանո Մերաբիշվիլի
ვანო მერაბიშვილი
 
2012 թվականի հուլիսի 4
2012 թվականի հոկտեմբերի 25
Ազգային միասնական շարժում
10
Բիձինա Իվանիշվիլի
ბიძინა ივანიშვილი
 
2012 թվականի հոկտեմբերի 25
2013 թվականի նոյեմբերի 20
«Վրացական երազանք — Ժողովրդավարական Վրաստան»
11
Իրակլի Գարիբաշվիլի
ირაკლი ღარიბაშვილი
 
2013 թվականի նոյեմբերի 20
2015 թվականի դեկտեմբերի 23
«Վրացական երազանք — Ժողովրդավարական Վրաստան»
12
Գիորգի Կվիրիկաշվիլի
გიორგი კვირიკაშვილი
 
2015 թվականի դեկտեմբերի 30
2018 թվականի հունիսի 13
«Վրացական երազանք — Ժողովրդավարական Վրաստան»

ԾանոթագրություններԽմբագրել

Արտաքին հղումներԽմբագրել